Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1089 K.2023/3902

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz ile haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2005 yılından beri su arıtım sistemleri ve mühendislik alanlarında faaliyet gösterdiğini, 2005/42093 numaralı "adasu arıtım teknolojisi mühendislik" markasının da sahibi olduğunu, söz konusu markanın 11 ve 42 nci sınıflarda tescil edildiğini, davalının ise "adasu çevre teknolojileri" markasını tüm tanıtım vasıtalarında kullandığını, bu kullanımın müvekkilinin tescilli markası ile iltibas oluşturduğunu, davalıya bu yönde ...

40.Noterliğinin 27.05.2016 tarihli ihtarnamesini keşide ettiklerini, ancak davalının ihtarnameye rağmen haksız kullanıma devam ettiğini, ayrıca ihalelere girerek haksız kazanç elde ettiğini ileri sürerek davalının davacıya ait markaya tecavüz ettiğinin ve haksız rekabette bulunduklarının tespitine, davalı adına tescilli marka bulunmadığının tespitine, marka tecavüzü ve haksız rekabet oluşturan eylemlerin önlenmesine,

karar kesinleştiğinde masrafı davalıdan alınmak üzere Türkiye'de yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde 1/8 gazete tek sayfası ebadında ve bir kez ilanına, maddi ve manevi tazminat haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 4 üncü maddesi gereğince müvekkiline ait tescilli bir marka olmaması sebebiyle marka hakkına tecavüz fiilinin söz konusu olmadığını, müvekkilinin yasanın öngördüğü şekilde ticaret unvanını tescil ettirerek 2014 yılından beri kullandığını, bu kullanımın davacının marka hakkına tecavüz teşkil etmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her iki tarafın ticaret unvanının esas unsurunun "ADASU" ibaresi olduğu, diğer ek unsurların tanımlayıcı nitelikte olmaları nedeniyle ayırt edici olmadıkları, davacı adına tescilli markanın da esaslı unsurunun "ADASU" ibaresi olduğunun tespit edildiği, ticaret unvanının tacirin, ticari işletmesine ilişkin işlemleri yaparken ve bu işlemlerle ilgili senet ve diğer evrakları imzalarken kullandığı ad olup, ticaret unvanının işlevi, ticari işletmenin sahibi olan tacirin diğer tacirlerden ayırt edilmesini sağladığı,

markanın ise, taciri ya da ticari işletmeyi değil, bir teşebbüsün mal veya hizmetlerini diğer teşebbüslerin mal veya hizmetlerinden ayırt etmek için kullanıldığı, markanın fonksiyonunun, tümüyle ticari işletmenin ürettiği, pazarladığı mal veya hizmetleri ayırt etmek olduğu,

6762 sayılı Mülga Türk Ticaret Kanunu'nun 52 nci maddesi uyarınca usulen tescil ve ilan edilmiş olan ticaret unvanını kullanma hakkının, münhasıran sahibine ait olup, tescilli bir ticaret unvanının terkin edilinceye kadar kullanılmasının marka hakkına tecavüz teşkil etmeyeceği, ancak alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı ile davalının internet sitesinde ve tanıtımlarında "ADASU Çevre Teknolojileri" ibaresini ticaret unvanı olarak kullanmayıp, marka olarak kullandığı,

bu kullanım şeklinin davacının tescilli 2005/42093 numaralı "Adasu Arıtım Teknolojisi Mühendislik"markasından doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalının tescilli ticaret unvanı dışında kalan internet sitesinde ve kartvizitlerinde "adasu Çevre Teknolojileri" ibaresini markasal olarak kullanmasının davacıya ait 2005/42093 numaralı "Adasu Arıtım Teknolojisi Mühendislik" markasının tescilinden doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin ve haksız rekabet olduğunun tespitine, marka tecavüzü ve haksız rekabet oluşturan eylemlerin önlenmesine,

karar kesinleştiğinde masrafı davalıdan alınmak üzere Türkiye'de yayın yapan trajı en yüksek 3 gazeteden birinde kararın l/8 gazete tek sayfası ebadında l kez ilanına, davacının maddi ve manevi tazminat haklarının saklı tutulmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin tescilli ticaret unvanını kullandığını, Dairemizin 22.02.2010 tarih, 2008/11380 E., 2010/1952 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere tescilli unvanının kullanmasının, marka hakkına tecavüz oluşturmayacağını, müvekkili tarafından "Adasu Çevre teknolojileri San. ve Tic. Ltd.

Şti." unvanının bir bütün olarak sadece ticari unvan olarak kullanıldığını, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayandığını, tarafların beyanlarının incelenmediğini, sadece müvekkilinin internet sitesinde inceleme yapılarak oluşturulduğunu, davacının web sitesi görüntüsünün dahi bulunmadığını, müvekkilinin ürettiği yahut bu ibareyi kullanarak pazarladığı bir ürün bulunmadığını, müvekkilinin kamu ve özel sektöre taahhüt işi yaptığını,

internet sitesinde "adasu" ibaresinin yazı karakteri ve renginden benzerlik bularak tecavüz görüşü oluşturmanın hukuk ve teamüllere aykırılık oluşturduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirketin 07.03.2005 tarihinde, davalı şirketin ise 18.11.2014 tarihinde ticaret sicile tescil edildiği, 2005/42093 numaralı "adasu arıtım teknolojisi mühendislik" markasının 07.11.2006 tarihinde 11 ve 42 nci sınıflarda davacı şirket adına tescil edildiği, Mahkemece alınan bilirkişi raporunda, davalının www.adasucevre.com alan adlı internet sitesi içeriğinde "Hakkımızda" başlığı altındaki yazıda "ADASU ÇEVRE" ibaresini markasal kullandığı,

internet sitesi ana sayfasında ve iletişim alt sayfasında "Faaliyetlerimiz" başlıklı sayfada, "Bize Ulaşın" başlıklı sayfada, header/başlık kısmında "şekil+adasu Çevre Teknolojileri" ibaresine yer verildiğinin belirlendiği, davacı markasının tescil kaydından 11 inci sınıfta "...Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı..." ve 42 nci sınıfta "...mühendislik hizmetleri...mühendislik danışmanlık hizmetleri...teknik proje çalışmaları hizmetleri,..çevre koruması konusunda danışmanlık hizmetlerinde" tescilli olduğu, tarafların ticaret sicil kayıtlarındaki faaliyet alanlarının benzer olduğu,

davalı kullanımının tescilli ticaret unvan kullanımı kapsamında değil, ticaret unvanının çekirdek unsuru olan "ADASU Çevre Teknolojileri" ibaresinin markasal kullanımı şeklinde olduğu ve kullanımda davacının markasının tescil edildiği renk ve yazı stilinin benimsenerek, ADASU ibaresinin davacı markasındaki gibi ön plana çıkarıldığı, davacı internet sitesinin incelenmemesinin sonuca etkisinin bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni ve hükmün ilanı istemine ilişkin olup, davalı şirketin kullanımının marka hakkına tecavüz ile haksız rekabet teşkil edip etmeyeceği hususları uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6769 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi ile 29 uncu maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 55 inci maddesi,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,