Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1268 K.2023/4917

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin varlığının tespiti men'i, ref'i ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 50 yılı aşkın süredir kozmetik, kişisel bakım ve temizlik sektöründe faaliyet gösterdiğini, sektörün ilklerini yarattığını, T/00196 sayı ile tescilli Pe-Re-Ja tanınmış markasının sahibi olduğunu, 2014/08036 tescil numaralı PEREJA ve 1048017 tescil numaralı PE-RE-JA ibareli markaları bulunduğunu, müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösteren davalının kozmetik, temizlik ve kişisel bakım malzemelerini davacının tanınmış markası ile karıştırılma ihtimali olan “PERA” markası ile satışa arz ettiğini, ürün ve ambalajların da hukuka aykırı olarak kullandığını,

davalının arka fonda yer alan altıgen tasarımın içine PERA ibaresini yerleştirerek müvekkilinin “PEREJA” ibaresi ile iltibas yaratacak şekilde benzerini oluşturduğunu ileri sürerek müvekkilinin marka tescillerinden doğan haklarına vaki tecavüzün durdurulmasını, haksız rekabetin tespiti, men’i ve ref'ini, davalının kullandığı "Pera" ibaresini taşıyan her türlü kartvizit, etiket, poşet, fiş ve sair tanıtım araçların ve malların imhasını, imha masraflarının davalıya yükletilmesini, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini ve hükmün ilanına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Rebul Eczanesinin 1895 yılında İstanbul Beyoğlu’nda kurulduğunu, eski adı Pera olan Beyoğlu İstiklal Caddesi’nde yer alan eczanenin Pera’da çalışan ve yaşayanlar için vazgeçilmez hale geldiğini, davacı tarafından kendi markasına tecavüz ettiği iddia edilen “Pera-Pera Doğu ve Batının Gizemli Buluşması” markasının bu alt markalarından biri olduğunu, müvekkilinin geliştirdiği kreasyonlarında farklı geometrik şekil ve renkler kullanılarak ambalajın çekici kılmaya çalışıldığını, bunun bir pazarlama tekniği olduğunu, markalar arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunmadığını, tazminat taleplerinin yerinde olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının kullandığı şeklin davacıya ait orjinal bir şekle tecavüzde bulunduğunun söylenemeyeceği, zira kullanımın boyuttan farklı bir altıgenin desenlendirilerek ve logo olarak değil etiket olarak kullanılması şeklinde gerçekleştiği, bu durumda davalının altıgen şekilli etiket kullanımının davacının logosundaki şekil unsuruna tecavüz etmeyeceği, davalının parfüm (dışarıdan pompalı şişe), çubuklu oda parfümü, kokulu mum, el ve vücut losyonu, duş jeli, sıvı sabun piyasaya arz ettiği, davacının tescilli markasının kapsadığı mal ve hizmetlerin kolonya, losyon, parfüm,

biryantin, tırnak cilası, pudra, talk pudrası, allık, rimel, esans, kolonyalı mendil, atomizer, spray, şampuan, el suyu, deodorant, eau de lavant, aseton, gül suyu olduğu, her iki markanın aynı mal sınıfında kullanıldığı ancak benzerlik olmadığı değerlendirildiğinden halk tarafından karıştırılma ihtimalinin de olmayacağı, davacının sarı-turuncu, davalının ise parlak altın sarısı rengi kullandığı, ancak kelime ve şekil açısından görsel bütünsel benzerlik olmadığından renkler arası benzerliğin, davacıya genel anlamda bir münhasır yetki tanımadığı, ancak davacının kullandığı renk tonunun orjinal bir ton olmadığı,

davalı tarafça benzer renkler kullanılmasının işletmesel bir yakınlık ilişkisi doğurmayacağı, bu sebeple tüketicilerin aldatıldığı ve davacının itibarının zedelendiği sonucuna varılamayacağı, davalının "PERA" ibareli ürününün davacı marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının, arka fonda yer alan altıgen tasarımının içine PERA ibaresini yerleştirerek müvekkilinin tanınmış markası ye aynı zamanda ticaret unvanı olan "PEREJA'' ibaresi ile iltibas yaratacak derecede benzer kullanımda bulunduğunu, davalının sınırsız seçenek özgürlüğü varken ve REBUL markasıyla kendi faaliyet alanında bilinirken, rebul ibaresine neredeyse görünmeyecek derecede yer vererek PERA ibaresini altıgen fon içerisine yerleştirdiğini ve müvekkilinin markasını taklit ettiğini, mahkemece bütüncül bir değerlendirme yapılmadığını, davacı markası ile davalının kullandığı ibare arasında görsel,

işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğunu, davalının ürün ambalajlarında yer alan ''pera, doğu ve batının gizemli buluşması'', ''rebul'' ibarelerinin neredeyse görünmeyecek boyutta kullanıldığını ve ayırt edici özelliğinin bulunmadığını, bu hususa bilirkişiler tarafından değinilmediğini, bu durumun ortalama tüketici nezdinde iltibasa yol açtığını, davalının davacı markasının tanınmışlığından haksız yere menfaat elde ettiğini beyan ederek Mahkeme kararının kaldırılması ile davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı kullanımı ile davacı markaları arasında görsel bir benzerliğin bulunmadığı, davalının ''REBUL'' ibaresini de kullanarak kullanımını davacı markasından uzaklaştırdığı, diğer yandan davacı markası ''PEREJA''nın ne anlama geldiği bilinmemekle birlikte ''PERA'' ibaresinin bir yeri tariflediği, her iki ibarenin birbirinin türevi olmadığı gibi telaffuz anlamında da bütüncül olarak aralarında bir benzerlik bulunmadığı,

dolayısıyla her iki ibarenin, ilk hecelerinin aynı olması dışında işitsel olarak benzerlik göstermediği gibi kavramsal anlamda da benzer olmadıkları, her ne kadar taraflar aynı sektörde faaliyet gösterseler de davalı kullanımı ile davacı markasının ortalama tüketici nezdinde iltibasa yol açmayacağı ve işletmeler arasında organik, işletmesel bir bağlantı olduğu algısı oluşmayacağı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin varlığının tespiti men'i, ref'i ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun'un (556 sayılı KHK) 9, 61, 62 maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,