Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1595 K.2023/5192

Taraflar arasındaki TPMK Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı TPMK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı TPMK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin PINAR MADRAN SU tanınmış markasının sahibi olduğunu, davalı şirketin SIRMA Madran ibaresini 32. sınıfta yer alan mallar yönünden tescili için yaptığı marka başvurusuna yaptıkları itirazlarının nihai olarak reddedildiğini, oysa dava konusu markanın müvekkilinin tanınmış markası ile ayırt edilmeyecek derecede benzer olduğu gibi davalı şirketin 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 7 nci maddesinin (f) bendi uyarınca da yanıltıcılık taşıdığı,

zira davalı Şirketin kaynak sularını Karacasu Bölgesinden çıkardığını, davalı Şirketin kötü niyetli bulunduğunu ileri sürerek YİDK'in 2015-M-7430 sayılı sayılı kararının iptaline ve dava konusu markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... ve Marka Kurumu vekili cevap dilekçesinde; taraf markaları arasında benzerlik bulunmadığını ve yanıltıcı olmadığını, Kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; dava konusu marka ile davacının itirazına mesnet markaları arasında benzerlik bulunmadığını, Madran ibareli birçok marka tescilinin bulunduğunu, müvekkili markasının yanıltıcı bulunmadığını, davacının tanınmışlık ve diğer iddialarının yerinde olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile MADRAN ibaresinin doğal kaynak suyu bakımından ünlü bir coğrafi yer ismi olduğu, bu yönden su ürünleri için markasal olarak ayırt edici niteliğinin bulunmadığı, bunun yanında coğrafi işaret olarak C2013/014 sayı ile Çine Belediyesi tarafından coğrafi işaret tesciline konu edildiği, davacının markasının PINAR MADRAN SU ibareli olduğu, su ürünlerini içerdiği,

markada bulunan MADRAN ibaresinin coğrafi kaynağı işaret ettiği, bu nedenle ayırt edici bir işaret olarak nitelendirilemeyeceği, başvuru konusu işaretin ise SIRMA MADRAN ibaresinden oluştuğu, 32 sınıf ürünleri içerdiği, görsel sescil ve anlamsal olarak davacı markası ile başvuru konusu işaretin iltibasa neden olacak derecede benzerliğinin bulunmadığı, zira ortak olan unsurun davacı markasında ayırt ediciliği bulunmayan yardımcı unsur konumunda bulunduğu davalı şirketin anılan MADRAN bölgesi kaynak suyu ile ilgili ticari faaliyette bulunma hakkının varlığına yönelik herhangi bir savunma veya kanıt olmadığı,

Aydın Valiliğinden gelen cevapla davalının ruhsatının konusu suların Madran Dağından çıkmadığı, Karacasu İlçesi Esençay Mahallesi Kocayaylası mevkiinde bulunduğu, Madran Dağından çıkan su ile ilgili ruhsatının bulunmadığı, başvuru kapsamında kalan biralar, bira yapımında kullanılan preperatlar, maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar ile sebze ve meyve suları,

bunların konsantreleri ve özleri ile meşrubatlar ürünlerinin su içermesinin zorunlu bulunduğu,ortalama tüketicilerin SIRMA MADRAN markasıyla bu ürünlerin sunulması durumunda anılan malların içeriğinde MADRAN coğrafi yerinden kaynaklı su içerdiğinden bahisle tercihe yönelebilecekleri, zira markadaki MADRAN ibaresinin coğrafi kaynağı işaret ettiği, MADRAN dağından çıkan suyun kaliteli bir su olarak bilinmesi nedeniyle markadaki MADRAN ibaresinin tüketicinin ürünlerini satın alma kararlarını etkileyecek nitelikte olduğu,

oysa davalının Madran Dağından çıkan suyu kullanımı konusunda herhangi bir izni ve ruhsatının olmadığı bu durumda Madran Dağından çıkan suyun ürünlerinde kullanımı konusunda ruhsat olmamasına rağmen başvuruda Madran ibaresinin bulunmasının dava konusu marka kapsamında kalan ürünlerde Madran Dağından çıkan suyun kullanıldığı yönünde bir inanca sevk edeceği bu durumda markada bulunan Madran ibaresinin ilgili tüketiciyi ürünlerde kullanılan suyu coğrafi kaynağı konusunda yanıltacağı gerekçesiyle davanın kabulü ile TPMK YİDK'in 17.08.2015 tarih 2015-M-7430 sayılı kararının iptaline,

davalı adına tescilli 2013/33926 sayılı Sırma Madran ibareli markanın tescilli olduğu 32 sınıf ürünler yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı TPMK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı TPMK vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın 2 aylık hak düşürücü süre içinde açılmadığını, müvekkilinin markada yer alan ifadelerin tüketicinin tercihini etkileyebilecek olsa dahi gerçekten coğrafi alandan mı kaynak alındığı ya da üretimin coğrafi kaynakta mı yapıldığı konusunda ayrıntılı bir inceleme yapma hatta o coğrafi kaynakta ilgilileri tespit ederek irtibata geçme gibi yetkisinin olamayacağını, mahkemenin de böyle bir kaynaktan alım yapılmadığını müzekkere yetkilerini kullanarak öğrendiğini, dolayısıyla müvekkili Kurumun yetkisi dahilinde olmayan bir nedenle YİDK kararının iptaline karar verilmesinin hukuka uygun bulunmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu YİDK kararının davacıya 19.08.2015 tarihinde tebliğ edildiği, davanın iki aylık hak düşürücü süre içerisinde 19.10.2015 tarihinde açıldığı, Madran suyunun, Aydın İli Bozdoğan İlçesi'nin sınırları içinde bulunan Madran Dağı'ndan çıkan memba suyunun adı olduğu, somut uyuşmazlıkta ise dava konusu başvuru sahibi davalının markasını kullanılacağı suyun Madran Dağı'ndan üretildiği iddia olunmadığı gibi kaynak sularının Madran Dağından üretilmediğinin tespit edildiği,

somut olaya uygulanacak 556 sayılı KHK’nın 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya üretim yeri, coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaret ve ibarelerin mutlak tescil engelleri ile krşılaşacağının kabul edildiği, anılan madde uyarınca başvuru aşamasında dahi ürünlerin coğrafi kaynağı, üretim yeri, niteliği ve kalitesi yönünden halkı yanıltabilecek nitelikte olan marka başvurularının reddinin gerektiği gerekçesiyle davalı TPMK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı TPMK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı TPMK vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 556 sayılı KHK'nın 7 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı TPMK vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,