Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/165 K.2022/8499

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 27.01.2021 gün ve 2019/258 - 2021/46 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı TCDD Taşımacılık A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline geri çevrilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra iade edildiği anlaşılmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, dava dışı Fer İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ihraç ettiği konteynırlar içerisindeki elektrikli gazlı fırın emtiasının nakliyesine ilişkin olarak müvekkil sigorta şirketi tarafından Nakliyat Blok Abonman Sigorta Poliçesi yapıldığını, emtianın Mersin Limanı'na sevk edilmek üzere dava dışı Akyapı İnşaat Ltd.

Şti. tarafından davalı TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü'ne teslim edildiğini, Kayseri'den Mersin'e yapılan taşıma esnasında 18/04/2012 tarihinde Ulukışla Tren İstasyonu'na giriş yaparken istasyonda bekleyen yolcu trenine kusurlu olarak arkadan çarpması nedeniyle yük treninin vagonlarında bulunan sigortalıya ait emtianın parçalandığını, hasar bedeli olan 299.843,78 USD karşılığı 446.337,96 TL'nin 25/07/2012 tarihinde sigortalıya ödediğini ileri sürerek, 446.337,96 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, konteynırların göndericisinin Akyapı İnşaat Ltd. Şti., alıcısının AR-GÜ A.Ş. olduğunu, bu hususun taşıma belgelerinde sabit olduğu, Simfer İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. veya Fer Ltd. Şti.

İle TCDD arasında kurulan bir taşıma sözleşmesinin bulunmadığını, dolayısıyla davacı ... şirketinin taraf sıfatı ve husumet ehliyetinin olmadığını, ayrıca eşyaların kayıtsız ve şartsız olarak teslim alındığını, kaza nedeniyle TCDD'ye talepte bulunabilecek bir kişi yada kurumun bulunmadığını, davacı eşyaların beyaz eşya olduğunu iddia etmiş ise de taşıma senetlerinde eşya mobilya olarak gösterildiğini, konteynır içindeki eşya değerinin 10.000,00 TL olarak beyan edildiğini, bu beyanın Medeni Kanun 2. maddesi doğrultusunda değerlendirilmesi gerektiğini,

ayrıca eski Ticaret Kanunu'na göre ziyadan doğan tazminatın taşıma senedi üzerinde geçerli değere göre tayin edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince zarar gören eşyanın davalı TCDD' nin treni ile taşındığı, bu trenin başka bir tren ile çarpışarak eşyaların kullanılamaz hale geldiği, kazada tren makinistlerinin kusurlu oldukları, davacı ... şirketinin sigortalısına tespit edilen malların değeri kadar ödemede bulunduğu, davacı ... şirketinin sigortalısının malların taşınması sırasında nakliyat blok abonman sigorta poliçesi düzenlediği, başlangıç tarihinin 27/12/2011 bitiş tarihinin 27/12/2012 olduğu,

halefiyet ilkesi koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 25/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek faiz avans ile birlikte 446.337,96 TL nin davalıdan tahsiline dair verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bu kararın davalı yan vekilince temyizi üzerine, İlk Derece Mahkemesince kurulan karar Dairemizin 2017/2600 E.- 2019/105 K., 08/01/2019 tarihli ilamıyla davalı yararına bozulmuş. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada tüm dosya kapsamına göre.

6461 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesi gereğince TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü ile TCDD Taşımacılık A.Ş. arasında 28/12/2016 tarihli devir tahsis ve işletme protokolünün imzalandığı, protokol gereğince dava konusu zarara ilişkin hasara neden olan lokomotiflerin TCDD Taşımacılık A.Ş.’ye devredildiği,

her ne kadar TCDD Taşımacılık A.Ş. vekilince kazaya karışan personelle vagonların devredilmediği bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceği itirazında bulunmuş ise de zarara ilişkin hasara sebep olan trenin lokomotifinin devredilmiş olması nedeniyle 6461 sayılı kanunun geçici 1. maddesi gereğince TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü aleyhine açılan iş bu davada TCDD Taşımacılık A.Ş.'nin davalı sıfatını kanunen kazandığı ve TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğünün taraf sıfatının sona erdiği,

lokomotifin karıştığı tren kazası sonucunda davacı ... tarafından sigortalanan emtianın hasar görmesi nedeniyle davacı ... tarafından sigortalısına 299.843,78 USD ödeme yapıldığı, ödeme tarihindeki efektif satış kurundan Türk Lirası karşılığının 547.994,49 TL olduğu, bu miktardan bilirkişiler tarafından hesaplanan 106.625,00 TL'nin düşülmesi sonucu sigorta şirketi tarafından rücu edebilecek alacak miktarının 441.369,49 TL olduğu, bu miktarın ödenmesinden davalı TCDD Taşımacılık A.Ş.’nin Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümleri ve 6461 sayılı kanunun geçici 1. maddesi gereğince sorumlu olduğu,

TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü’nün davalı taraf sıfatı kanunen sona erdiğinden söz konusu tüzel kişilik yönünden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı ve taraf sıfatının sona erme hali kanuna dayandığından leh ve aleyhine yargılama gideri takdirine yer olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 441.369,49 TL alacağın 25/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı TCDD Taşımacılık A.Ş.’den tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalı TCDD Taşımacılık A.Ş. vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekili ve davalı TCDD Taşımacılık A.Ş. vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.