Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/2590 K.2023/6329

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali, marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve davalı TPMK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı TPMK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1883 yılında kurularak elektrik süpürgeleri dahil olmak üzere ev gereçleri ve kozmetik alanında piyasada önemli bir marka haline geldiğini ve “thermomix” markasının sahibi olduğunu, davalı şirketin “termomix ısıtma sistemleri” markasına ilişkin itirazları sonucunda ise “sanayi tipi pişirme, kurutma ve soğutma tesisatı” emtiaları bakımından başvurunun kısmen reddine karar verildiğini, oysa taraf markalarının ayniyet derecesinde benzer olduklarını, markalar arasındaki yüksek benzerlik ile 11. sınıfta yer alan mallar üzerinde dava konusu markanın tescili halinde karıştırılma riskinin bulunacağını,

dava konusu markanın kapsamında yer alan tüm emtialar bakımından reddi gerektiğini, dava konusu markanın müvekkilinin yeni markası olarak algılanmasına neden olacağını, müvekkili markalarının tanınmış marka statüsünde olduğunu, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin dördüncü ve beşinci maddeleri uyarınca bu tanınmışlığının korunması gerektiğini, başvurunun kötü niyetli olarak kabul edilmesi gerektiğini, marka başvurusu ile haksız kazanç sağlamanın amaçladığını,

davalı şirketin müvekkili ile aynı alanda faaliyet gösterdiğini dolayısıyla davalının müvekkilinin markalarından haberdar olduğunu ileri sürerek itirazlarının kısmen reddi yönündeki YİDK kararının iptalini, davalının "termomix ısıtma sistemleri" ibareli markasının tescil edilmesi halinde hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket temsilcisi cevap dilekçesinde; davacı markasının Türkiye’de bilinir olmadığını, davacının markası kapsamındaki emtialar ile davalı şirketin ürün ve makinelerinin hiçbir ilgisi ve bağı bulunmadığını, davalı şirketin beyaz eşya ve elektronik ürün üretmediğini, ağırlıklı olarak katı, sıvı, gaz yakıtlı kalorifer kazanları ve boylerler üzerinde üretim yaptığını, bu ürünlerin birbiri ile bir bağlantısı bulunmadığını, hitap ettikleri tüketicilerin farklı olduğunu, davalı şirket markasında yer alan logonun, alev, yangın, yanıcı simgeleri temsil ettiğini, markalarda ortak olarak “thermo” ibaresinin yer alması nedeniyle karıştırılma ihtimali bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı TPMK vekili cevap dilekçesinde; başvuru kapsamında kalan malların davacı markalarındaki mallar ile benzer olmadığını, davacı yanın tanınmışlık iddialarının mesnetsiz bulunduğunu, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrasındaki şartların oluşmadığını, kötü niyet iddiasının ispatlanamadığını, müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu marka kapsamında yer alan “kuzine” emtiası ile davacının önceki tarihli markasındaki “Electric cooking utensils; electric cooking apparatus, accessories for the aforesaid goods, electric microwave oven apparatus; electric grills” emtiaları arasında benzerlik bulunduğu, sair emtialar bakımından taraf markalarının aynı, aynı tür ya da benzer emtiaları kapsamadığı,

bununla birlikte taraf markalarını meydana getiren işaretlerin, ilgili tüketici nezdinde, bütünsel açıdan bıraktıkları algıda, ayırt edilemeyecek düzeyde benzer olarak algılanacakları, bu nedenle başvuruda yer alan “kuzine” emtiası bakımından, işaretler arasında karıştırılma ve ilişkilendirilme ihtimalinin bulunduğu, davacının markasının tanınmış marka olduğu yönündeki iddialar kapsamında sunulan delillerin markanın tanınmışlığını ispatlamaya elverişli olmadığı,

başvurunun kötü niyetli bir başvuru olduğu hususundaki iddiaların deliller ile desteklenerek somut bir şekilde ortaya konulamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile TPMK YİDK'in 2018/M-5838 sayılı kararının, “kuzine” emtiası bakımından davacının itirazının reddi yönünden iptaline, belirtilen emtia yönünden markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TPMK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraf markaları arasında ayniyet derecesinde benzerlik bulunduğundan davanın tümden kabulü gerektiğini, markaların ayniyet derecesinde benzer olması halinde mallar arasındaki daha az derecede benzerliğin iltibasa neden olacağını, dava konusu marka kapsamında bırakılan 11. sınıf mallar ile müvekkilinin markasının tescilli olduğu 11. sınıf malların benzer bulunduğunu, zira müvekkilinin markası kapsamında yer alan "elektrikli ızgaralar" malları ile davaya konu marka kapsamında yer alan "elektrikli ısıtma amaçlı cihazlar" emtiasının yan yana satıldığını,

aynı şekilde müvekkili markası kapsamında yer alan "yenilebilir buz üretimi için elektrikli makineler, içecek soğutma aparatı" malları ile davaya konu marka kapsamında yer alan iklimlendirme ve havalandırma cihazları" ve "Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı" mallarının bir arada satıldığını, dava konusu marka kapsamında kalan diğer malların da müvekkilinin markası kapsamında yer alan mallarla birçok elektrikli satış mağazasında bir arada ve yan yana satıldığını, müvekkili markasının tanınmış olup 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrasındaki koşulların da oluştuğunu,

davalı şirketin kötü niyetli olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın tümden kabulüne karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı TPMK vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu marka kapsamında bırakılan malların davacının itirazına mesnet markası kapsamında yer alan mallarla benzer olmadığını, dava konusu marka kapsamında yer alan "kuzine" emtiasının davacı markasındaki mal ve hizmetlerle benzer bulunmadığını, elektrikli pişirme aletleri ile bir soba türünün aynı olduğundan bahisle benzer olduğu sonucuna varmanın mümkün bulunmadığını, söz konusu malların kullanım şekli, dağıtım kanalları, satış noktaları ve ilgili tüketici kesiminin aynı olmadığını, ayırca birbiriyle rekabet edebilir nitelikte yada birbirine ikame edilebilir bulunmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın tümden reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu “termomix ısıtma sistemleri” ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "thermomix” ibareli markası arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında, yüksek derecede benzerlik bulunduğu,

taraf markalarında esas unsuru olarak yer alan "termomix" ve "thermomix" ibareleri arasındaki ayniyete yakın bu benzerliğin dava konusu başvuru kapsamında yer alan "Kuzine" emtiası yönünden ortalama tüketici kitlesinde, her iki markalı ürünün aynı veya aralarında idari/işletmesel bağlantı bulunduğu ve aynı kökenden geldiği zannını doğurabilecek nitelikte olduğu, davacının itirazına mesnet markasının dava konusu başvuru tarihi itibariyle tanınmış olduğu ispat edilemediğinden somut uyuşmazlıkta 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası uygulanmasının mümkün olmadığı,

kötü niyet iddiasının da ispatlanamadığı gerekçesiyle davacı vekili ve davalı TPMK vekili istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TPMK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebepleri ile temyiz başvurusunda bulunmuştur.

2.Davalı TPMK vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2.6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci ve beşinci fıkraları.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ve davalı TPMK vekilince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı ile davalı TPMK'ya ayrı ayrı yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,