Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/2870 K.2023/6475

Taraflar arasındaki istirdat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ciro yolu ile son ve meşru hamil sıfatıyla zilyedinde bulunan keşidecisi ... Halı San. ve Tic. Ltd Şti. olan, Kuveyt Türk Bankası A.Ş. Gatem Şubesinin 0074435 nolu, 31.07.2018 keşide tarihli, 28.550,00 USD tutarlı çekinin kaybolduğunu ileri sürerek çekin üçüncü kişilere ödenmemesi için tedbir kararı verilmesini, keşideci tarafından ödeme yapılmak zorunda kalınması halinde ise çek bedeli olan 28.550,00 USD'nin davalıdan tahsili ile çekin geri verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu çek incelendiğinde, ilk cironun lehtar tarafından yapılması gerekli iken keşideci tarafından yapıldığını, devamında gelen tüm ciroların sakatladığı, davanın yetkili hamil tarafından açılması gerektiği, bu durumda eldeki bu davayı açmaya tek yetkilinin lehtar olduğu, sakat ciro silsilesinin davacıyı yetkili hamil yapmayacağı gerekçesiyle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hamile yazılı çekte davacının çeki ciranta ...'den aldığını, arkasını ciro edemeden çekin kaybolduğunu, çekte müvekkilinin cirosunun olmamasının meşru hamil olması geçerliliğini etkilemeyeceğini, davacının çekle ilgisini belgeleyebildiğini, çekin davacının son hamil sıfatı ile zilyetliğindeyken kaybolduğunu, davacının çek iptal davası açtığını, çekin rıza dışında elden çıktığının hem soruşturma dosyasında bilgisine başvurulan cirantanın beyanlarından hem de tapu kayıtlarından anlaşıldığını,

çek iptali davasının yargılaması devam ederken kaybolan çekin davalı ... zilyetliğinde bulunduğunun öğrenildiğini, davalı ile davacının bir ticari ilişkisi olmadığı gibi alacak verecek ilişkilerinin de bulunmadığını, davalının çeki, çekte cirosu olan ...’ten almadığını, çeki, çekte cirosu dahi olmayan ... Gayrimenkul İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden aldığını vekili aracılığı ile dosyaya sunduğu beyan dilekçesinde belirttiğini, ... Gayr. İnş. Yapı San. ve Tic.

Ltd. Şti.'nin daha önceki yıllarda Gaziantep ilinde faaliyetlerini sürdürmüş, ancak borca batık bir firma olduğunu, davalıya böyle bir çeki vermesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkilinin dava konusu çekin kaybolması nedeniyle Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/91088 numaralı soruşturma dosyası ile davalı aleyhine şikayetçi olduğunu, soruşturma dosyasında ifadesine başvurulan davalının, dava konusu çeki, çekin arkasında cirosu dahi olmayan ...

Gayrimenkul İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden aldığını beyan ettiğini, bu durumda davalının bahse konu çeki kötüniyetle iktisap ettiğini açıkca gösterdiğini, dava konusu çekin nama düzenlenmiş olup, ciro işlemi ile önce ...'ye daha sonra ise ciro yolu ile müvekkiline geçtiğini, bahse konu çekin müvekkilince ciro silsilesinde imzası bulunan ... isimli şahıstan alındığını, davacının inşaat firması sahibi olup ... ile aralarındaki taşınmaz satışı ilişkisine istinaden dava konusu çeki aldığını,

Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/91088 numaralı soruşturmasında ...'nin ifadesinin alındığını ve taşınmaz satışı nedeniyle söz konusu çeki davacıya verdiğini beyan ettiğini, davacının, ...'den, çeki elden teslim suretiyle aldığını, çekin iyiniyetli hamili olduğunu, hamiline yazılı çekte cirosunun olmamasının çekin geçerliliğini etkilemeyeceğini, davacının yetkili hamil olup, davalının ise çeki kötüniyetle iktisap ettiğini, davanın, lehtara ihbar edilmediğini, bu durumun başlı başına usul ve yasalara aykırı olduğunu, soruşturma dosyasının halen derdest olması nedeniyle, mahkemece,

Cumhuriyet Savcısına açılmış olan davanın ihbarı ile Cumhuriyet Savcısının davada taraf olarak yer alması gerekirken savcılığa bir ihbarda bulunulmamasının usul ve yasaya aykırılık oluşturduğunu, soruşturmanın devam etmesi nedeniyle açılacak ceza davasının sonucunun hukuk davasının sonucunu etkileyebileceğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, istirdat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 ve 371 inci maddeleri, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 702 nci, 704 üncü ve 757 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,