Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/3846 K.2024/334

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz, haksız rekabetin tespiti ve marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil şirketin LİPTON markası ve bu markalı çay ürünlerinin satışa sunulduğu ambalaj kompozisyonunun yaratıcısı ve ilk kullanıcısı olduğunu, davalı tarafın yiyecek sektöründe ... markasını kullandığını, davalının 2013/58288 nolu “...

Earl Grey Demlik Poşet Siyah Çay Bergamot Aromalı+şekil" markasını aralarında “çaylar, buzlu çaylar ve bitki çayları” ürünlerinin de bulunduğu bir kısım gıda maddeleri üzerinde haksız ve hukuka aykırı olarak tescil ettirdiğini, davalının şekil markasının kullanım itibariyle müvekkilinin marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini ileri sürerek tecavüzün tespiti, men’i, ref'ini, 2013/58288 no.Iu “...

Earl Grey Demlik Poşet Siyah Çay Bergamot Aromalı+şekil” markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin 1985 yılından beri çay sektöründe tescilli ... markası ile faaliyet gösterdiğini, dava konusu 2013/58288 tescil nolu "... Earl Grey Demlik Poşet Siyah Çay Bergamot Aromalı+şekil” markasının 30. sınıfta, “...

ÇAY" markasının 2009/47132 no ile tescilli olduğunu, müvekkili şirket adına tescilli markalar ile davacı markaları ve ambalajları arasında iltibas yaratacak şekilde benzerlik bulunmadığını, müvekkili şirketin çay sektöründe tanınmış ve davacı şirketten sonra en büyük paya sahip ... şirketlerden biri olduğundan, haksız kazanç sağlama gibi bir durumun söz konusu olmadığını, müvekkili markasının esas ve asli unsurunun “..., davacı şirketin markasının esas ve asli unsurunun “LİPTON" ibaresi olduğunu, tüketicilerin markalara göre ürün tercihi yaptığını,

davacı tarafın markaları ambalajları ile müvekkil şirket adına tescilli marka ve ambalajların kombinasyon bütünlüğü ve tasarım olarak herhangi bir benzerlik olmadığını, her iki markanın da ortalama tüketici kitlesi nezdinde tanınmış birer marka olması neticesinde markalarının yer aldığı ambalajların karıştırılma ihtimali bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların marka logoları bulunduğu ve logoların karıştırılma ihtimalinin olmadığı, her iki markanın da Türkiye'de ... süredir faaliyet gösterdiği, ortalama tüketicinin bu faklılığı göreceği ve markaların bağlantılı olarak değerlendirilemeyeceği, kötü niyetin somut olarak delillerle ispatlanması gerektiği, karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, bu nedenle davalı markasının hükümsüzlüğü şartlarının oluşmadığı, tescilli markanın tescil süresince kullanımının da tecavüz ve haksız rekabet oluşturmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; öncelikli marka hakkının bulunduğunu, davalının ambalaj formatlarından haberdar olarak benzer ambalaj ürettiğini, marka olarak tescil ettirdiğini, basiretli tacir özeniyle bağdaşmadığını, kötüniyetin mevcut olduğunu, ürün ambalajlarında renk, kelime ve şekil olarak benzerlik oluşturulduğunu, tüketici nezdinde karıştırılacağını, tanınmışlığından haksız yarar sağlanacağını, haksız rekabete neden olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içeriğine, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarlayarak kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, marka hakkına tecavüz, haksız rekabetin tespiti ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 556 sayılı Markaların Korunması Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararname'nin 8 ... maddesi.

3. Değerlendirme

Davacı, "Lipton" ibareli markalarının bulunduğunu, 2010/02852 nolu " Lipton Earl Grey Tea" ibareli markası ile benzerlik oluşturacak şekilde davalının 2013/58288 nolu “... Earl Grey Demlik Poşet Siyah Çay Bergamot Aromalı+şekil" markasını tescil ettirdiğini, davalının şekil markasının kullanım itibariyle müvekkilinin marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini ileri sürerek tecavüzün tespiti, men’i, ref'ini, markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece tarafların marka logolarının markalarda bulunduğu, logoların karıştırılma ihtimalinin olmadığı, her iki markanın da ... süredir faaliyet gösterdiği, ortalama tüketicinin markaları karıştırmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin kararı istinaf etmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine hükmedilmiştir.

Taraf markaları, ürün ambalajında kullanılmak üzere tasarlanmış sözcük ve şekil kombinasyonundan oluşmaktadır. Tarafların markalarında yer ... ambalaj görselinin içerdiği çay filizleri, siyah zemin renginin kullanılması, zeminde kullanılan renk ve dekor görseli gibi hususlar dikkate alındığında tüketicinin her iki işareti algısında ve genel izleniminde ortaya çıkan benzerlik dolayısıyla markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalı seçenek özgürlüğü varken davacı markası ile iltibas oluşturacak şekilde ambalaj tasarımı oluşturarak markasını tescil ettirmiştir. O halde mahkemece markaların benzer olduğu dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,