Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/5840 K.2024/1973

2.Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) vekili Avukat ... 3.... vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ

İLK DERECE MAHKEMESİ

Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI

2021/198 E., 2021/340 K.

Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme Değerledirme Kurulu (YİDK) kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ...Ş. vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin “bon o bon” markasının birçok ülkede tescilli şekilde korunduğunu, Türkiye’de de “arcor bon o bon” ibaresinin 2000/15109 sayısı ile tescil koruması altında olduğunu, markasının tanınmışlık düzeyine eriştiğini, müvekkili şirketin 2014/69299 sayılı “bon o bon” marka başvurusunda bulunduğunu, müvekkilinin markası ile davalı Elvan Gıda’nın 2006/32696 sayılı “cici bonbon”, 2010/11133 sayılı “elvan bonbon”, diğer davalı ...’in ise 2001/27074 sayılı “bonbon”, 2004/45793 sayılı “baycan bonbon”, 80538 sayılı “şokobonbon”, 99/016756 sayılı “Ülker as bonbon”,

2003/33921 sayılı “Ülker as bonbon sütlü bonbon ...”, 2003/33920 sayılı “Ülker as bonbon sütlü tereyağlı bonbon ... şekil”, 101631 sayılı “Ülker bonbon”, 178725 sayılı “Ülker bonbon şekil” sayılı markaları ile benzer bulunarak reddedildiğini, müvekkilinin diğer markalardan farklı şekil ve renk kombinasyonu ile kendi markasını tescil ettirmek istediğini ileri sürerek YİDK’in 2016-M-5945 sayılı kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Elvan Gıda Şirket vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin 2006/32696 sayılı “cici bonbon” ve 2010/11133 sayılı “elvan bonbon” markalarının sahibi olduğunu, taraf markalarının, her yönden vasat düzeydeki tüketici nezdinde müvekkili markaları ile benzer olarak kabul edilmesi gerektiğini, “cici” ve “elvan” ibarelerinin çatı markası olduğunu, markaların bu halleriyle benzer görüleceklerini, dava konusu marka kapsamındaki 30. sınıf emtia ile müvekkilinin markaları kapsamındaki 30. sınıf emtianın benzer olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde, müvekkiline ait itiraza mesnet markaların kapsadığı ürünler ile davacının tescilini talep ettiği “bon o bon” markasının kapsadığı ürünlerin aynı veya benzer olduklarını, müvekkili markalarındaki “baycan”, “besler” ve “Ülker” ibarelerinin gruba dahil bir kısım grup şirketlerinin adı olması nedeniyle çatı/ana marka konumunda olduğunu, bu durumun markalar arasındaki benzerliği ortadan kaldırdığından bahsedilemeyeceğini, davacının önceki markasının “arcor bon o bon” şeklinde olduğunu “arcorun şekerlemesi” anlamına geldiğini, bu nedenle anılan markada “arcor” ibaresinin ön plana çıktığını,

"Bon o bon" markasının davacı ile bütünleşmiş bir marka haline gelmediğini, dava konusu markada ortada yer ... “o” harfinin, “bonbon” şeklindeki itiraza mesnet markalarla anılan ibareyi farklılaştırmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, başvuru konusu marka kapsamında yer ... emtianın tamamının, davalıların itirazlarına mesnet markalar kapsamında yer ... emtia ile aynı/aynı tür emtia oldukları, dava konusu başvuruyu oluşturan işaretin ... bir fon üzerinde yer ... kırmızı ... bir daire içerisinde, yine ... renkle alt alta konumlandırılmış “bon” ve “bon” sözcükleri ile bu sözcüklerin arasında kalp şeklindeki bir figürün içerisinde konumlandırılmış “o” harfinden oluştuğu, başvurunun esas unsurunun, tüketici tarafından, “BON O BON” şeklinde algılanacağı,

redde mesnet davalılar markalarının ise ya ... başına “bonbon” şeklinde ya “Ülker, Elvan” gibi çatı/lider markalar ile birlikte ya da “Cici, As” gibi ön sözcük unsurları ile birlikte kullanılarak oluşturulduğu, bu bağlamda taraf markalarında iltibas ihtimaline konu olan “BONBON” ibaresinin, tescil kapsamındaki emtia yönünden niteliğinin önem teşkil ettiği, “Bonbon” ibaresinin anlamsal olarak “... şerbeti içinde kaynatılarak üzeri şekerle kaplanmış meyve” anlamına gelmekte olup “bonbon” sözcüğünün özellikle şekerleme, dolgulu çikolata,

çikolata kaplamalı şekerlemeler gibi ürünler yönünden doğrudan bir ürün adı olarak dilimize de yerleşmiş yabancı kökenli bir sözcük olduğu, dolayısıyla taraf markalarında benzer olarak görülen emtiada “bonbon” ibaresinin ayırt edici vasfının son derece zayıf olduğu,

hatta bulunmadığı ve cins, vasıf bildirir bir ibare olduğunun kabulü gerektiği, böyle bir durumda ise “ÜLKER”, “ELVAN” gibi çatı ibarelerin marka içerisinde ön plana çıkacağı ve esas unsur olarak kabul edileceği, yine “BAYCAN, “AS” gibi sözcüklerle “bonbon” sözcüğünün bir arada kullanılması halinde de esas unsurun anılan sözcükler olacağı, dolayısıyla dava konusu başvurunun da “BON O BON” şeklinde olduğu ve bu hali ile tanımlayıcı niteliğinden sıyrıldığından bahsedilebileceği, ... zayıf karakterli bir sözcük olan “bonbon” ibaresi nedeniyle dava konusu başvurunun reddi kararının yerinde olmadığı,

kaldı ki “bon o bon” şeklinde oluşturulan markanın nispeten ayırt ediciliğinin daha yüksek olduğu, tüketicilerin “bonbon ...” almak isterlerken taraf markalarını birbirine karıştırmayacağı, bu nedenle aksi yöndeki YİDK kararının yerinde olmadığı, davacının önceki markasının “arcor bon o bon” şeklinde olduğu, başvurunun ise bon o bon +şekil şeklinde olduğu başvurunun önceki tescilli markadan farklılaştığı, arcor ibaresini barındırmadığı,

önceki tescilli markadan uzaklaştığı, bu nedenle önceki tescilli markadan dolayı müktesep hakkının bulunmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne, YİDK'in 06.06.2016 tarihli ve 2016-M-5945 sayılı kararının davacının itirazının reddiyle ilgili kısım yönünden iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı TÜRKPATENT vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu marka başvurusu ile davalı firmalara ait markalar arasında karıştırılacak kadar benzerlik bulunduğunu, iki marka arasında fonetik, okunuş, genel intiba olarak bir benzerlik bulunduğunu, bu nedenle müşteri kitlesi tarafından iki marka arasında bağlantı kurulması, karıştırılması ihtimali olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin markalarının esas unsurunun "bonbon" olarak kabulü ile benzerlik değerlendirmesi yapılması gerektiğini, dava konusu markada "bon o bon" ibaresindeki asli unsurun "bonbon" kelimesi olup, iki hece arasında yer ... "o" harfinin ayırt edici niteliği olmadığı gibi görsel, işitsel ve anlamsal olarak da müvekkilinin itiraza mesnet markalarının esas unsurundan farklılaşmadığını, davacıya ait marka başvurusu ile müvekkilinin markaları arasında karıştırılma ihtimali doğmasının kaçınılmaz olduğunu,

aynı sınıflarda tescilli olduğu hususunda tereddüt bulunmayan taraf markalarının esas unsurlarındaki görsel, işitsel ve kavramsal benzerliklerin yanı sıra müvekkiline ait "bonbon" unsurlu markaların seri marka niteliğinden ötürü de karıştırma ihtimalinin daha ayrıntılı olarak irdelenmesi gerektiğini, "bonbon" ibaresine herhangi bir ayırt edici niteliği olmayan "o" harfinin eklenmesiyle oluşan ve ortalama tüketicide farklı bir marka intibası oluşturmayan "bon o bon" ibareli markanın müvekkilinin markalarının bir serisi olarak algılanacağını,

mülga 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8 ... maddesinini birinci fıkrasının (b) bendinin uygulanma koşullarının somut olay açısından gerçekleştiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, tarafların markalarında bulunan “BONBON” ibaresinin, tescil kapsamındaki emtia yönünden niteliği incelendiğinde, bu ibarenin anlamsal olarak “... şerbeti içinde kaynatılarak üzeri şekerle kaplanmış meyve” anlamına geldiği, özellikle şekerleme, dolgulu çikolata, çikolata kaplamalı şekerlemeler gibi ürünler yönünden doğrudan bir ürün adı olarak dilimize de yerleştiği, taraf markalarında benzer olarak görülen emtiada “bonbon” ibaresinin ayırt edici vasfının son derece zayıf olduğu,

cins, vasıf bildirir bir ibare olduğunun kabul edilmesi gerektiği, dava konusu başvurudaki “BON O BON” şeklinde yapılan kullanımın tanımlayıcı niteliği kaldırdığı, 556 sayılı KHK'nın 8 ... maddesinini birinci fıkrasının (b) bendindeki iltibas ihtimalinin bulunmadığı gerekçesiyle istinaf edenlerin başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı TÜRKPATENT vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

2.Davalı şirket vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı marka başvurusunun, davalı şirketlerin itirazı nedeniyle reddine dair YİDK kararının iptali talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 556 sayılı KHK'nın 8 ... maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme

Dava YİDK kararının iptaline ilişkin olup, İlk Derece Mahkemesince, taraf markalarında benzer görülen emtiada "bonbon" ibaresinin ayırt edici vasfının düşük olduğu, markadaki diğer unsurların marka içerisinde ön plana çıkacağı ve esas unsur olarak kabul edileceği, dava konusu başvurunun "BON O BON" olarak tanımlayıcı niteliğinden sıyrıldığı, ayırt ediciliğinin yükseldiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, istinaf mahkemesince taraf markalarında benzer görülen emtiada "bonbon" ibaresinin ayırt edici vasfının son derece zayıf olduğu,

dava konusu başvurudaki "BON O BON" şeklindeki kullanımın tanımlayıcı niteliği kaldırdığından bahisle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmişse de, davaya konu marka başvurusu işaretin ... bir fon üzerinde yer ... kırmızı ... bir daire içerisinde, yine ... renkle alt alta konumlandırılmış “bon” ve “bon” sözcükleri ile bu sözcüklerin arasında kalp şeklindeki bir figürün içerisinde konumlandırılmış “o” harfinden oluştuğu, davalı şirketin itiraza mesnet markalarından 2001/27074 no.lu markasının siyah renkle yazılmış "BONBON" ibaresinden oluştuğu, bu durumda her iki markada da "bon bon" ibaresinin ayırt edici esas unsur olduğu,

davacı marka başvurusundaki "O" harfinin markaya ayırt edicilik kazandırmadığı anlaşılmaktadır.

Hâl böyle olunca, 556 sayılı KHK'nın 8 ... maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında, markalar arasında ortalama tüketiciyi iltibasa düşürecek düzeyde benzerlik olduğu düşünülerek aynı ve benzer mallar dikkate alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bozma sebebine göre davalı TÜRKPATENT vekili ile davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.