Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6484 K.2024/2882

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ve fer'i müdahil vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve fer'i müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı banka nezdinde vadeli USD hesabı açtırdığını, hesabında 16.06.2016 tarihi itibariyle 250.511,17 USD mevduat biriktiğini, müvekkilinin mevduatını kullanmak üzere ilgili banka şubesine gittiğinde müvekkilinin mevduatının 16.06.2016 tarihinde 10 yıllık zamanaşımına uğradığı ve TMSF'ye devrolduğunun ifade edildiğini, bunun üzerine davalı bankaya noter kanalıyla ihtarda bulunulduğunu, ihtarnameye rağmen dava konusu tutarın tarafına ödenmemesi karşısında;

davalı banka aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından haksız ve kötü niyetli olarak borca itiraz edildiğini ileri sürerek borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptaline, takibin devamı ile %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı taraf yabancı vatandaş olmakla teminat göstermek zorunda olduğunu, teminat gösterme yükümlülüğünün dava şartlarından sayılan bir husus olduğunu, dava konusu talebin zamanaşımı uğradığını ve davanın yasal süresi içerisinde açılmadığını, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 124 üncü maddesi gereği söz konusu mevduat TMSF'ye devredildiğinden ve yasal düzenlemeler gereği tutar TMSF'de bulunduğundan davanın TMSF'ye yönetilmesi gerektiğini belirterek husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı banka tarafından 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun (5411 sayılı Kanun) 62 nci maddesi uyarınca hesabın TMSF'ye devredileceği yönünde davacıya çıkarılan herhangi bir tebligatın olmadığı, dolayısıyla davalı bankanın davacıyı iadeli taahhütlü olarak usulüne uygun uyarmadığının tüm dosya kapsamından anlaşıldığı, davalı tarafın dosyaya borçlu olmadığına dair itirazını doğrulayan somut bir delil sunmadığı bu sebeple benimsenen denetime elverişli bilirkişi raporu ve emsal mahiyette olan Yargıtay ilamına göre davanın kabulü gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile,

davalı borçlunun İstanbul 24.İcra Dairesinin 2017/9681 E. sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın TMSF'ye yöneltilmesi ve husumetten reddi gerektiğini, davacıya ait mevduat hesabının 5411 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi gereğince TMSF hesaplarına devrolunduğunu, müvekkilinin mevzuattaki tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacının kendi kusuru ile doğan zararını müvekkilinden istemesinin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun iyi niyet kuralları ile bağdaşmadığını belirterek Mahkeme kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Fer'i müdahil vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı yabancı ülke vatandaşı olduğundan teminat yatırması gerektiğini, ortada usulsüz ve eksik bir devir işlemi bulunmadığını, zamanaşımına uğrayan mevduat hakkında bankaların uygulayacakları prosedürün belirlendiğini, Mahkeme kararının gerekçesinin aksine, 5411 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinde yer alan "..hak sahibinin en son işlemi, talebi ve yazılı talimatı" ifadesinin hak sahiplerinin bizzat kendi iradeleriyle yaptıkları işlemleri, zamanaşımını kesen işlemler olarak dikkate alınması gerektiğini,

vadeli hesaba faiz işletilmesinin (otomatik temdit) vb. banka tarafından yapılan tek taraflı işlemlerin ise zamanaşımını kesmeyeceğini, dolayısıyla hesabın vadeli olmasının zamanaşımının işlemesini engellemeyeceğini, bankaların mudinin adresini araştırma yükümlülüğünün bulunmadığını, hesabın zamanaşımına uğradığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bankalarda bulunan mevduat ve bu cümleden sayılan emanet ve alacakların 10 yıl geçmekle zamanaşımına uğramasının bankaca gerçekleştirilecek ilan ve tebligatların yapılması koşuluna bağlı olduğu, yasal düzenlemelerden hesap sahipleri hakkında bu yönde uygulama yapılmadan banka nezdindeki hakları ve alacaklarının kendiliğinden zamanaşımına uğramayacağının anlaşıldığı, davalı bankanın davacıya ait hesabın zamanaşımı nedeni ile TMSF'ye devredilmesi işleminin yasa ve yönetmeliğe uygun görülmediği, bu nedenle Mahkemece davanın kabulü ile,

davalının itirazının iptaline karar verilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, fer'i müdahil istinaf başvurusunun ise taraf sıfatı bulunmadığından usulden reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebepleriyle temyiz başvurusunda bulunmuştur.

2.Fer'i müdahil vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacıya ait hesapta bulunan mevduatın zamanaşımı nedeniyle fona devredilmesi nedeniyle alacağın tahsili amacı ile girişilen takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2004 sayılı İcra ve İflas Kanun'un 67 nci maddesi.

3.5411 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ve fer'i müdahil vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı bankaya iadesine,

Fer'i müdahil TMSF harçtan muaf olduğundan, harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,