Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6684 K.2024/2916

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının Bozburun'da tersanecilik işi ile uğraştığını, davalının 27.02.2018 tarihinde davacının işletmeciliğini yaptığı tersanede işçi olarak çalışmaya başladığını, 26.07.2019 tarihinde iş akdine son verilerek sigorta çıkışı yapıldığını, taraflar arasındaki iş akdi devam ederken davalının eşine ait evi sattığını, satıştan gelen paranın 40.000,00 TL'sini o sırada nakit sıkıntısı çeken davacıya elden nakit olarak verdiğini, bunun karşılığında 4 adet senet imza etmesini istediğini, her bir senedin 10.000,00 TL olarak doldurulacağı ve vadelerinin boş bırakılacağı konusunda tarafların mutabık kaldıklarını,

davacının dört adet senedi imza ederek tarih ve meblağ kısımları boş olarak davalıya teslim ettiğini, davacının yaklaşık sekiz aylık bir zaman içinde kısım kısım ödemeler yaparak davalıya faizleri ile birlikte toplamda 65.000,00 TL ödeme yaptığını, davalının kendisine yapılan ödemeye rağmen davacıdan boş olarak teslim aldığı dört adet senedi iade etmediğini, senetlerden birinin ... lehine 10.000 Euro olarak doldurulduğunu,

ikisinin 1.200.000,00 TL olarak doldurularak işlem yapılmak istenildiğinin anlaşıldığını ileri sürerek boş olarak teslim edilen dört adet kambiyo senedi sebebiyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile senetlerin davacıya iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının birçok kişiden borç aldığını, hakkında 130'a yakın icra takibi bulunduğunu, son on yıldır borçlarını ödeyebilmek için davalıdan farklı tarihlerde borç aldığını, karşılığında senet imzaladığını, aldığı borçları ödeyemediğini, davacıya ait imzası inkar edilmemiş toplam 5 adet senet bulunduğunu, bu senetlerin dördünü icraya koyduğunu geri kalan bir tanesinin de bedeli ödenmezse icra takibine konulacağını savunarak davanın reddine, davacı aleyhine tazminata karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya ve takibe konu senetlerde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 776 ncı maddesinde belirtilen tüm yasal zorunlu unsurların mevcut olup senetlerin bono vasfını taşıdığı, davacının senetlerin 10.000,00 TL olarak düzenleneceği, takibe konu bedellerin yerinde olmadığı yönündeki bedelsizlik def'inin şahsi def'i niteliğinde olduğu,

bu durumda bedelsizlik def'inin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 200 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca yazılı delille ispatı gerektiği, davacının yazıların farklılığı veya senetlerin sonradan doldurulduğu iddialarının, senette yazı ve yaş tespiti mümkün olmadığından değerlendirilmesinin mümkün olmadığı gibi, mümkün olsa dahi bu yönde bir inceleme yapılmasının da senedin kambiyo vasfını etkilemeyeceği, davacı, bedelsizlik ve diğer iddialarını yazılı delille kanıtlayamadığından ve yemin deliline de dayanmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının işveren, davalının ise işçi olduğu dikkate alındığında davalı işçinin işvereni olan müvekkiline yüksek miktarda borç vermesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, işbu davada ispat yükünün davacıda değil, davalıda olduğunu, İlk Derece Mahkemesince bu husus dikkate alınmaksızın hatalı değerlendirme sonucunda usul ve yasaya aykırı karar verildiğini, ayrıca takibe konu senetlerin aldatılarak imzalatıldığının belirtilmesine rağmen bu hususta herhangi bir araştırma yapılmamasınin, tanık dinlenmemesinin de usul ve yasaya aykırılık teşkil ettiğini,

6102 sayılı Kanun'un 776 ncı maddesine göre bono veya emre muharrer senedin kayıtsız ve şartsız muayyen bir bedelin ödenmesi vaadini içermesi gerektiğini, ancak davalı tarafça Marmaris 1. İcra Müdürlüğünün 2019/2112 E. sayılı dosyasından takibe konulan senetlerin kayıtsız ve şartsız bedel ödeme vaadini içermediğini, bu nedenle kambiyo vasfı bulunmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirildiği, delillerin değerlendirilmesinin dosya kapsamına uygun olduğu, taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmaların tartışılarak gerekçeli kararın oluşturulduğu, ihtilafa uygulanması gereken yasal mevzuatın doğru olarak tespit edildiği, Mahkemenin karar gerekçesiyle hüküm fıkrasının birbiriyle uyumlu olduğu, Mahkeme hükmünün yasal unsurları taşıdığı, özellikle, bedelsizlik iddiasının yasal deliller ile kanıtlanamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti, bedelsizlik ve geçersizlik nedenleri ile dört adet kambiyo senedinin iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun’un 200 üncü maddesinin birinci fıkrası, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi, 6102 sayılı Kanun'un 776 ncı maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,