Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6711 K.2023/6578

Taraflar arasındaki marka hükümsüzlüğü davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait tanınmış "NEW BALANCE" markasının Türk Patent ve Marka Kurumu (TPMK) nezdinde tescilli olduğunu, bu ibarenin aynı zamanda müvekkilinin ticaret unvanı olarak kullanıldığını, davalının ise 09, 14 üncü sınıflarda tescilli "NEW BALANCE" ibareli 2008/19959 nolu ve 09 uncu sınıfta tescilli "NEW BALANCE" ibareli 2010/51697 no.lu markalarının tescilinin kötü niyete dayandığını ileri sürerek davalının markalarının 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (556 sayılı KHK) 7, 8, 35, 42 nci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi,

Paris Sözleşmesi'nin 1 mükerrer 6 ncı maddesi ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 55 ve devamı maddesi uyarınca hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;markalar arasında iltibas ve bağlantı bulunmadığını, farklı sınıflarda tescil edildiğini, davacının gerçek ve öncelikli hak sahibi olmadığını, davacının markasının tanınmış marka sayılamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 18.06.2019 tarih, 2019/65 E. 2019/219 K. sayılı kararı ile taraf markaları arasındaki iltibasın varlığının, önceki karar ve Yargıtay ilamları ile sabit olduğu, bozma ilamında işaret edildiği üzere, davacı markasının tanınmış marka olmadığı hususu davalı yararına usuli müktesep hak teşkil etmekteyse de, bilimsel ve yargı içtihatlarında belirtildiği üzere, markanın tanınmış olmasının, kabul edilen kötü niyet karinesi nedeniyle ispat kolaylığı sağladığı, tanınmış olmayan bir markanın da sırf haksız yararlanma amacıyla ve makul bir açıklaması olmadan tescil ettirilmesinin de, esasen kötü niyetli bir tescil olarak kabul edildiği,

bu gibi hallerde, genellikle sözcük unsurundan başka, şekil, logo, harf ve yazım karakteri, renkler gibi unsurlar dahi kopyalanarak ve bazen de yurt dışında bir işletmenin ticaret unvanı gibi marka olarak tescil ettirildiğinden, tescilin kötü niyetli olduğunun ispatının da güç olmadığı, somut olayda davalının adına tescil ettirdiği markanın davacının yurt dışındaki ticaret unvanı olduğu, tescildeki yazım ve karakterinin birebir aynı olduğu, davalının bu markayı sırf üçüncü kişilere lisans vermek amacıyla adına tescil ettirdiği,

yedekleme amacında olduğunun kabulü gerektiği, davalının tescili kötü niyetli olduğundan, tescilli olduğu tüm sınıf ve emtialar bakımından hükümsüzlüğüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2008/19959 ve 2010/51697 tescil no.lu markaların hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 01.06.2020 tarih, 2019/4443 E., 2020/2514 K. sayılı kararıyla davacı adına yurt dışında tescilli ticaret unvanı ile davalının tescil ettirdiği markaların aynı olması ve davalının markaları bizzat kullanmayıp başkalarına kullandırtması gerekçe gösterilerek davalının marka tescilinin kötü niyetli olduğu kabul edilmiş ise de, marka korumasında ülkesellik ilkesi geçerli olduğu,

yurt dışında tescilli ticaret unvanının aynısının Türkiye’de marka olarak tescil ettirilmesi ticaret unvanı sahibine 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin beşinci uyarınca hak sağlamayacağı gibi, tek başına marka tescilinde kötü niyete emare de teşkil etmeyeceği, taraf markalarında renk, şekil ve logo unsurları bulunmadığı halde Mahkemece bu unsurların benzerliği ileri sürülerek davalı markalarının kötü niyetle tescil ettirildiği gerekçesinin de doğru olmadığı,

keza markaların özgün olmayan geleneksel yazım karakterleri arasındaki benzerlik kötü niyete emare teşkil etmeyeceği, kaldı ki taraf markalarındaki yazım karakterlerinin aynı olduğu gerekçesinin de doğru olmadığı, marka sahibi markasını bizzat kendisi kullanabileceği gibi, lisans yoluyla üçüncü kişilere kullandırabilecek olduğu, her iki kullanım şekli de markanın kullanılması olarak kabul edilmesi gerektiği, Mahkemece bu eylemin markanın yedeklenmesi olarak nitelendirilmesi doğru olmadığı,

Mahkemece, mevcut delil durumu itibariyle davacı tarafın davalının kötü niyetle dava konu markaları tescil ettirdiğini ispatlayamadığının kabul edilmesi gerekirken, markanın kötü niyetle tescil ettirildiğine dair hatalı gerekçe ile davanın tamamen kabulüne karar verilmesi doğru olmadığına işaret edilerek Mahkeme kararı bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı markalarının dava konusu davalıya ait hükümsüzlüğü istenen markaların tescil başvuru tarihi itibarıyla tanınmış marka olmaması yönünden davalı yararına usulü müktesep hak bulunduğu, uyulan bozma ilamına göre davalının tescilde kötü niyetle olduğu hususunun ispatlanamadığı, markalar görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzer olduğu,

sadece aynı/benzer emtialar yönünden hükümsüzlüğe karar verilebileceği, yüksek ayırt ediciliğe sahip davacı markaları ile aynı olan ve tescilli bulundukları bir kısım mallar yönünden benzer mallarda tescilli bulunan 2008/19959 no.lu markanın 14 üncü sınıftaki "Saatler ve zaman ölçme cihazları, (kronometreler, metronomlar ve parçaları, saat kordonları dahil )." emtiaları yönünden, 2010/51697 nol.u markanın tescil edildiği 09 uncu sınıftaki "Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıların.

Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve akseuarları" emtiaları yönünden davalıya ait markaların, ortalama tüketiciler tarafından davacı markası ile karıştırma ihtimalinin bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, belirtilen emtialar yönünden markaların hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle.

Mahkeme tarafından 2008/19959 numarasıyla tescilli markanın 14 üncü sınıftaki “saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler, metronomlar ve parçaları, saat kordonları dahil” emtiaları yönünden hükümsüzlüğüne, sair emtialar yönünden talebin reddine yönelik hüküm kurulmuşsa da geriye kalan emtialar bakımından hiçbir şekilde benzerlik incelemesi yapılmadığını, 14 üncü sınıf içerisinde yer alan ve tescilinin devamına karar verilen “Kuyumculuk eşyaları (taklitleri dahil);

altınlar, mücevherler, kıymetli taşlar ve bunlardan mamul takılar, kol düğmeleri, kravat iğneleri” emtiaları ile aynı sınıf içerisinde yer alan ve hükümsüzlüğüne karar verilen “Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil)” emtiaları farklı alt sınıflarda gruplandırılmış olsalar dahi birbirleri ile ilişkilendirilme ihtimali bulunan emtialar olduğunu, davalıya ait 2010/51697 numarayla tescilli "NEW BALANCE" markası açısından da yalnızca “Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları” ve “Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları,

parçaları ve aksesuarları.” yönünden tescilin hükümsüzlüğüne kanaat getirilmiş olması da çelişki içerdiğini, zira tescilin devamına karar verilen “Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar.” emtiaları bakımından ilgili ürünlerin piyasaya sunulma ihtimali düşünüldüğünde, tüketici kesiminin bahse konu giyim eşyalarını müvekkilinin dünya genelinde tanınmış "NEW BALANCE" markası ile ilişkilendirmesi ihtimalini yüksek olduğunu, davalı tamamen kötü niyetli olarak müvekkilinin "NEW BALANCE" markasını kendi adına tescil ettirdiğini, dosyadaki mevcut Yargıtay kararları çelişki yarattığını, bu bağlamda,

daha önceki kararlar ile çelişen Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 02.03.2022 tarihli kararına katılmadıklarını, davalı tarafa ait markaların tüm emtialar bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesi gerektiğini, müvekkiline ait "NEW BALANCE" markası Türkiye’de ve dünya çapında tanınmış bir marka olduğunu, davalı tarafın kötü niyetli olması sebebiyle, dava konusu emtiaların gerekçeli kararda belirtilen emtialar açısından kısmi olarak değil, tüm emtialar yönünden hükümsüzlüğüne dair karar verilmesi gerektiği ve bu yönden kararın eksik inceleme neticesinde oluşturulduğunu belirterek Mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, karıştırma ihtimali bulunduğu ve kötü niyetle tescil edildiği iddialarıyla davalı adına tescilli markaların hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile 35 inci maddesi.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,