Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/691 K.2023/744

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıdan toplam 370.500,00 TL nakit ödeme yaparak 6 adet traktör satın aldığını, davalının traktörlerden 3 tanesini teslim etmediğini, teslim edilemeyen traktör bedelinin iadesi amacıyla başlatılan icra takibinin davalının itiraz etmesiyle durduğunu ileri sürerek itirazın iptaline ve davalı hakkında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; anlaşmaya göre 3 adet traktörün davacıya teslim edildiğini, geriye kalan 3 traktörün ise yılbaşına kadar tesliminin kararlaştırıldığını, traktörlerin teslim alınması hususunun davacıya ihtar edildiğini ancak teslim alınmadığını, takibin haksız olduğunu savunarak davanın reddi ile satışa konu 3 adet traktör için tevdi mahalli tayin edilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Mahkemece 10.02.2015 tarih, 2015/83 E. ve 2016/42 K. sayılı kararı ile davacının teslim konusunda ileri vade kararlaştırılmadığına yönelik iddiasını ispat edecek delil sunamadığı, davalıyı temerrüde düşürdüğüne yönelik ihtara da rastlanılmadığı, aralık ayında traktörlerin acil teslimini gerektirecek ihtiyaç bulunmadığı, sözleşmenin belirli vadeli olarak yapıldığının kabulü gerektiği, mevcut delil durumuna göre davacının temerrütten doğan hakları kullanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Birinci Bozma Kararı

Dairemizin 13.02.2017 tarih, 2016/5550 E. ve 2017/1033 K. sayılı kararıyla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nın 207 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir adet bulunmadıkça satıcının ve alıcının borçlarını aynı anda ifa etmesi gerektiği, asıl olanın peşin satış olduğu, davalının 3 adet traktörün Aralık ayında teslim edileceği yönündeki savunmasını yazılı delillerle kanıtlaması gerektiğine işaret edilerek bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 13.12.2017 tarih, 2018/615 E. ve 2018/5366 K. sayılı kararı ile taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığı, asıl olanın peşin satış olup davalının 3 adet traktörün Aralık ayında teslim edileceğinin kararlaştığı yönündeki savunmasını yazılı delillerle kanıtlaması gerekeceği, dosya kapsamında bu yönde bir delilin bulunmadığı, alacağın likit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, itirazın iptaline karar verilen 181.825,48 TL’nin %20’si oranında icra inkâr tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

D. İkinci Bozma Kararı

Dairemizin 31.10.2018 tarih, 2018/615 E. ve 2018/5366 K. sayılı kararıyla davalının mazeretinin yerinde olup olmadığı hususunda karşı taraf vekillerinin de görüşü alındıktan sonra bir karar verilmesi gerektiği, bozmaya karşı davalı vekilinin görüşü alınarak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 186 ıncı maddesi gereğince de sözlü yargılama için gün tayin edilmemesinin hatalı olduğu, bu hususlara dikkat edilmemesinin davalının hukuki dinlenilme hakkının ve temel usul kurallarının ihlali sonucunu doğurduğu işaret edilerek bozulmuştur.

E. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece 7.11.2021 tarih, 2021/439 E. ve 2021/96 K. sayılı kararı ile davacının teslim etmediği traktör bedellerini iade etmesi gerektiği, alacağın varlığının ve ispatının yargılamaya muhtaç olduğu, icra inkâr tazminatı talebinin reddinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne, şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; icra inkâr tazminatı talebinin reddinin hatalı olduğunu, davalının alacağın varlığı hakkında bilgisinin bulunduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, traktörlerin teslim zamanının ne olduğu, alacağın yargılamayı gerektirip gerektirmediği hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67 inci maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

Dava, 181.825,48 TL değerindeki üç adet traktör bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Her ne kadar icra takibinde teslim edilmeyen üç adet traktörün yerine kiralanan traktörlerin kira bedeli de talep edilmişse de, bu husus dava konusu yapılmamıştır.

Mahkemece itirazın iptali şeklinde hüküm kurularak tüm alacak bakımından takibin devamına karar verilmesi doğru görülmemişse de, temyiz edenin sıfatına göre bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Ancak takibe konu traktör bedelleri 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 67 inci maddesinde belirtilen likit alacaklardan olup, davacı lehine icra inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken şartları oluşmadığı gerekçesiyle icra inkâr tazminatı talebinin reddine karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesi ve 5236 sayılı Kanun’un geçici 2 nci maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 5236 sayılı Kanun’un 16 ncı maddesi ile değiştirilmeden önceki 438 inci maddesinin yedinci fıkrası gereğince mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının hüküm fıkrasının "şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine" ibareli ikinci bendi çıkarılarak yerine “181.825,48 TL'nin %20'si olan 36.365,10 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine ” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,