Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/7256 K.2024/3452

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin 2010/72806, 2013/16703, 2012/42457, 2011/69814, 2012/42451, 2010/72805, 2012/42539, 2002/19144, 2013/16701, 2012/42480, 2002/14738, 2013/16613, 2011/69586 sayılı "hadi hüptür", "her teneffüs hüptür eğlen gümbür gümbür", "...", "... park", "... park", "hüppi", "hüptrik", "hüptrik", "hüptrik ister hüptür ister dondur ye", "hüptüp", "hüptüp", "iki zil arası özgürce hüptürme molası", "..." ibareli tanınmış markaların sahibi olduğunu,

davalı şirketin bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki 2017/111758 başvuru numaralı “DANONE KIDS HÜPPER” ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT'e başvurduğunu, başvuruya yaptıkları itirazın YİDK tarafından nihai olarak reddedildiğini, oysa müvekkili şirketin "HÜP" esas ibareli seri markalarının tescil tarihlerinden bu yana süt ve süt ürünleri başta olmak üzere tescilli oldukları sınıflarda hâlihazırda yoğun, çekişmesiz ve kesintisiz olarak kullandığını, iltibas değerlendirmesinin çatı markalarından bağımsız olarak yapılması gerektiğini,

davalının başvurusunun da "HÜP" sesinden türetildiğini, başvurunun görsel olarak hiçbir ayırt ediciliğinin bulunmadığını, hedef kitlesinin çocuklar olduğunu, ortalama tüketici kitlesinin bir kısmında dahi karıştırılma ihtimalinin varlığının yeterli olduğunu, başvurunun müvekkilinin tanınmış markalarını sulandıracağını ve kötü niyetli olduğunu ileri sürerek, YİDK’nın 2019-M-1539 sayılı kararının iptaline ve başvurunun hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde, davalı markasında yer alan HÜPPER ibaresinin "süper" kelimesinin vurgulu telaffuzu olan "SÜPPER" ibaresi referans alınarak türetildiğini, müvekillinin 29. sınıf mallar için tescilli 2011/10645 sayılı “hüpper süpper bi’şey” ibareli markası bulunup kazanılmış hakkı bulunduğunu, ayrıca markalar arasında benzerlik bulunmadığını, itiraza gerekçe gösterilen bir kısım markanın kullanımının da ispatlanamadığını, “hüp” kelimesinin 29. ve 30. sınıf mallar için tanımlayıcı olduğunu, söz konusu sınıflarda bu ibareyi taşıyan başka markalar da bulunduğunu, davacının markalarının tanınmış olmadığını, başvurunun kötü niyetli yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde, müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, başvuru kapsamındaki 29 ve 30. sınıftaki malların itiraza dayanak markaların kapsamındaki mallar ile aynı/aynı tür oldukları, somut olayda marka benzerliği değerlendirmesinde çatı markası (veya ticaret unvanı kılavuz unsuru) arka planda bırakılarak inceleme yapılacağı, davacının itiraza mesnet markalarının "hüp" kökünden türetildiği kabul edilse dahi bu markaların bir kısmının örneğin "..." markalarının, "hüp" kökünden bağımsızlaştığı, yine markaların işletmesel köken olarak öncekilerle bağlantılı olduğu imajını vermediği,

tüketici nezdinde böyle bir imajın bulunduğunun dosya kapsamından tespit edilemediği, bu nedenlerle Yüksek Mahkeme tarafından belirlenen kriterlerin karşılanmadığı ve davacı markalarının birbirinin devamı, serisi olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varıldığı, “hüp” ibaresinin “hüple(t)mek” fiil kökünden geldiği ve Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü’ne göre ve ayrıca halk arasında "çabuk içmek/yemek" anlamında kullanılan bir sözcük olduğu, bu anlamı itibariyle de gıda malları bakımından zayıf bir sözcük olduğunun düşünüldüğü,

davacının “..." markalarının “hiperaktif” kelimesine gönderme yaptığı, davalının “....” markasında yer alan “HÜPPER” ibaresinin ise “hüple(t)mek” fiiline anlamsal bakımından bir gönderme yapmadığı, bu yönde bir algı yaratmadığı, daha çok “süper” sözcüğüne yakınlaştığı, markada yer alan “KIDS HÜPPER” ibaresinin bir bütün olarak algılandığı ve “Danone” çatı markası ile bir arada bütünsel bir algı yarattığı ve bu haliyle davacı markaları ile benzerlik içermediği ve karıştırılma ihtimaline sebep olmayacağının değerlendirildiği, davacının "HÜPPER" ibaresini davalıdan önce tescilsiz olarak kullanıldığını ispata yarar delillerini sunmamış olduğu,

taraf markalarının benzer olmaması nedeniyle aralarında iltibas tehlikesinin bulunmadığı, karıştırılma tehlikesi bulunmadığından tanınmışlığın davaya etkisinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, dava konusu marka ile müvekkili şirketin markalarının görsel, işitsel ve kavramsal olarak iltibasa yol açacak nitelikte benzer olduklarını, markaların içme sesinin yansıması olan “HÜP” sesinden türetildiğini, müvekkilinin “...” ibareli markalarının da mevcut olduğunu, “...” ve HÜPPER” ibarelerinin ayırt edilmesinin mümkün olmadığını, başvurunun kötü niyetli olduğunu, hedef kitlesi olan çocuklar olduğundan markalar arasında iltibasın gerçekleştiğini,

başvurunun çatı markasından bağımsız değerlendirilmesi gerekirken çatı marka ile bütünsel bir algı yarattığında bahisle hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, davalı şirketin ürünlerinde "DANONE" ibaresini küçük boyutlarda kullandığını, “HÜPPER” ibresinin ön plana çıkarıldığı takdirde haksız ve hukuka aykırı bir sonucun doğacağını, tüketici nezdinde tanınmış müvekkili markalarının sulandırılacağını ve başvurunun kötü niyetli olduğunu ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 10.02.2020 tarih ve 2019/3019 E., 2020/1174 K. sayılı ilamında "hüp" kelimesinin, yansıma bir sözcük olmakla "hüpletmek" eyleminden doğan, yiyecek ve içecek emtiası yönünden tanımlayıcılığa yakın ve ayırt ediciliği düşük bir ibare olduğunun ve ayırt ediciliği düşük bu gibi kelimelerin koruma düzeyinin düşük tutulması gerektiğinin kabul edildiği,

kaldı ki başvuru ile itiraza gerekçe gösterilen markalar "hüp" ibaresi ile başlamakla birlikte davalının davaya konu markasında yer alan "HÜPPER" ibaresinin "süper" kelimesini, davacının başvuruya işitsel olarak yakın olan markalarındaki "..." ibaresinin ise "hiperaktif" kelimesini çağrıştırdığı, bu yöndeki İlk Derece Mahkemesi değerlendirmesinin yerinde olduğu, taraf markaları bütünsel olarak değerlendirildiklerinde aralarında ilişkilendirme ihtimali dahil de karıştırılma ihtimali bulunmadığı, kötü niyet iddiasının kanıtlanamadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,