Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/7635 K.2023/6877

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen rücuen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.

(TEDAŞ) Özelleştirme Yüksek Kurulunun 02.04.2004 tarih ve 2004/22 Kararı ile özelleştirme kapsamına alınarak bunun gerçekleştirilmesi için TEDAŞ'a ait dağıtım sistemi 20 ayrı dağıtım bölgesine ayrılarak her bir dağıtım bölgesi için ayrı bir anonim şirket kurulduğunu, bu şirketlerin birinin de müvekkili şirket olduğunu, bu şirketler ile ayrı ayrı 24.07.2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesi imzalandığını, Özelleştirme Yüksek Kurulunun 07.03.2013 tarihli 2013/20 sayılı kararı uyarınca 28.05.2013 tarihli hisse satış sözleşme ile müvekkili şirkete ait hisselerin tamamının dava dışı şirkete satıldığını,

bu tarihe kadarki bölgedeki dağıtım faaliyetlerinin TEDAŞ'ın kontrolünde yürütüldüğünü, işletme hakkı devir protokolü öncesinde davalı tarafından gerçekleştirilen işlemler nedeniyle Bakırköy 12. İş Mahkemesinin 2007/1200 E. sayılı dosyasından verilen ilamın Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2009/1687 E. sayılı dosyasında takibe konulması üzerine 29.06.2010 tarihinde 3.205,36 TL, 24.05.2010 tarihinde 167.600,00 TL olmak üzere toplam 170.805,36 TL ödendiğini, davanın takibi sırasında da 1.000,00 TL bakiye karar harcı, 7.929,00 TL temyiz harç marsafları ödendiğini, işletme hakkı devir sözleşmesinin 7.4,

7.5 ve hisse satış sözleşmesinin 9/4 üncü maddesine göre ödenenden davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek ödenenlerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; açılan davayı kabul etmediklerini, davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, ayrıca hisse devir sözleşmesine göre davacı tarafından devire esas nizam düzenlenerek devire esas bilançonun belirlendiğini, bu işlemler neticesinde geçmişe yönelik borç ve alacak işlemlerinin kesinleştirildiğini bu nedenle davacının müvekkilinden talepte bulunamayacağını, yapılan ödemenin hisselerin tamamının davalıda bulunduğu tarihte yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.05.2018 tarihli ve 2015/14 E., 2018/429 K. sayılı kararıyla; mahkeme ilamına dayalı olarak yapılan ödemeden işletme hakkı devir sözleşmesi ve hisse devir sözleşmesinin maddelerine göre davalının sorumlu olduğu, davacı şirket tarafından alt yüklenici olan ...

Endüstri Kimyasalları Sanayi ve Limited Şirketi'nin şirketlerine verdiği 10.726,31 TL teminatın nakde çevrildiği, bu nedenle davacı şirketin ödediği toplam 170.805,20 TL'den alt yüklenici firmanın teminatından nakde çevrilen 10.726,31 TL'nin düşümü sonucunda davacının 160.079,89 TL ödeme ile 1.869,20 TL temyiz harcına yönelik ödemeyi ve 5.406,00 TL bakiye karar ve ilam harcı ödemesini, ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte talep edebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 160.079,89 TL ödemenin 156.873,53 TL'sine 25.05.2010, 3.205,36 TL'sine 06.07.2010 tarihinden,

1.869,20 TL temyiz harcı ödemesinin 02.01.2009 tarihinden, 5.406,00 TL bakiye harç ödemesinin 28.01.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 20.11.2019 tarihli ve 2018/1666 E., 2019/1426 K. sayılı kararıyla; davalı vekilinin istinaf başvurusu yönünden; işbu davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılmış olduğu, 11.08.2004 tarihinde trafo temizliği sırasında meydana gelen iş kazası sonucu dava dışı Duran Kayalık'ın ölmesinden ötürü yakınları tarafından Bakırköy 12. İş Mahkemesi'nin 2007/1200 E. 2008/581 K. sayılı dosyasında açılan tazminat davası ile ilgili ilamının Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün 2009/1687 E. sayılı dosyası ile takibe konulduğu, icra dosyasına 06.07.2010 tarihinde 3.205,36 TL, 25.05.2010 tarihinde ise 167.600,00 TL ödendiği,

ayrıca 28.01.2009 tarihinde 5.406,00 TL bakiye karar harcı ve 02.02.2009 tarihinde 1.869,20 TL temyiz harç ve masrafı yatırıldığı, yapılan ödemenin taraflar arasında akdedilen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'nin imzalandığı tarihten önceki döneme isabet eden olaya dayandığı, ayrıca tazminata dayanak olan Bakırköy 12. İş Mahkemesinin davacısı ve diğerlerinin bu sözleşme çerçevesinde üçüncü kişi konumunda bulunduğu ve davacı şirketin açılan davaya ve yapılan icra takibini davalı şirkete ihbar yükümlülüğü bulunmadığından aynı sözleşmenin 7.4 ve 7.6 maddeleri gereğince de ödemiş olduğu tüm bedeli davalıdan rücuen talep ve dava hakkı bulunduğu,

bu itibarla ilk derece mahkemesi kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediği, davacı vekilinin istinaf başvurusu yönünde ise, rücuya konu asıl dava nedeniyle davacı tarafından ödenen bedelin işveren-yüklenici arasında imzalanan sözleşmeden doğan hukuki sorumluluğa istinaden dava dışı ... Endüstri Kimyasalları Ltd.

Şti. aleyhine davacı tarafından açılan tazminat davasına ilişkin ilamın icra takibine konu olması sonucunda anılan dava dışı şirketten herhangi bir tahsilat yapılamadığı ancak davacı şirket nezdinde bulunan 10.726,31 TL'lik teminatın nakte çevrildiği, dolayısıyla işbu rücu davasının dayandığı asıl davanın diğer davalısı olan dava dışı ... Endüstrü Kimyasalları Ltd.

Şti.'den tahsil edilen bu meblağın davacı tarafından icra dosyasına yatırılan 170.805,20 TL'den mahsubu gerektiği, ilk derece mahkemesi kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 03.02.2020 tarih, 2020/425 E., 2021/820 K. sayılı kararıyla; "...1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir. 2. Dava, işletme hakkı devir sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir.

Davacı tarafından ölen işçinin mirasçılarının ana para tazminat bedelinin faizinin tahsili için açtıkları dava sonucunda icra dosyasına ödediği meblağ nedeniyle ve sözleşmeden doğan hukuki sorumluluğa istinaden alt yüklenici olan dava dışı şirket hakkında tazminat davası açtığı ve davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın Yargıtay derecatından geçerek kesinleşmiş olduğu anlaşılmakla, davacı taraf ile dava dışı şirket arasındaki iç ilişki nedeniyle hükmedilen bu tutarın tamamının, işbu dava kapsamında talep edilen meblağdan mahsup edilerek bir karar verilmesi gerekirken,

mahkemece yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir..." gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyularak alınan bilirkişi ek raporunda icra dosyasına yapılan toplam 170.805,36 TL’lik ödemenin içinde 6.127,00 TL onama harcının da bulunduğu, davacının icra dosyasına yaptığı toplam 170.805,36 TL’lik ödemeden, kendisinin iç ilişkideki sorumluluk oranı ve diğer müteselsil sorumlu dava dışı ... ...

Şti.den rücuen tahsiline karar verilen tutar göz önüne alınarak yapılan hesaplamalar sonucunda davalıya rücu edilebilecek tutarın toplam 75.913,50 TL olarak hesaplandığı, bunun 74.488,90 TL'sinin 25.05.2010 tarihli ödemeden rücu edilebilecek kısım, 1.424,60 TL'sinin 06.07.2010 tarihli ödemeden rücu edilebilecek kısım olduğu, davalıya rücu edilebilecek temyiz harç ve masraflarının 02.01.2009 tarihinde ödenen 830,76 TL ve bakiye karar harcının da 28.01.2009 tarihinde ödenen 2.402,67 TL olduğunun belirtildiği,

mahkeme ilamına dayalı olarak yapılan ödemeden ölen işçinin mirasçılarının ana para tazminat bedelinin faizinin tahsili için açtıkları dava sonucunda icra dosyasına ödediği meblağ nedeniyle ve sözleşmeden doğan hukuki sorumluluğuna istinaden alt yüklenici olan dava dışı şirket hakkında açtığı tazminat davasına ilişkin verilen kararın Yargıtay derecatından geçerek kesinleşmiş olduğu,

davacı taraf ile dava dışı şirket arasındaki iç ilişki nedeniyle hükmedilen bu tutarın tamamının, işbu dava kapsamında talep edilen meblağdan mahsup edilerek yapılan hesaplamaya ilişkin bilirkişi ek raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 75.913,50 TL ödemenin 74.448,90 TL'sine 25.05.2010, 1.424,60 TL'sine 06.07.2010 tarihinden, 830,76 TL temyiz, harç ve masraf ödemesinin 02.01.2009 tarihinden, 2.402,67 TL bakiye harç ödemesinin 28.01.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 1.Alacağın zaman aşımına uğradığını,

2.İstanbul Anadolu 21. Asliye Hukuk Mah. 2010/366 E. 2013/424 K. İle hükmedilen alacağın tamamının mahsup edilmesi gerekirken yalnızca ana para olan 94.891,87 TL'nin mahsup edilmesinin, 1.428,85 TL'nin mahsup edilmemesinin doğru olmadığını,

3.Tanzim edilen sözleşmelere göre davacının davalıdan herhangi bir talepte bulunamayacağını, davalının sorumluluğunun olmadığının, davanın reddinin gerektiğini,

4. Avans faizine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu,

5.Faizin temerrüt tarihi tespit edilerek başlatılması gerekirken ödeme tarihinden itibaren başlatılmasının doğru olmadığını,

6.Davalının icra masraf ve giderlerinden sorumlu tutulamayacağını savunarak kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, işletme hakkı devir sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,