Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/2150 K.2024/372

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında 06.12.2012 tarihinde akdedilen hizmet akdiyle, davalının müvekkili şirket bünyesinde “C” grubu imza yetkilerine sahip genel müdür sıfatıyla göreve başladığını, sözleşmede sürenin 2 yıl olduğu ve 120 gün önceden yazılı olarak adrese tebliğ edilmek şartıyla sözleşmenin feshedilebileceğinin düzenlendiğini, bu usul ve şartlara uyulmadan fesih halinde 50.000,00 TL cezai şartın ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalının sürelere riayet etmeksizin 23.01.2014 tarihinde istifa dilekçesi verip aynı gün iş yerinden ayrıldığını ileri sürerek,

davalının sözleşme hükümlerini ihlali nedeniyle şimdilik 15.000,00 TL cezai şartın, verilen 13.403,00 TL avansın ve hizmet sözleşmesinin süreli olmasından dolayı sözleşmedeki bakiye süre veya şirketin zararına istinaden şimdilik 1.000,00 TL'nin tahsilini talep etmiş, 02.03.2022 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 50.000,00 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; sözleşmenin tamamen işçi aleyhine hükümler içerdiğini, yöneticiler tarafından müvekkiline mobbing uygulandığını, hakaret edildiğini, şirketin isteği üzerine müvekkilinin ayrıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 17.12.2019 tarih, 2016/81 E., 2019/1159 K. sayılı kararı ile; yargılama sürecinde bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların beyanlarından, davacı şirket yöneticileri tarafından davalıya manevi baskı uygulandığı ve rencide edici sözler söylendiğinin tespit edildiği, bu nedenle davalının sözleşmeyi haklı nedenlerle feshettiğinin anlaşıldığı, bu durumda davacının sözleşmeyle kararlaştırılan cezai şartı talep edemeyeceği, davacı yanca dayanılan ve davalının avans aldığını bildiren makbuzdaki imzanın davalının elinden sadır olmadığı bilirkişi raporuyla tespit edildiğinden avansın iadesi talebinin de yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 16.11.2020 tarih, 2020/730 E., 2020/5053 K. sayılı kararıyla; dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, Mahkemece davalının sözleşmeyi haklı nedenlerle feshettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği,

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 447 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, ayrılan işçiye karşı açılan rekabet yasağına aykırılık sözleşmesine istinaden dava açılabilmesi için, işverenin sözleşmeyi haklı olarak veya işçinin sözleşmeyi haksız olarak fesih etmiş olması gerektiği, ancak somut olayda davalının istifa dilekçesinde herhangi bir gerekçe göstermediği gibi, yargılama sırasında davalı tarafa, davacı şirket yetkilileri tarafından kendisine mobbing uygulandığı şeklindeki savunmasını da somutlaştırıp ispat edemediği,

Mahkemece hükme dayanak yapılan tanık beyanlarının ise soyut nitelikte olup, sözleşmenin haklı nedenlerle feshedildiğini ispata yetersiz olduğu halde Mahkemece, hatalı değerlendirmeyle davanın reddine karar verilmesinin doğru görülmediği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve numarası belirtilen karar ile; taraflar arasında 06.12.2012 tarihli hizmet sözleşmesi akdedildiği, söz konusu sözleşmenin 2 yıllık süre için yapıldığı ve sözleşmenin 2. maddesi uyarınca taraflarca 120 gün öncesinden ihbar edilmek kaydıyla sözleşmenin feshedilebileceği, taraflarca bu maddeye aykırı şekilde sözleşmenin feshedilmesi durumunda karşı tarafın 50.000,00 TL cezai şart ödeyeceği konusunda anlaşıldığı,

sözleşmeye göre davacının davalıdan cezai şart talep edebilmesi için öncelikle sözleşmede yer ... cezai şart hükmünün hukuken geçerli olması gerektiği, söz konusu sözleşmenin iş bu maddesinin 6098 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi uyarınca genel işlem koşulları içermemesi ve 21 ... madde ve devamında belirtildiği üzere, iş bu maddenin her iki taraf için geçerli olması nedeniyle kanun hükümlerine uygun olduğu ve hukuken geçerli olduğu ve fakat bu cezai şartın talep edilebilmesi için davalı tarafından hizmet sözleşmesinin feshinin haksız olması gerektiği,

davalı tarafından söz konusu sözleşmenin 23.01.2014 tarihinde istifa dilekçesi ve ibraname imzalanarak feshedildiği ve imzalanan bu belgelerin irade fesadı ile imzalandığının iddia edildiği, dinlenen tanık beyanlarına göre sözleşmenin haklı nedenle davalı tarafından feshedildiğinin ispatlanamadığı anlaşıldığından davacı lehine bilirkişi raporuna göre 50.000,00 TL cezai şarta hükmedilmesine karar vermek gerektiği, davacı beyanlarında yer ... avans bedelinin dayandığı avans makbuzundaki imzanın davalıya ait olmadığının bilirkişi raporuyla ... olması nedeniyle davalının avans makbuzu bedeli iadesi talebinin yerinde olmadığı kanaatine varıldığı,

her ne kadar davacı şirket tarafından 6098 sayılı Kanun'un 439 uncu maddesi uyarınca davalıdan sözleşmeyi ... feshetmesi nedeniyle aylık ücretinin 1/4 oranında bakiye süre ücretinin tahsil edilmesi talep edilmiş ise de, 6098 sayılı Kanun'un 439 uncu maddesinin üçüncü fıkrasına göre bakiye süre ücretinin iş akdinin sona ermesinden sonra işlemeye başlayacak 30 günlük hak düşürücü süre içerisinde istenebileceği, iş akdinin 23.01.2014 tarihinde feshedildiği,

iş bu davanın ise 03.07.2014 tarihinde açılmış olduğu anlaşıldığından davacı şirketin bakiye süre ücret alacağı talebini hak düşücü süreden sonra talep edemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne 50.000,00 TL cezai şartın 5.000,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren 35.000,00 TL'sinin ıslah tarihi olan 02.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının avans makbuzu bedeli ile bakiye süre ücretine yönelik taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; taraflar arasında vekalet ilişkisi bulunduğunu, dolayısıyla sözleşmede her iki taraf için zorlaştırıcı şartlar ve cezai şartların geçersiz olduğunu, geçersiz şarta dayalı hüküm kurulamayacağını, dava konusu sözleşmenin feshinde davalının kandırıldığı ve iyi niyetinin suistimal edildiğinin ... olduğunu, üzerinde baskı kurularak hazırlanmış ibranamenin geçersiz olduğunu, davalının zorla istifa ettirildiğini, davacının davasını ispat etmesi gerektiğini, davalının haklılığını ispat ettiğini ileri sürerek ve re'sen tespit edilecek sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, taraflar arasında akdedilen hizmet sözleşmesinin sözleşmeyle öngörülen fesih ihbar süresine riayet edilmeksizin feshedildiği iddiasına dayalı cezai şart istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri,

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,