Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/3693 K.2024/6296

Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin TÜRKPATENT nezdinde 32. sınıfta tescilli 2006 05072, 2014 03556, 2016 57839 ve 2016 92026 tescil numaralı markaların sahibi olduğunu, davalı şirketin 32. sınıftaki mallar için 04.04.2018 tarihli ve 2018/33445 sayılı “DARK BLUE” ibareli marka başvurusunu yaptığını, davaya konu başvurunun müvekkili markaları ve ürünleri ile neredeyse aynı konsept olan mavi, kırmızı ve gri renk kombinasyonu ile oluşturulduğunu, buna ek olarak özellikle işitsel olmak üzere görsel ve konseptsel olarak da müvekkiline ait “RED BULL” markalarına çok benzer olan “DARK BLUE” ibaresinin seçildiğini, markaların görsel,

işitsel ve konsept olarak karıştırılacak ölçüde benzer olduğunu ve aynı zamanda aynı mallar üzerinde tescil ettirilmek istendiğini, bu doğrultuda marka başvurusunun yayınına 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı Kanun)’nun 6 ncı maddesinin birinci, dördüncü ve beşinci fıkraları gereğince itiraz ettiklerini, yayına karşı yaptıkları itirazın Markalar Dairesi Başkanlığınca 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca kısmen kabul edildiğini ve “Enerji içecekleri (alkolsüz);

proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri” mallarının marka kapsamından çıkartıldığını, bununla birlikte başvuruda kalan malların da karıştırılma ihtimali yarattığı gerekçesiyle başvurunun tümden reddini talep ederek Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu nezdinde ikinci itirazlarını sunduklarını, ne var ki müvekkilince yapılan itirazın reddedildiğini ve işbu davanın davalısı olan başvuru sahibinin itirazı kabul edilerek kısmen red kararından dönüldüğünü, başvurunun tümden tesciline karar verildiğini, markaların kullanılacağı mal/hizmet türleri ne kadar yakınsa, markaların karıştırılma tehlikesinin de o kadar yüksek olduğunu,

davalı şirkete ait marka ile müvekkiline ait markaların tescil sınıflarının aynı bulunduğunu, davaya konu ve müvekkiline ait markaların gözde ve zihinde bıraktıkları bütünsel izlenimin de çok benzer olduğunu, özellikle fiili kullanımda bu benzerliğin çok daha ileri gideceğini, davaya konu markanın müvekkiline ait marka serisinden birisi olarak algılanacağını, mavi, kırmızı, gri renk kombinasyonu sebebiyle benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunduğunu, “DARK” kelimesinin İngilizcede “koyu” anlamına geldiğini ve tüketicilerce bilinen ve yaygın bir kelime olduğunu, bu ibarenin herhangi bir ayırt ediciliğinin bulunmadığını,

yine başvuruda bulunan “BLUE” kelimesinin İngilizcede “mavi” anlamına gediğini, markanın bütün olarak “koyu mavi” anlamına geldiğini ve bu yazının yer aldığı arka plan rengine işaret ettiğini, başvurudaki “köpek balığı” resminin çok minimal olduğunu ve gözle dahi zor görüldüğünü, markaya ayırt edicilik katma etkisi olmadığını, davaya konu markaların hepsinin iki kelimeden oluştuğunu ve “BLUE” ve “BULL” kelimelerinin görsel ve işitsel olarak birbirine çok benzediğini, mavi, kırmızı, gri renk kombinasyonunu müvekkilinin yarattığını ve yıllar süren emek sonucu “enerji içecekleri” açısından bilinir hale getirdiğini,

tüketiciler markaları farklı olarak algılasa bile davaya konu başvuruyu taşıyan içeceklerin müvekkili tarafından veya ona bağlı bir firma tarafından piyasaya sunulduğunun zannedileceğini, markaların kaçınılmaz olarak karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, davalının marka başvurusunda kötü niyetli olduğunu ileri sürerek YİDK'in 2019-M-7247 sayılı kararının iptaline, davaya konu 2018/33445 sayılı “DARK BLUE” ibareli marka başvurusunun tescil edilmesi halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin 01.09.2014-04.05.2016 tarihleri arasında yaklaşık 20 ay boyunca davacı şirkette satış danışmanı olarak çalıştığını, iş akdinin davacı tarafından gerekçesiz ve haksız şekilde feshedildiğini, rekabet yasağına ilişkin sözleşmesinin yasal sınırlar gözetilmeden ve işçi açısından telafisi imkansız zararlar oluşturacak şekilde düzenlenmesi nedeniyle geçersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2018/33445 sayılı markanın koruma kapsamı altında bulunan mallar ile itiraza mesnet 2006/05072, 2014/03556, 2016/57839 ve 2016/92026 sayılı markaların koruma kapsamı altında bulunan emtiaların aynı, aynı tür ve benzer oldukları, davacıya ait markalarla dava konusu başvuru arasında karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzerlik olmadığı, dolayısıyla taraf markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü koşullarının oluşmadığı,

davacının T/02334 sayılı "Red Bull+Şekil" ibareli markası ile T/00740 sayılı "RED BULL" ibareli markasının tanınmış marka olarak TÜRKPATENT nezdinde tescilli olduğu anlaşılmışsa da, karşılaştırılan markalar, işaret olarak benzer olmadıklarından tanınmışlık iddiasından kaynaklı davacı markalarının ününden haksız olarak yararlanma, onların itibarını lekeleme ve ayırt ediciliği zedeleme olgularından herhangi birinin somut olayda gerçekleşmeyeceği, davaya konu marka ile itiraza mesnet markaların iltibas tehlikesi oluşturacak derecede benzer olmadıkları,

bunun haricinde davalı şirketin kötü niyetle hareket ettiğini gösterir somut olgu da ileri sürülmediğinden kötü niyet iddiasına dayalı istemlerin yerinde bulunmadığı, davalı şirket vekilinin müktesep hak iddiasının yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu markanın, müvekkilinin tanınmış ve tescilli markaları ile 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca karıştırılmaya yol açacak derecede benzer olduğunu, bilirkişi heyetinin ve ilk derece mahkemesinin de ikrar ettiği bu benzerliğin karıştırılma ihtimaline yol açmayacağı şeklindeki değerlendirmelerin hatalı bulunduğunu, davaya konu markanın kapsadığı malların, müvekkilinin markaları kapsamında yer alan mallarla birebir aynı olduğunu, davaya konu markanın, müvekkilinin davaya gerekçe markaları ile görsel,

işitsel ve konsept olarak karıştırılacak derecede benzer bulunduklarını, davaya konu markanın, müvekkilinin tescilli markaları ile halk arasında karıştırılma ihtimali arz ettiğini, davaya konu marka ile müvekkili markaları aralarında benzerlik bulunmadığından 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin beşinci fıkrası maddesi koşullarının oluşmadığı şeklindeki değerlendirmelerin çelişkili ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tescilli bir marka ile başvuru konusu işaret arasında iltibasa sebebiyet verebilecek derecede benzerlik olup olmadığının, her ikisinin ayırt edici ve baskın unsurları gözetilerek münferit unsurlardan ziyade bütünü itibariyle bıraktığı izlenimin dikkate alınarak belirleneceği, buna göre "DARK BLUE" ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "RED BULL" asıl unsurlu markalar arasında 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6'ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel,

işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin bulunmadığı, tertip tarzı itibariyle de başvuruya yeterli ayırt ediciliğin sağlandığı, marka işaretleri arasında benzerlik olmadığından, davacı markalarının tanınmış olmalarının da başvurunun tesciline engel teşkil etmeyeceği, dolayısıyla mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkili markasının dünya çapında tanınmış ve tescilli marka olduğunu, davalıya ait başvuru konusu markadaki renk ve şekil kombinasyonu itibariyle müvekkili markası ile karıştırılacak derecede benzer olduğunu, aynı sınıfta tescil edilmek istendiğini ve davalının kötü niyetli olduğunu, itiraz üzerine enerji içecekleri (alkolsüz);

proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri başvurudan çıkarılmış olmasına rağmen başvuru kapsamında 32.sınıfta bulunan diğer tüm malların da çıkarılması gerektiğini, markalar arasında ihtilaf konusu olan benzer unsurların lacivert ve gri renkler olduğunu, ancak buna rağmen davalının itirazı kabul edilerek müvekkili lehine verilen kısmi ret kararından dönülerek başvurunun tümden tesciline karar verildiğini, müvekkili markasının tüketici üzerindeki tanınmışlığından faydalanılmak istendiğini, hükme esas alınan rapor markaların asıl unsuru yönünden çelişkili olup yeninden rapor alınması gerektiğini,

markalar arasında ekonomik ilişkilendirmenin kaçınılmaz olduğunu, birçok yargı kararında da müvekkilinin mavi, gri renk kombinasyonunun ihlaline karar verildiğini belirterek dilekçelerindeki ve istinaf başvurusundaki nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalının 2018/33445 sayılı “DARK BLUE” ibareli marka tescil başvurusunun tümden reddine yönelik davacının RED BULL ibareli markalarını mesnet göstererek yapmış olduğu itirazın nihai olarak reddine dair TÜRKPATENT YİDK'nın 2019-M-7247 sayılı kararının iptali ile davalı markasının hükümsüzlüğü koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6'ncı maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,