Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/5985 K.2024/8291

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili bankanın Sivas şubesi ile davalı ... İnş.Tah. ...Ltd.Şti. arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığını, davalı şirkete kredi kullandırıldığını, diğer davalıların sözleşmenin müteselsil kefili olduklarını, borcun ödenmemesi üzerine Beyoğlu 48. Noterliğinin 11.12.2019 tarihli ihtarnamesi ile hesabın kat edildiğini, kat ihtarına rağmen borcun ödenmemesi üzerine alacağın tahsiline yönelik olarak Sivas İcra Müdürlüğünün 2020/1256 E. sayılı dosyası ile 13.01.2020 tarihinde icra takibine başlatıldığını, davalıların haksız ve yersiz olarak takibe itiraz ettiklerini ve takibin durdurulduğunu ileri sürerek haksız itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile müteselsil kefil davalıların ödenmeyen kredi borcundan kefalet limiti oranında ve kendi temerrüdünün hukuki sonuçları ile sorumlu olduğundan genel kredi sözleşmelerine dayalı olarak davacı banka tarafından asıl borçlu şirkete kullandırılan krediler nedeniyle ödenmeyen davacı bankanın kredi alacaklarına ilişkin sözleşme hükümleri kapsamında gerek nakit alacaktan ve gerekse sözleşmenin 10.3 maddesi uyarınca gayri nakit alacağın depo edilmesi talebi yönünden asıl borçlu ile birlikte müteselsil kefillerden davacı bankanın talep hakkının bulunduğu,

bilirkişi tarafından tespit edilen 2 adet çek yaprağı sorumluluk tutarı 4.060,00 TL ve mer'i teminat mektubu bedeli 220.000,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesi talebinin yerinde olduğu, nakit alacak likid bulunduğundan kabul edilen nakit alacak miktarı üzerinden davacı yaranına icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği, bu nedenlerle davanın davalı ... ...Ltd.

Şti. yönünden kısmen kabulü, diğer davalılar yönünden kabulü ile Sivas İcra Müdürlüğünün 2020/1256 E. sayılı takibe davalı ... İnş... Ltd.

Şti. itirazının 732.927,02 TL asıl alacak, 20.449,63 TL işlemiş faiz, 1.022,47 TL faizin %5 gider vergisi, 771,73 TL masraf olmak üzere toplam 755.170,85 TL üzerinden, davalılar ... ve ...'in itirazının 732.927,02 TL asıl alacak, 19.282,79 TL işlemiş faiz, 964,14 TL faizin %5 gider vergisi, 771,73 TL masraf olmak üzere toplam 753.945,68 TL üzerinden iptali ile takip tarihinden itibaren davalı ... ...

Ltd.Şti yönünden asıl alacağın 626.702,74 TL'sine %37,44 oranında, 85.764,71 TL'sine %24,65 oranında 20.459,57 TL'sine %27,30 oranında temerrüt faizi, davalılar ... ve ... yönünden asıl alacağın 627.120,81 TL'sine %37,44 oranında, 85.433,99 TL'sine %24,65 oranında, 20.372,22 TL'sine %27,30 oranında temerrüt faizi ve bu faizin %5 gider vergisi uygulanmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takibin devamına,

takibe konu mer'i teminat mektubu bedeli 220.000,00 TL ve çek yaprağı yasal sorumluluk tutarı 4.060,00 TL olmak üzere toplam 224.060,00 TL gayri nakit alacağın davalılar tarafından davacı banka nezdinde faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesi suretiyle bu yöne ilişkin itirazın iptali ile takibin devamına, davacının davalı ... İnş ..

Ltd.Şti. yönünden fazlaya ilişkin talebinin reddine, %20 icra inkar tazminatı olan 151.034,17 TL'nin davalılar ... ve ...'in 150.789,13 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş karar davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı banka ile davalı ... İnş. Taah.... Tic. ve San. Ltd. Şti. arasında 04.09.2012 tarihli 2.000.000,00 TL bedelli ve 08.02.2018 tarihli 1.500.000,00 TL bedelli iki ayrı genel kredi ve teminat sözleşmeleri imzalandığı, diğer davalıların sözleşmenin aynı limitle müteselsil kefili oldukları, Beyoğlu 48. Noterliğinin 11.12.2019 tarihli ihtarnamesinde; ihtar edenin ... Bankası A.Ş., muhataplarının ... İnş.

Taah.... Tic. ve San. Ltd.

Şti., ... ve ... olup, toplam borç miktarı olan 732.927.02 TL'nin 24 saat içinde bankaya ödenmesinin istenildiğini, ayrıca 2 adet çek yaprağı bedeli olan 4.060.00 TL'nin 5941 sayılı Çek Yasası gereğince bankada faiz getirmeyen bir hesapta 24 saat içerisinde depo edilmesi ve meri bulunan 220.000,00 TL'lik teminat mektubunun depozito hesabına 24 saat içerisinde yatırılmasının ihtar edildiği, ihtarnamenin tüm muhataplara 14.12.2019 tarihinde tebliğ edildiği, Sivas İcra Müdürlüğünün 2020/1256 E. sayılı takip dosyası ile alacaklısının ...

Bankası A.Ş., borçlularının ... İnş. Taah.... Tic. ve San. Ltd. Şti., ... ve ... olup, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olarak ... İnş. Taah.... Tic. ve San. Ltd.

Şti. için toplam 764.968,12 TL, diğer borçlular için toplam 753.945,68 TL nakit alacağın tahsili toplam 224.060,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesi talebi ile ilamsız takip başlatıldığı, borçluların süresinde yapmış olduğu itiraz üzerine takibin durdurulduğu, davacı banka ile davalı asıl borçlu şirket arasında 04.09.2012 ve 08.02.2018 tarihli 2 ayrı 3.500.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların sözleşmenin aynı limitle kefili olduğu, davalı şirketin genel kredi sözleşmesi kapsamında kullanılan kredinin ödenmemesi üzerine hesabın kat edildiği, kat ihtarının davalılara tebliğ edildiği,

davalıların 16.12.2019 tarihi itibariyle temerrüte düştüğü, temerrüt faizi oranının Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin emsal içtihatları ile Mahkemenin uygulamasına göre temerrüt tarihinde davacı bankanın fiilen ticari kredilere uyguladığı en yüksek faiz belirlendikten sonra temerrüt faizinin düzenlendiği sözleşme maddesi dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği, bankacı bilirkişi tarafından temerrüt faizinin taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandırılan kredilerin ödeme planında yer alan akdi faize %30 ilavesi suretiyle temerrüt faizi belirlenmiş ise de,

Dairece davacı bankaya temerrüt tarihi itibariyle müşterilerine uyguladığı en yüksek ticari faize ilişkin yazı yazılmış olup, Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. tarafından 01.06.2023 tarihinde gönderilen yazıda 16.12.2019 tarihi itibariyle ticari kredilerde uyguladıkları en yüksek akdi faizin %24 ve %24,48 olarak belirtildiği,

UYAP sistemi üzerinden davacı bankanın TCMB'ye bildirdiği temerrüt faizinin ise temerrüt tarihi itibariyle %24 olduğu anlaşılmakla temerrüt faizinin sözleşme hükmüne göre %24,48'e %30 ilavesiyle %31,82 olacağı,

bankacı bilirkişi tarafından dosyaya sunulan raporda 31.05.2019 tarihinde kullandırılan 538.027,00 TL'lik kredi ve diğer alacak kalemi adı altında ödenmeyen teminat mektubu komisyonu için temerrüt faizinin %37,44 olarak tespit edildiğinden bu kalemler yönünden istinafa gelen tarafın sıfatı da gözetilerek temerrüt faizinin %37,44 olarak kabulü gerektiğinden bankacı bilirkişinin bu kalemler yönden yapmış olduğu hesaplamaya ilişkin istinaf isteminin kabul edilmediği,

ancak, davacı banka tarafından asıl borçlu şirkete 26.09.2019 tarihinde kullandırılan 82.075,30 TL'lik ile aynı tarihte kullandırılan 19.410,00 TL'lik taksitli ticari kredilerde temerrüt faizinin ise Mahkemenin tespitine göre %31,82 olması gerektiğinden 82.075,30 TL'lik taksitli ticari kredinin temerrüt tarihi itibariyle asıl alacağının 85.764,71 TL olduğu gözetilerek temerrüt faizinin (85.764,71 x %31,82 x 28 /36.500=) 2.0903,50 TL, %5 BSMV'nin 104,67 TL olacağı, 19.410,00 TL'nin ise temerrüt tarihi itibariyle asıl alacağın 20.459,57 TL olacağından 20.459,57 x %31,82 x 28 /36.500=) 499,42 TL olacağı, %5 BSMV'nin %24,97 TL olacağı,

bankacı bilirkişinin diğer kalemler yönünden yaptığı hesaplamalar dikkate alınması sonucu davacının davalı asıl borçludan 759.877,35 TL asıl alacağı bulunduğu, takip talebinde davacı banka tarafından 732.927,02 TL talep edildiğinden taleple bağlılık gereğince davacı bankanın asıl borçlu şirketten 732.927,02 TL asıl alacak, 20.963,83 TL işlemiş temerrüt faizi, 1.048,18 TL %5 BSMV, 771,73 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 755.710,76 TL olduğu,

davalı kefiller yönünden ise bankacı bilirkişinin raporunda da belirtildiği üzere davacı banka tarafından icra takibinde kefiller için hesap kat tarihinden icra takip tarihine kadar akdi faiz talep edilerek hesaplama yapıldığından taleple bağlılık ilkesi gereğince davalılar ... ve ...'in itirazının 732.927,02 TL asıl alacak, 19.282,79 TL işlemiş akdi faiz, 964,14 TL işlemiş faiz, %5 BSMV, 771,73 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 753.945,68 TL alacaklı olduğu anlaşıldığından açılan davanın bu oranlar üzerinden kısmen kabul kısmen reddi gerekirken ilk derece mahkemesince yazılı şekilde karar verilmiş olmasının doğru görülmediği,

öte yandan, davalı banka tarafından Daireye 18.05.2023 tarihinde temerrüt tarihi itibariyle ticari kredilere uygulanan en yüksek faiz oranının tespit edilerek Daireye bildirilmesine yönelik yazısına 01.06.2023 tarihinde cevap verildiği, akabinde 06.06.2023 tarihinde yeniden beyanda bulunularak 01.06.2023 tarihli dilekçede sehven yanlış tablo gönderildiği için 01.06.2023 tarihli dilekçenin dikkate alınmaması talep edilmiş ise de, davalı bankaca 01.06.2023 tarihli dilekçede açıkça temerrüt tarihi itibariyle davacı bankanın fiilen ticari kredilere uyguladığı en yüksek faiz oranlarının açıkça belirtildiği,

bu oranların davalılar yönünden kazanılmış hak teşkil ettiği gibi, Dairece UYAP üzerinden davacı bankanın temerrüt tarihi itibariyle TCMB'ye bildirdiği en yüksek ticari faiz oranının da 01.06.2023 tarihli dilekçelerinde belirtildiği üzere %24 olduğu anlaşılmakla davacı banka vekilinin 06.06.2023 tarihli dilekçesine itibar edilmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davanın davalı ... ...

Ltd. Şti. yönünden kısmen kabulü, diğer davalılar yönünden kabulü ile Sivas İcra Müdürlüğünün 2020/1256 E. sayılı takibe davalı ... İnş...

Ltd.Şti. itirazının 732.927,02 TL asıl alacak, 20.963,83 TL işlemiş temerrüt faizi, 1.048,18 TL %5 BSMV, 771,73 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 755.710,76 TL üzerinden, davalılar ... ve ...'in itirazının 732.927,02 TL asıl alacak, 19.282,79 TL işlemiş faiz, 964,14 TL faizin %5 gider vergisi, 771,73 TL masraf olmak üzere toplam 753.945,68 TL üzerinden iptaline, takip tarihinden itibaren davalı ... ... Ltd.

Şti. yönünden asıl alacağın 626.702,74 TL'sine %37,44 oranında, 85.764,71 TL'sine %31,82 oranında 20.459,57 TL'sine %31,82 oranında temerrüt faizi, davalılar ... ve ... yönünden asıl alacağın 627.120,81 TL'sine %37,44 oranında, 85.433,99 TL'sine %31,82 oranında, 20.372,22 TL'sine %31,82 oranında temerrüt faizi ve bu faizin %5 gider vergisi uygulanmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takibin devamına,

takibe konu mer'i teminat mektubu bedeli 220.000,00 TL ve çek yaprağı yasal sorumluluk tutarı 4.060,00 TL olmak üzere toplam 224.060,00 TL gayri nakit alacağın davalılar tarafından davacı banka nezdinde faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesi suretiyle bu yöne ilişkin itirazın iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, %20 icra inkar tazminatı olan 151.142,15 TL'nin davalılar ... ve ...'in 150.789,13 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67, 303, 305 ve 306. maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 583 vd.

3. Değerlendirme İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.