Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/6049 K.2024/5975

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı ... S.P.A vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin Almanya'da mukim bir sigorta şirketi olduğunu, Stahlrohr GmbH adlı firmanın ise müvekkilinin sigortalısı olduğunu, davacı müvekkili ile sigortalısı arasında nakliyat sigortası mevcut olup, sigortalı firma tarafından davalı Özbal Çelik şirketinden çelik borular satın aldığını ve bu malların bedelini-semeni ödediğini, çelik boruların 21.02.2014 tarihinde davalı Özbal tarafından Mersin Limanı'nda davalı ...

Donotan'ın gemisine yüklendiğini, Mersin Limanı'nda çelik boruların yüklenmesi esnasında davalı ... firmasının gemi kaptanı tarafından mallarda 6 adet boruda deformasyonlar tespit edildiğini, tutanak tutulduğunu, emtianın Hollanda'nın Moerdijk limanına hasarlı teslim edildiğini, malın varışından itibaren ekspertiz incelemeleri yapıldığı ve akabinde hasarlı boruların mümkün olan en iyi şekilde değerlendirilmesine çalışıldığını, müvekkili tarafından sigortalının zararının karşılandığını ve alacağın temlik alındığını,

Battermann&Tillery ekspertiz şirketinin eksper raporuna göre hasarın sebebinin yetersiz yük emniyeti ve istif hatası olduğu ve göndericinin sorumlu olduğu gibi ayrıca taşıyıcının da yüke nezaret yükümü bulunduğunu, zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek davalıların icra takibine haksız itirazlarının iptaline ve 94.215,5 Euro asıl alacak ve sigortacı olan müvekkilinin ödeme tarihi olan 22.01.2015 tarihinden işlemiş faiz 831,16 Euro olmak üzere toplam 95.046,66 Euro'nun davalılardan icra takibi tarihinden itibaren işleyecek kamu bankaları tarafından uygulanan en yüksek Euro faizi ile müteselsilen tahsiline,

alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Özbal Çelik Boru Sanayi Ticaret Taahhüt A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu çelik boruları eksiksiz, hasarsız bir şekilde gemiye yüklediğini, oluşan bir hasar söz konusu ise bu hasar mallar gemiye hasarsız yüklendikten sonra ... esnasında meydana gelmiş olabileceğini, 2 adet konşimentoda malların sağlam teslim edildiğinin yazılı olduğunu, eşya davalı Özbal'ın fiili hâkimiyetinden çıkmış ve taşıyanın fiili hakimiyetine girdiğini, bu andan itibaren gerekli özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen taşıyanın sorumlu olacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... di Navigazione S.P.A vekili cevap dilekçesinde; ihtilafın ancak tahkim yoluyla ve İngiltere'de çözümleneceğini, bu nedenle davanın görevsizlik sebebiyle reddedilmesi gerektiğini, bağlama notunda "FIOS" kaydının mevcut olduğunu, diğer bir deyişle yükleme, boşaltma ve istif işlemlerinin taraflarca bizzat yürütülecek olup bu doğrultuda tüm bu operasyonların satıcı-alıcı tarafların kendi sorumluluklarında olduğunu, müvekkilinin donatanı olduğu "HARTURA" adlı geminin kaptanının ise sadece işbu operasyonlar esnasında nezaret etme yükümlülüğü altında olduğunu, kaptanın nezaret yükümlülüğünü gerektiği gibi yerine getirdiğini, malın hasarlı yüklenmesinden kaptanın ve dolayısıyla müvekkilinin sorumlu tutulmasının doğru olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, davalı taşıyanın kendisine teslim edilen emtiayı hasarsız olarak gönderilene teslim ile yükümlü olduğu, yükleme ve istiflemenin taşıyan tarafından yapılmaması durumunda dahi taşıyanın yükleme ve istiflemeye nezaret yükümlülüğü bulunduğu, taşımaya konu malların alıcıya teslimine müteakip düzenlenen 13.03.2014 tarihli survey raporunda 63 adet boruda çeşitli hasarların meydana geldiği tespitinin yapıldığı,

davacı sigorta şirketi ekspertizi tarafından düzenlenen 12.12.2014 tarihli ekspertiz raporu ve ilk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporu ve ek raporunda, hasarın yükleme ve istifleme kaynaklı olarak bir kısmının ilk yükleme ve istifleme sırasında, bir kısmının yetersiz istif nedeniyle yolculuk sırasında, bir kısmının ise hatalı istif nedeniyle boşaltma sırasında meydana geldiğinin tespitinin yapıldığı,

Dairelerince de oluşa ve dosya kaspamına uygun kabul edilen ekspertiz raporu ve bilirkişi raporuna göre borulardaki zıya ve hasarın yükleme ve yolculuk sırasında meydana geldiği anlaşılmakta olup, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1178 inci maddesi bağlamında hasar yükün taşıyanın muhafazası altında iken meydana geldiğinden davalı taşıyanın hasardan gönderilene karşı sorumlu olduğu, öte yandan gemi kaptanı konşimentolara herhangi bir hasar kaydı düşmediğinden,

gönderen ve taşıyan arasındaki yükleme ve istifleme hatasına ilişkin olarak düzenlenen kayıt ve belgelerin iyiniyetli üçüncü kişi olan gönderilene karşı ileri sürülmesi de mümkün olmadığından davalı taşıyanın hasardan kısmen veya tamamen sorumlu olunmadığı yönündeki itirazlarının yerinde görülmediği gerekçesiyle davalı Erciyas Çelik Boru San. A.Ş. (eski ünvanı;Özbal Çelik Boru Sanayi Tic. ve Taah.

A.Ş.) hakkında verilen karar Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 23.11.2022 tarih ve 2020/7528 Esas, 2022/8232 Karar sayılı kararı ile onanmış olmakla davalı Erciyas Çelik Boru San. A.Ş. (eski ünvanı;Özbal Çelik Boru Sanayi Tic. ve Taah. A.Ş.) hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... S.P.A. aleyhinde açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı ... S.P.A. vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından sigortalanan emtianın deniz yoluyla taşınması sırasında hasarlandığından bahisle poliçe kapsamında sigortalı dava dışı alıcıya ödenen hasar bedelinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 nci maddesinde öngörülen halefiyet gereği sorumlu olan taşıyıcılardan tahsiline ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... S.P.A. vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.