Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/818 K.2023/7638

: 22.06.2022

SAYISI

: 2018/625 Esas, 2022/495Karar

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA DAVACI

:

... Sigorta Anonim Şirketi vekili Avukat ...

ASIL DAVADA DAVALI

BİRLEŞEN DAVADA

DAVALILAR

:

: ... vekili Avukat ...

TEMYİZ EDEN

BİRLEŞEN DAVA

: :

Davalı ... Denizcilik ve Tic. A.Ş. vekili İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2013/79 E.

Taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda, Mahkemece asıl ve birleşen davada davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı asıl davada davalı ... Denizcilik ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl ve birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Yangın Sigorta Poliçesi ile sigortaladığı işyerinde, yan binada çıkan yangının sirayeti ve binadan düşen parçalar nedeniyle hasar meydana geldiğini, yangın raporunda davalılara ait metruk bina içine girenlerin attığı sigara izmaritinin yangına sebep olduğunun belirtildiğini ileri sürerek müvekkilinin sigortalıya ödediği 51.247,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte hisseleri oranında davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde; yangının başladığı iddia olunan binanın hisseli olduğunu, ekspertiz raporunun şifai bilgilerle ve dayanaksız düzenlendiğini, tüm tedbirleri ... müvekkiline bir kusur izafe edilemeyeceğini, yangın raporunun tahmine dayandığını savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Birleşen davada ... ve ... cevap dilekçesinde, davanın reddini istemiştir.

3.Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 20.01.2016 tarih, 2012/105 E., 2016/79 K. sayılı kararı ile davalıların, girişe engel olacak şekilde binanın etrafını çevirdikleri, buna rağmen binaya girilmiş olması halinde davalıların bu olaydan sorumlu tutulamayacağı, yangın raporunda yangın çıkış sebebinin tahmine dayandırıldığı, davacı tarafından yangının anılan raporda belirtildiği gibi çıktığının kanıtlanamadığı, iddia edildiği gibi 3 üncü kişiler tarafından binaya girilmesi sebebiyle yangının çıktığı kabul edilse dahi 3 üncü kişinin ağır kusurunun davalıların kanundan ... sorumluluğunu ortadan kaldırdığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 12.03.2018 tarih, 2016/7844 E., 2018/1868 K. sayılı kararı ile“..Hasar tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanununun 58. maddesi uyarınca bir bina veya imal olunan herhangi bir şeyin maliki, o şeyin fena yapılmasından yahut muhafazadaki kusurundan dolayı mesul olur. Bu cihetten dolayı kendisine karşı mesul olan şahıslar aleyhindeki rücu hakkı mahfuzdur.

Bu sorumluluk objektif ... yükümlülüğüne aykırılıktan ... "ağırlaştırılmış" bir kusursuz sorumluluk halidir. Bu sorumlulukta zarar gören, yapı malikinin, yani davalıların kusurunu kanıtlamak zorunda değildir. Yapı maliki de, kusurun bulunmadığı savunmasının ötesinde uygun illiyet bağının kesildiğini kanıtlamalıdır.

Kusursuz sorumlulukta illiyet bağının kesilebilmesi için zarar görenin ağır kusurunun bulunması veya üçüncü bir kişinin illiyet bağını kesebilecek nitelikte ağır kusurunun olması veya zararlandırıcı sonucun meydana gelmesinde öngörülmeyen bir halin bulunması gerekmektedir.

Somut olayda, sigortalının zarar görmesine sebep olan yangının davalılara ait evden başladığı, anılan binanın ... süredir metruk bir vaziyette bulunduğu tüm dosya kapsamı ile sabittir. Bu durumda, davalıların maliki oldukları binanın muhafazasında, yeterli özeni gösterdiklerinden ve metruk binaya dışarıdan giren kişilerin eylemi ya da binanın içine yanıcı madde atılması suretiyle çıkan yangında illiyet bağının kesildiğinden söz edilemeyeceği nazara alınmadan yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı... ” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sigortalının zarar görmesine sebep olan yangının davalılara ait evden başladığı, anılan binanın ... süredir metruk bir vaziyette bulunduğu, bu durumda davalıların maliki oldukları binanın muhafazasında, yeterli özeni gösterdiklerinden ve metruk binaya dışarıdan giren kişilerin eylemi ya da binanın içine yanıcı madde atılması suretiyle çıkan yangında illiyet bağının kesildiğinden söz edilemeyeceği, alınan 10.04.2019 tarihli bilirkişi raporuna göre, davacı ... şirketi ile dava dışı sigortalı arasında akdedilen yangın sigorta poliçesinin varlığı,

rizikonun poliçe süresi içinde gerçekleşmesi, yangın rizikosunun poliçede teminat altına alınmış olması, zararın meydana gelmesinde dava dışı sigortalının teminat dışı hale yol açabilecek herhangi bir kusurunun olmaması, poliçe ve teminat kapsamındaki yangın sebebiyle davacı ... şirketinin dava dışı kendi sigortalısına sigorta tazminatını ödemesi,

bu suretle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 1472 nci maddesi uyarınca davacı ... şirketi bakımından rücu koşullarının oluştuğu, yangına davalıların maliki olduğu binanın muhafazasında yeterli ... göstermemeleri ve binadaki yangında davalıların 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun (818 sayılı Kanun) 58 ... maddesi uyarınca (kusursuz) sorumlu olmaları, illiyet bağını kesen bir durumun da davalılar tarafından ispatlanamaması sebebiyle davacı ... şirketinin ödediği sigorta tazminatının rücusunu davalılardan talep edebileceği,

ancak davacı ... şirketi tarafından her ne kadar sigorta tazminatı olarak dava dışı sigortalıya toplam 51.247,00 TL ödenmiş ise de, eşya hasarı olarak ödenen 3.460,00 TL ve bir adet tablo bedeli olarak ödenen 1.426,48 TL olmak üzere toplam 4.886,48 TL ödemenin poliçe teminatı kapsamında olmadığı, bu ödemenin lütuf ödemesi olduğu ve rücusunun istenemeyeceği, asıl ve birleşen dava davacısı ...

Sigorta A.Ş. vekilinin rapora karşı itirazda bulunmadığı, birleşen dava dosyasında yer davalıların da rapora karşı herhangi bir itirazlarının bulunmadığı, bilirkişi kurulu raporuna karşı yalnızca asıl dava davalısı Deval Denizcilik ...

A.Ş. tarafından itirazda bulunulduğu, ancak itirazlar illiyet bağının kesilmesi sebebiyle davalıların sorumluluğunun bulunmadığına dayandığından, mahkemece bozma ilamına uyulmakla bu yöndeki itirazların yerinde görülmediği, davacı ... şirketinin asıl dava dosyasında ödeme yaptığı 51.247,00 TL' nin tamamının asıl dosya davalısından tahsilini talep ederken, birleşen dava dosyasında ise birleşen davalılardan ödediği tutardan 34.164,66 TL' sinin (davalıların toplam 2/3 hissesine isabet eden) taşınmazdaki hisseleri oranında tahsilini talep ettiği, tüm davalılar 818 sayılı Kanun'un 58 ... maddesi uyarınca kusursuz sorumlu olup,

ayrıca davacıya / zarar görene karşı dış ilişkide müteselsilen sorumlu oldukları, bu itibarla, davacının, rücu alacağını müteselsil borçlulardan birinden, bir kaçından ya da davalıların tümünden tahsilini talep edebileceği, bu konuda alacaklının seçim hakkı mevcut olup, müteselsil borçluların tamamının alacaklıya karşı sorumlu olduğu, ancak müteselsil borçlulardan biri ödeme yapmakla diğerleri de borçtan kurtulacağından alacaklının mükerrer olarak alacağını tahsil etmesi mümkün olamayacağı, dolayısıyla hüküm kurulurken bu ilke ve kuralların nazara alındığı gerekçesiyle asıl dava dosyası yönünden davanın kısmen kabul kısmen reddi ile.

46.360,51 TL'nin ödeme tarihi olan 27.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ... Denizcilik ve Ticaret A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, birleşen İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/79 E. sayılı dava dosyası yönünden, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile.

30.907,00 TL'nin ödeme tarihi olan 27.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tapudaki hisseleri oranında alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, asıl dava dosyasında davalı şirket yönünden tapudaki hisse oranında tazminat talep edilmediği halde birleşen dava dosyasında davacının tapudaki pay oranında davalılardan tazminat talep ettiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince bina maliki olan davalılardan müşterek ve müteselsil sorumluluğa bağlı olarak 46.360,51 TL tazminat tutarını aşmayacak şekilde ve mükerrer ödemeye neden olunmadan tahsilat sağlanmasına,

infaz aşamasında gözetilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı ... Denizcilik ve Tic.AŞ vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Denizcilik ve Tic.

A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; aynı yangın hadisesine dayalı emsal karar ile açıkça ispatlandığı üzere, müvekkilinin illiyet bağını kesen durumun açıkça ortaya konulduğunu, dosyada mübrez emsal dosya muhteviyatındaki raporda da belirtildiği üzere müvekkilinin binada yeterli özeni gösterdiğini, 3 üncü kişi olarak tabir edilen tinercilerin veya başkaca kişilerin müvekkilinin binasına girmemesi için yeterli önlemi alınmış olduğu ... iken, binada çıkan yangından ötürü,

3 üncü kişinin ağır kusuru ve eylemi bu sorumluluğu ortadan kaldırarak illiyet bağını kesmesi ortada iken Yerel Mahkemenin haklı gerekçe olmaksızın bunun aksi yönde değerlendirmede bulunmasının doğru olmadığını, Yerel Mahkemece sözlü yargılamaya dahi geçilmeden karar verdiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Yangın Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6102 sayılı Kanun'un 1472 nci maddesi, 818 sayılı Kanun'un 58 ... maddesi.

3.Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ... Denizcilik Tic. ve A.Ş. vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... Denizcilik ve Tic. A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

25.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.