Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1232 K.2024/3061

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen yabancı mahkeme kararının tenfizi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Federal Almanya Cumhuriyeti Hamburg Asliye Hukuk Mahkemesi 22. Sivil Hukuk Dairesinin 322 O 124/09 numaralı dosyasından verilen 09.12.2009 tarihli ve 5718 sayılı kararının tenfizine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; yabancı mahkeme kararının savunma hakkının ihlali nedeniyle tenfiz edilemeyeceğini, kararın Lahey Sözleşmesine uygun bir şekilde tebliğ edilmesi gerektiğini, mahkeme kararına konu teşkil eden ihtilafta Türk Mahkemelerinin münhasır yetkili bulunduğunu, yabancı mahkemenin kendi usul kurallarına aykırı davranarak tesis ettiği kararın tenfiz edilemeyeceğini, ilamın kamu düzenine aykırı olduğunu savunarak davanın reddini istemişir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.10.2019 tarihli ve 2018/171 E., 2019/888 K. sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 03.03.2022 tarihli ve 2019/2644 E., 2022/268 K. sayılı kararıyla 7194 sayılı Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un (7194 sayılı Kanun) 41 inci maddesi kapsamında dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 24.03.2023 tarihli ve 2022/6767 E., 2023/2334 K. sayılı kararıyla 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi dikkate alınarak kamu düzenine aykırılık nedeniyle davanın reddinin gerektiğine işaret edilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla yabancı mahkemede açılan davada dava dilekçesinin davalıya diplomatik yolla tebliğ edildiğinin ispatlanamadığı, bu durumun savunma hakkını kısıtladığı ve kamu düzenine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tenfiz şartlarının bulunduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un 54 üncü ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

Dosya kapsamındaki belgelere göre yabancı mahkemenin gerekçeli kararı davalı vekiline Adalet Bakanlığı kanalı ile diplomatik yolla usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. Bu tebliğde karara itiraz süresi ve itiraz edilecek merci de gösterilmiştir. Usulüne uygun tebligata rağmen davalı tarafından yabancı mahkeme kararına karşı savunma hakkı kısıtlandığından bahisle yada başka bir sebeple herhangi bir itiraz veya temyiz başvurusunda bulunulmamıştır.

Her ne kadar yabancı mahkemede açılan davaya ait dava dilekçesinin davalı tarafa ne şekilde tebliğ edildiği ispatlanamamış ise de neticede yabancı mahkeme gerekçeli kararının davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve davalı tarafından da bu karara karşı herhangi bir kanun yoluna müracaat edilmediği dikkate alındığında artık davalının savunma hakkının kısıtlandığından söz edilebilmesi mümkün değildir.

Bu itibarla davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiş ve kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,