Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1586 K.2024/2933

Taraflar arasındaki tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ve men'i, tecavüzün sonuçlarının ortadan kaldırılması ve maddi ve manevi tazminatın tahsili (asıl dava) ve tasarım hükümsüzlüğü (birleşen dava) davalarının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece asıl davanın reddine, birleşen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asıl davanın davacıları birleşen davanın davalısı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Asıl davada davacılar vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacılar vekili asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde; müvekkillerinin çağrı merkezi seperasyon sistemleri ve çağrı merkezi mobilya ürünlerinin imalat ve pazarlamasını yaptıklarını, müvekkillerinden ... adına Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde 27.11.2006 tarih 2006/05269 ve 24.4.2008 tarih ve 2008/02337 no.lu çoklu panel endüstriyel tasarımlarının bulunduğunu, ...'in diğer davacı şirketin ortağı ve yetkilisi olduğunu, davalı şirketin müvekkilinin tescilli tasarımlarının aynını veya ayırt edilemeyecek düzeyde benzerini üretip sattığını, bu durumun müvekkilinin tasarım tescilinden kaynaklı haklarına tecavüz teşkil ettiğini,

davalının müvekkilinin müşterilerine fiyat teklifleri gönderdiğini bu tekliflerde müvekkiline ait tasarımları çizimleri ve müvekkilinin ürettiği ürünlerin fotoğraflarını sunduğunu, davalının tasarım isimli sektör dergisine verdiği reklamda müvekkillerinin asist çağrı merkezinde kurduğu mobilya ve panellerin fotoğrafını kullandığını, müvekkillerine ait ürünlerin fotoğraflarına kendi kataloglarında yer verdiğini, bu durumun aynı zamanda haksız rekabet teşkil ettiğini ileri sürerek davalının müvekkillerinden ...'e ait tescilli tasarımlara tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerinin tespitine ve önlenilmesine,

10.000,00 TL yoksun kalınan kazanç kaybı, 5.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminatın tecavüzün vuku bulduğu tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, tecavüzün sonuçlarının giderilmesine ve hükmün ilanına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı ......Ltd. Şti. vekili birleşen davaya ilişkin dava dilekçesinde; davalı adına tescilli 2006/05269 ve 2008/02337 numaralı tasarımların yenilik ve ayırt edicilik vasfının bulunmadığını ileri sürerek 2006/05269 tasarım tescilinde yer alan (6) ve (9) numaralı, 2008/023337 sayılı tasarım tescilinde yer alan (5), (6) ve (7) numaralı tasarımların hükümsüzlüğüne ve sicilden terkine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili asıl davaya ilişkin cevap dilekçesinde; tasarımların sadece davacı ... adına tescilli olduğunu, bu nedenle diğer davacı bakımından aktif husumet ehliyetinin olmadığını, davaya dayanak yapılan tasarımların yenilik ve ayırt edicilik vasıflarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı vekili birleşen davaya ilişkin cevap dilekçesinde; müvekkilinin tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik vasfının bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemenin Dairemiz bozma ilamına uyarak verdiği 13.12.2018 tarih, 2017/476 E. ve 2018/403 K. sayılı kararı ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne, davalı ... adına TÜRKPATENT nezdinde tescilli bulunan 2006/5296 sayılı endüstriyel tasarım tescil belgesinin (6) ve (9) numaralı tasarımlarının, 2008/02337 sayılı endüstriyel tasarım tescil belgesinin (5), (6) ve (7) numaralı tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik vasfını taşımaması nedeniyle hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine karar verilmiş, hüküm, asıl davanın davacıları birleşen davanın davalısı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 18.12.2019 tarih, 2019/1081 E. ve 2019/8290 K. sayılı kararı ile "asıl davada davacı, birleşen davada davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının yerinde olmadığı, asıl davada davacı şirket vekilince, davalının, dava dışı şirkete ait Assist Çağrı Merkezine müvekkili şirket tarafından kurulan mobilya ve panelleri fotoğraflayarak kendi iş mahsülüymüş gibi reklamda kullanıldığını ileri sürdüğü,

reklamda kullanılan iş yerindeki mobilya ve panellerin davacı şirket tarafından imal edildiğinin ispatlanması halinde davalının, anılan iş mahsülünü herhangi bir maliyete ve zahmete katlanılmaksızın reklamında kullanması fiilinin, reklamın yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6762 sayılı Kanun) 57 nci maddesi hükmüne göre haksız rekabet teşkil edeceği, bu hale göre Mahkemece,

dava dosyasındaki deliller değerlendirilerek ve gerekirse dava dışı şirketten bu hususta bilgi ve belge istenilerek ve yine gerekmesi halinde keşif ve bilirkişi incelemesi de yapılmak suretiyle davalı reklamında yer alan iş yerinin dava dışı şirkete ait çağrı merkezi olup olmadığının ve reklamda yer alan mobilya ve panellerin davacı şirket tarafından imal edilip edilmediğinin belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak karar verilmesinin doğru olmadığı" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozma İlamına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile birleşen davaya ilişkin olarak evvelce verilen hükmün kesinleştiği, asıl davadaki tasarıma tecavüz iddiasına dayanak yapılan tasarımların hükümsüzlüğüne karar verildiği, kararın, Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, hükümsüzlük kararının geçmişe etkili olduğu, bu nedenle belirtilen talebin reddi gerektiği, haksız rekabet iddiası bakımından, davacı şirketin, davalının, dava dışı bir şirkete ait iş yerine kendisi tarafından kurulan çağrı merkezini fotoğraflayarak sektör dergisinde yayınlanan reklamında aynen kullandığını ileri sürdüğü,

reklamda kullanılan mobilya ve panellerin davacı şirket tarafından üretildiğini ispat külfetinin davacı şirkette olduğu, davacı yanın dayandığı tüm delillerin toplandığı, uyulan bozma ilamı doğrultusunda dava dışı Assist A.Ş.'ye müzekkere yazılarak tüm kayıt ve belgelerinin dosyaya kazandırıldığı ve keşif yapılmasına karar verildiği ancak davacının keşif masrafını yatırmadığı ve 13.07.2021 tarihli dilekçesiyle keşif taleplerinin olmadığını bildirdiği bu nedenle keşif yapılmadığı,

haksız rekabet iddiaları yönünden toplanan tüm deliller ışığında yapılan bilirkişi incelemesi ile de davacı şirket ile dava dışı Assist A.Ş. arasında ticari ilişki tespit edilmekle birlikte, Assist Çağrı Merkezinde bulunan mobilya ve panellerin davacı iş ürünü olup olmadıklarının ticari defterler ile cari hesaplardan tespiti mümkün olamadığı, bu itibarla, davacının haksız rekabet iddialarını ispatlayamadığı gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen dava bakımından ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davanın davacıları birleşen davanın davalısı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 31.10.2023 tarih, 2022/6226 E. ve 2023/6336 K. sayılı kararıyla Mahkeme kararı onanmıştır.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacılar vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Asıl davada davacılar vekili, hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik incelmeye dayalı olduğunu, raporda, sundukları delillerin değerlendirilmediğini, sundukları oldukları delillerle, davalıya ait reklamda kullanılan mobilya ve panellerin müvekkili şirket tarafından üretildiğini ispatladıkları gibi reklamdaki iş yerinin dava dışı Assist şirketine ait çağrı merkezi olduğunu da ispatladıklarını, yargılama sürecinde alınan bilirkişi raporlarıyla da davalının müvekkiline ait görselleri aynen kendi reklamında kullandığının belirlendiğini,

dosyadaki belgelerden ve tasarım teknik incelemesinden anlaşılacağı üzere Assist Çağrı Merkezinde bulunan davalının kataloğunda kullanılan mobilyaların müvekkilinin iş ürünü olduğunu, 18.12.2020 tarihli müzekkereye verdikleri cevapta yer alan 2009 yılına ait faturaların davacı müvekkilinin ...’ya yapmış olduğu satışları gösterdiği ve bu faturaların satış tarihlerinin, ürünlerin adedin ve cinsinin, montaj hizmetinin verildiğini aydınlatmaya yetecek nitelikte olduğunu, Assistt bünyesinde bulunan cari hesap kaydının, davalı ve anılan firma arasındaki ilişkiyi açıklamaya yetecek nitelikte olduğunu,

davalının kendi dergisinde yayımladığı üzere Assitt bünyesinde call center kurduğu, yani Assistt’in kendi müşterilerinden olduğu ve aralarında ticari ilişki bulunduğunun da sabit olduğunu, Mahkemece, tüm bunlara rağmen haksız rekabet iddialarının ispatlanamadığından bahisle davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalının ürünlerinin reklamına ilişkin görselde yer alan çağrı merkezinin ve yine bu görselde yer alan mobilya ve panellerinin davacı şirketin iş ürünü olup olmadığı ve dosya kapsamındaki delillerin belirtilen hususları ispat bakımından yeterli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri, 6762 sayılı Kanun'un 57 nci ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, asıl davada davacılar vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Asıl davada davacılar vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,