Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/2261 K.2025/840

Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak asıl ve birleşen davada davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 567.540,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkilinin yazarı ... olan "... Kodu" "... Pin Kodu" ve "... Pin Kodu" isimli üç adet kitabın mali ve manevi haklarını kullanma yetkisine sahip olduğunu, izni olmadan yayımlanmasının mümkün olmadığını, "...

Pin kodu" sisteminin ve matematik formülünün yaratıcısının ... olduğunu, halihazırda bu konuda eğitimlerin Türkiye yetkilisi ... tarafından verilmekte olduğunu, davalının, ... tarafından verilmiş herhangi bir danışmanlık sertifikasına sahip olmamasına rağmen, gerek kendi internet sitesinde gereksede katıldığı ulusal ve yerel televizyon kanallarında, “...

Kodu Danışmanı” sıfatıyla müvekkiline ait formülleri kullanarak analizler yaptığını, katıldığı televizyon programlarında müvekkilin kitabının görsellerini kullandığını, noter aracılığıyla gönderilen ihtarnameye rağmen bu eylemlere devam ettiğini, davalı bu sürekli haksız kazanç elde ettiği gibi müvekkilinin de maddi ve manevi zarara uğradığını ileri sürerek davalının hukuka aykırı fiilleri nedeniyle müvekkilinin uğradığı zararın tespitine,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 50.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline ve www.seblaözyurt.com isimli web sitesine erişimin engellenmesine karar verimesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; müvekkiline ait "... Pin kodu", "... Pin Kodu", "... Pin Kodu" adlı eserlerinin bazı kısımlarının davalıya ait kitapta izinsiz kullanıldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 50.000,00 TL maddi ve 250.000,00 TL manevi tazminatın ihlal tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, devam eden tecavüzün ref'i ve men'ine dair ihtiyati tedbir kararı verilerek "... ŞİFRESİ - ... GİZEMİ" adlı kitabın hukuka aykırı çoğaltılmış mevcutların satışının ülke genelinde durdurularak toplatılmasına, çoğaltılması, yayımlanması ve yeni basımlarının önlenmesi ile karar kesinleştikten sonra basılı kitapların imhasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin, temel yönteminin ve konu içeriklerine dair anlatımlarının ... ait kitapların yöntem ve anlatımlarından farklı olduğunu, zaman zaman gözlenen benzerliklerin ise burç özellikleri gibi evrensel olan bilgilerden kaynaklandığını, bu hususun ... dava konusu kitaplarında da açıkça yer aldığını, müvekkiline ait internet sitesinde yahut televizyon programlarında ... Kodu Danışmanı olduğunu beyan etmediğini, televizyon programında kullanılan görsellerin müvekkilinin bilgisi dışında hazırlanmış olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili birleşen dosya cevap dilekçesinde; müvekkili tarafından herhangi bir alıntı ve intihal yapılmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalı ... Basın Yayın Tan. Hizm. Tic. Ltd Şti vekili birleşen dosya cevap dilekçesinde; müvekkilinin neden davalı olarak gösterildiğini anlayamadıklarını savunarak davanın müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... adlı kişi hayatta olup davalı kullanımlarına konu muhteviyatın ... tarafından bulunduğu ve yöntemin hak sahibinin de ... ... olduğu, ... davacı tarafa hak sahipliğini özel olarak devrettiğini gösteren herhangi bir belge bulunmamakla beraber davacının manevi zarara yönelik herhangi bir talepte bulunma hakkı da bulunmadığı, ayrıca ... ait https://humanpincode.com/ isimli internet sitesinde "...'ın Türkiye genelinde ve dünya çapında yönetici/eğitmen olarak tüm Fikri Mülkiyet haklarının geri çekildiğini;

ana lisans sözleşmesinin 01.11.2022 tarihi itibari ile sona erdiğinin" bildirildiği, Bakırköy 2. Fikri ve Sinai Haklar Ceza Mahkemesinin 2018/699 E. sayılı dosyasından da davacının hak sahibi olmadığının anlaşıldığı, davacı tarafın 06/04/2023 tarihli duruşmada, davalılardan ... yönünden davadan vazgeçtiklerine ilişkin beyanda bulunduğu gerekçesiyle birleşen davada davalılardan ... bakımından karar verilmesine yer olmadığına, asıl ve birleşen dava yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kök raporun tanziminden sonra davacı tarafça sunulan 16/05/2010 tarihli, davacı ile dava dışı ... Forbes arasında 3 kitaba ilişkin düzenlenen sözleşmede. "1-Mal sahibi/yazar bu anlaşma tarihinden itibaren 20 yıllık dönem için kitap şeklindeki üç kitabın dünya çapında basım, yayım, çoğaltma, sahiplenme, düzenleme, dağıtım, satış, iletim ve temsi özel haklarını Yayıncı'ya vermekte ve devretmektedir.

2- Yayımcı, tercümenin altı aylık baskısı ardından her 2000 nüsha için Mal sahibi/Yazar'a bin Amerikan Doları(1000 USD) ödeyecektir. 3- Mal Sahibi/Yazar, finansal haklar yetkisi ve manevi hakların kullanımını Yayımcı'ya devreder. Yayımcı, kitapları ve ... Code ...

TV, radyo, sosyal medya, internet gibi ortamlarda reklam, ilan ve /veya tanıtım için tüm temsil haklarına sahip olacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, formüllerin davacıya ait olduğuna ve iddia ettiği hakların 3. kişilere karşı ileri sürebileceğine dair herhangi bir belgenin bulunmadığı, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava, davacı tarafından baskısı yapılan yazarı ... olan, "... Kodu", "... Pin Kodu" ve "...

Pin Kodu" isimli 3 adet kitabın mali hakları ve bu haklara dayanarak manevi hakları kullanma yetkisinin davacıya ait olduğu, davalı tarafından kaynak göstermeden kitabında, televizyon programlarında ve internet sitesinde bu içeriklerin kullanıldığı iddialarına dayalı maddi ve manevi tazminat, internet sitesine erişimin durdurulması; birleşen dava, aynı hak sahipliği ve davalı ...'un izinsiz ve kaynak gösterilmeden alıntı yaptığı iddialarına dayalı maddi-manevi tazminat ve kitabın hukuka aykırı çoğaltılmış mevcutlarının satışının ülke genelinde durdurularak toplatılması çoğaltılması, yeni basım yapılmasının önlenmesi,

karar kesinleştikten sonra imha edilmesine karar verilmesi istemlerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.