Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/4235 K.2025/3547

Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin ikinci fıkrası gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin bestelediği reklam jingle (müzik) eserinin, davalı tarafça işlenerek kullanıldığını, eserin müvekkiline ait olduğunu ve izinsiz olarak küçük bir farkla işlenmiş haliyle davalı tarafça kullanıldığını, davalının bu eyleminin müvekkilinin haklarına tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek davalının halihazırda reklamlarında kullandığı bestenin, müvekkiline ait eserin izinsiz tahrif edilmiş ve ele geçirilmiş hali olduğunun, eserin müvekkiline ait olduğunun ve izinsiz olarak tahrif edildiğinin tespitini, davalının vaki tecavüzünün ref’ini, gelecekte de kullanılmaması için tecavüzün men’ini, ayrıca televizyon, radyo ve her türlü mecrada yayınlanan ve (tahrif edilmiş olarak) müvekkilinin bestesini içeren reklamların durdurulmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının ileri sürdüğü hiçbir iddiayı ispatlayacak bir delil ileri sürmediğini, davacının dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırmadığını, müvekkilinin tüm reklam ve pazarlama faaliyetlerini herhangi bir hak ihlaline sebep olmadan reklam ajansları aracılığıyla gerçekleştirdiğini, müvekkilinin reklam ve pazarlama faaliyetlerinde kullandığı ve kullanmakta olduğu tüm müzik/beste vb eser örneklerinin tamamen özgün eser olduğunu, müvekkilinin çeşitli kişi ve kurumlar ile yapmış olduğu sözleşmeler aracılığı ile kullanmakta olduğunu,

davacının iddia ettiği şekilde bir ihlalin mevcut olması halinde dahi, bu husustan kaynaklı sorumluluğun müvekkilinin reklam çalışmaları kapsamında imzalamış olduğu sözleşmelerin tarafı olan şahıs veya tüzel kişilere ait olduğundan, müvekkilinin huzurdaki davada herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. İhbar olunanlar vekilleri; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalının “... harca harca bitmez” içerikli 2013/63068, 2013/63086, 2013/63158, 2018/50139 sayılı marka tescillerinin olduğu, “...” sözcüklerinden oluşan bir ifadeye melodi uydurmak için bir bestecinin çok fazla alternatifinin bulunmadığı, reklam için hazırlandığı için müziğin basit ve kolay anlaşılır olmasının gerektiği, bu sayede tüketicinin zihninde kolayca yer etmesinin amaçlandığı,

uzun melodilere inşa edilmiş “...” ifadesinin kimsenin aklında kolay kalmayacağı için, ekonomik beklenti içerisinde olan bir bestecinin bunu tercih etmesinin pek mümkün olamayacağı, “...” ifadesini müzikli bir slogana çevirerek tüketicinin aklında kalmasını sağlamanın hem bestecinin, hem de firmanın isteyeceği bir durum olacağı, iki bestede de bu ifadeye vurgu görülmekle birlikte bu bestelerin melodik kuruluşları ve vurgularının farklı olduğu, ...’ın bestesinde “...” ifadesi bir bir yarım ve bir tam ses aralığı ile karşılandığı, “...” ve “yüz” heceleri arasında yarım ses, “yüz” ve “bir” heceler arasında tam ses bulunduğu,

... bestesinde ise “...” ve “yüz” heceleri aynı ses ile karşılandığı, “bir” hecesi tam dörtlü aralığı tiz bir sese yerleştirildiği, hepsinin sekizlik notaya yerleştirilmesinin sebebinin “...” sloganı yani üç heceli bir sözün bestelenirken en basit haliyle syllabic üç heceye bölünebilmesi olduğu, sunulan son raporun 4. sayfasında bu nota karşılaştırmasının yapıldığı, ... bestesinde; ... ifadesinin merkez motif konumunda olduğu ve diğer sözlerin burada bağlandığı, adeta bir nakarat kimliğinde olduğu, diğer sözlerin melodileri büyük oranda bu nakarat gibi olan kısmın sesleri üzerine yerleştirildiği,

ancak bestenin bütününün ... bestesinden gerek ritmik, gerek melodik kuruluş olarak tamamen farklılaştığı, ... bestesinde ise “...” ifadesinin yine merkez motif durumunda olduğu, ancak “harca harca bitmez” ifadesi ile adeta soru cevap oluşturduğu, fon müziği olarak çalınan kısım ile “Alışverişin ... şıkkı değişmez” diye başlayan kısmın tamamen özgün nitelikte olduğu, dolayısıyla bu iki beste dizi, seyir, ritmik organizasyon, melodik kuruluş, müzikal tema gibi pek çok noktada farklılık arz ettiğinden keza melodileri yani hecelerin giydirildiği sesler aynı olmadığından iki bestenin farklılık taşıdığı, esinlenme ya da benzerlik olmadığı,

rapordaki bilimsel açıklamalar neticesinde alışveriş yapmakta olan bir dinleyicinin izlenimi açısından da benzerlik olmadığı hususunun hüküm kurmaya elverişli son bilirkişi raporu ile sabit görüldüğü gerekçesiyle sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiş,

hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

.... Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacının bestelediğini iddia ettiği reklam müziğinin davalı tarafından izinsiz ve bedel ödenmeksizin kullanılması sebebi ile müziğin davacıya ait olduğunun tespiti ile davalının vaki tecavüzünün men ve refine, davacının bestesinin her türlü mecralarda kullanılmasının önlenilmesi talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.