Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5867 K.2025/3776

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-karşı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA VE KARŞI DAVAYA CEVAP

Davacı-karşı davalı vekili dava dilekçesinde; tesettür moda giyiminde ticari faaliyet gösteren davacının, kendi markalaştırdığı kıyafetleri instagramda "..." ve "..." adlı hesaplarda paylaştığını, ... tescil no ile "..." ibaresini 25-35 ve 42 nice sınıflarında tescil ettirdiğini, davacının tasarımlarının davalılar tarafından taklit edilip, satışa sunulduğunu, davacı tasarımlarından ... evrak nolu tasarımı kamuya bildirdiğini ve tesettür modasında tutulur hale geldiğini, modellerin ... ile davalı şirket tarafından taklit edilerek piyasaya sunulduğunu ileri sürerek tasarıma yönelik tecavüzün önlenmesi,

refi, şimdilik 1.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep etmiş, 02.06.2022 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 12.000,00 TL'ye yükseltmiş, karşı davaya cevabında; karşı davanın reddini istemiştir.

II. CEVAP VE KARŞI DAVA

Davalı-karşı davacı vekili asıl davaya cevap dilekçesinde; karşı tarafın çoklu endüstriyel tasarım tescil müracaat tarihinin 28.02.2017, dava tarihinin 14.03.2017, tescilin ilan tarihinin ise 24.04.2017 olduğunu, davacının tescil başvurusunun henüz yayınlanmadan dava açıldığını, davacı tarafın yalnızca tescil başvurusunda bulunduğunu, dava tarihi itibarıyla ilan koşulu gerçekleşmediğinden tescilden haberdar olmayan kişilere karşı dava açma hakkının bulunmadığını, davacı tarafın iddia ettiği ürünler ile davalı firmadan alındığı iddia olunan ürünlerin birbirlerinden farklı olduğunu, dava konusu ürünlerin piyasada uzun süredir kullanılan,

yenilik ve ayırt edicilik yönü olmayan harcı alem ürünler olduğunu, benzer tasarımların modacı ...'in 2015 yılı koleksiyonunda sergilediğini savunarak asıl davanın reddini istemiş, karşı davasında ise karşı davalı adını tescilli ... sayılı çoklu tasarım tescil belgesinde yer alan 9 numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; gerek değişik iş dosyasında alınmış bilirkişi raporları gerekse Mahkemece alınmış teknik raporlar kapsamına göre, davacının ... numaralı tasarım tescili ile davalı-karşı davacı tarafa ait ... renkli ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı,

bu sebeple benzer olarak algılandıkları tüm alınan raporlarla sabit olduğundan, davacının tasarımına tecavüzün gerçekleştiği, karşı davada ise, davacı-karşı davalının tasarımının daha önce kamuya sunulmuş olduğuna dair delil bulunmadığından hükümsüzlük isteminin yerinde olmadığı, davacının 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 151/2-b hükmü kapsamında tazminat talep ettiği, asıl davada davacının ... nolu tasarım belgesinin 9 nolu formuna tecavüz edildiğinin anlaşıldığı, davalının üretim ve satış kapasitesi bilinmediğinden,

davacının maddi tazminat istemlerinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) hükümlerine göre takdir edilmesi gerektiği, hakkaniyet ilkesi de gözetilerek 6.000,00 TL maddi tazminata hükmedilmesi gerektiği, manevi tazminat miktarında ise tarafların ekonomik durumu, eylemin niteliğine ve hakkaniyete göre 5.000,00 TL manevi tazminat isteminin günün ekonomik koşullarına göre manevi tatmin duygusu yönünden somut olayda davalının ekonomik verilerine ve eylemlerine göre uygun bir miktar olduğu gerekçesiyle asıl davada.

6.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, ıslah ile talep edilen fazlaya ilişkin istemlerin reddine, tecavüzün tespiti ve önlenmesine, bu kapsamda davalının yargılama sırasında davacının tescile bağlanan dava konusu tasarımı kullanmasının önlenmesine, karar kesinleştiğinde davalının elinde bulunan davaya konu tasarımın toplatılmasına, muhafaza altına alınmasına; karşı davanın reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; karşı dava yönünden; davacı-karşı davalı adına tescilli dava konusu ... numaralı tasarımın, bilirkişi raporu ile ilk olarak 25.11.2016 tarihinde kamuya arz edildiğinin tespit edildiği, söz konusu tasarımın davacı-karşı davalıdan daha önce kamuya sunulmuş olduğunun ispatlanamadığı, bu nedenle karşı davanın reddine dair kararın yerinde olduğu, asıl dava yönünden; gerek davadan önce delil tespit dosyasından alınan rapor ve gerekse yargılama sırasında alınan raporlarda, davacı-karşı davalıya ait ... numaralı tasarım tescili tasarım ile,

davalı-karşı davacıya ait pudra renkli ürünün benzer olduğunun tespit edildiği, bu nedenle davalı-karşı davacının, davacı-karşı davalının söz konusu tasarımına tecavüz ettiği, söz konusu tecavüz eylemi sonucunda davalının üretim ve satış kapasitesinin bilinmediğinden, maddi tazminatın TBK'nın 50. maddesi uyarınca belirlenmesinde, hükmedilen maddi ve manevi tazminat tutarlarında bir isabetsizlik bulunmadığı, manevi tazminat yönünden ıslah bulunmadığı gibi, manevi tazminatın ıslah yoluyla artırılamasının da mümkün olmadığı, maddi tazminata ilişkin ıslah dilekçesi ile,

dava dilekçesinde faiz talep edilmeyen manevi tazminat alacağı için faiz talep edilemeyeceği, yargılama sırasında ihtiyati tedbir kararı verilmesi nedeniyle, davaya konu ihlalin ne zaman sona erdiğinin tam olarak tespitinin mümkün olmadığı, bu nedenle davalı-karşı davacının ıslaha karşı ileri sürdüğü zamanaşımı def'ine ilişkin istinaf itirazının da yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı-karşı davacının tüm istinaf itirazlarının reddine, davacı-karşı davalının istinaf itirazlarının incelenmesinde;

dava dilekçesinde maddi ve manevi tazminat talepleri hakkında faiz talep edilmediği ancak davacı vekilinin maddi tazminat talebini artırdığı ıslah dilekçesinde 1.000,00 TL'lik maddi tazminat talebini 12.000,00 TL'ye yükselterek 12.000,00 TL maddi tazminata dava tarihinden itibaren ticari faiz talep ettiği, ancak İlk Derece Mahkemesince 6.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmekle yetinildiği, ıslah ile yapılan faiz talebi hakkında olumlu ya da olumsuz karar verilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğu,

alacaklının açtığı davada faiz istememesi halinde açacağı ayrı bir dava ile ya da aynı davada ıslah yolu ile de faiz isteyebileceği gerekçesiyle davacı-karşı davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulü ile kararın kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı-karşı davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava, tasarıma yönelik tecavüzün önlenmesi, refi ile maddi ve manevi tazminatın tahsili, karşı dava tasarımın hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.