Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/6138 K.2025/3800

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının hak sahibi olduğu ve tanınmış ... getirdiği ... markası için davalının kötüniyetle 27.11.2018 tarihinde başvuruda bulunduğunu, 18.02.2020 tarihinde başvurusunun tescil edildiğini, davacının ... markasını, özellikle motor sporları üzerine yapmış olduğu yüz milyonlarca dolarlık yatırım, reklam ve sponsorluk harcaması ile dünyaca tanınır ve bilinir ... getirdiğini, davalının ise bu markayı davacının oldukça aktif olduğu motor sporları ile ilintili sahada tescil ettirdiğini, ... markasının Paris Sözleşmesi ve TRIPS Anlaşması anlamında tanınmış marka satatüsünde olduğunu,

markasının 2002 yılından bugüne menşe ülkesi olan ABD başta olmak üzere dünyanın tamamında kullanıldığını, ABD'de % 35'lik payla en çok paya sahip enerji içeceği olduğunu, bunun yanında dünyada 2014 yılı itibariyle %39 pazar payı ile en çok tercih edilen piyasaya hakim olan iki enerji içeceği markasından biri olduğunu ileri sürerek, davalıya ait 2018/107178 tescil numaralı ... markasının tümüyle hükümsüz kılınmasına, ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkilinin 2018/107178 sayılı marka başvurusuna, işbu hükümsüzlük davasında da ileri sürdüğü nedenlerle yaptığı itirazın Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından reddedildiğini, tarafların alıcı çevrelerinin tamamen farklı olduğunu, benzer ihtiyaçlar gidermedikleri gibi farklı sektörlerde faaliyet gösterdiklerini, birbirlerinin yerine ikame edilmelerinin mümkün olmadığını, rekabet etme olanaklarının mümkün olmadığını, ... kelimesinin jenerik ve evrensel bir kelime olduğunu, "... Motor Oil" markası ile "... Energy" ve türevi markaların görsel, işitsel veya anlamsal olarak karıştırmaya yol açabilecek durumda olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının “...” esas ibareli markasının tanınmışlığının 32. sınıfta yer alan “enerji içecekleri” emtiasına ilişkin olduğu, hükümsüzlüğü talep edilen davalıya ait 2018/1017178 sayılı markanın 4. sınıf emtiasında olduğu, davacının “...” esas ibareli markasının tanınmışlığı enerji içecekleri emtiasına ilişkin olsa dahi, davacının “...” esas ibareli markasıyla dünya çapında ve Türkiye'de oldukça bilinen birçok motor sporlarına, takımlara, yarışlara ve organizasyonlara sponsor olduğu ve promosyon sağladığı;

bu alanda markasına dair kuvvetli ve yoğun reklam, tanıtım harcaması yaptığı, davacı şirketin piyasa değeri ve satış hacminin ciddi büyüklükte olduğu, ülkemizde oldukça yaygın kullanılan e-ticaret sitelerinde, davacının “...” markalı motorsiklet aksesuarları ve motor sporlarına ilişkin video oyunu, sırt çantası v.b. motorla ilgili farklı cinslerdeki ürünlerinin satışa konu edildiği ve bu ürünlerde yaygın kullanımların olduğu,

davacının “...” esas ibareli markasının reklam ve tanıtımını esas olarak motokros, motorsiklet, araba yarışı, yarış pisti dahil motor sporları etkinliklerinin, motor yarışçılarının, takımların ve organizasyonların sponsorluğu yoluyla yaptığı, davalı adına tescilli markanın “... motor oil” sözcüklerinden ve aslan kafası figüründen oluştuğu, siyah-lacivert zemin üzerine yeşil ve beyaz renklerin kullanıldığı, markada yer alan “motor oil” sözcüğü dilimizde “motor yağı” anlamına geldiği, satılan malın cinsini tanımladığı için yardımcı unsur mahiyetinde olmakla ayırt edici unsurun “...” ibaresi olduğu,

davalının markasındaki esas (ayırt edici) unsur olan “...” sözcüğü ile davalının markasındaki “...” sözcüğü arasında sesçil ve semantik yönden ayniyet bulunduğu; davalının markasındaki renklerin davacının tescilli renk markasına (2018/70826 sayılı) ve motor sporlarına, takımlara, yarışlara, organizasyonlara sponsor olduğu fiili kullanımlarına konu renklerle ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, davacının markasındaki kaligrafik harflerin ve orijinal yazım stilinin benzerinin davalı markasında da kullanıldığı,

davalının markasında, davacının tescilli şekil markasındaki (2018/82458 sayılı) aslan başı figürüne benzer aslan başı figürüne yer verildiği, davalının markasının, davacının markalarına yanaştığı ve umumi intiba olarak benzediği, davacının “...” esas ibareli markasının tanınmışlığına konu “enerji içeceği” ile davalının tescil kapsamındaki “sınai amaçlı yağlar, gresler, kesme sıvıları, toz emici-ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler;

sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları” ürünlerinin özellikle benzin istasyonlarının marketlerinde yan yana satışa sunulabilecek ürünler olması nedeniyle tüketici nezdinde bağlantı (ilinti) kurulmasının mümkün olacağı, davalının markasının, imaj transferi yoluyla davacıya ait tanınmış “...” esas ibareli markasının itibarından haksız biçimde yararlanma sağlayacağı,

davacı markasını taşıyan ürünlerin kaynağını gösterme fonksiyonunu zayıflatacağı için tanınmış markasının ayırt edici karakterinin zedeleneceği ve davacının tanınmış markasının sulandırılması (dilution) durumunun ortaya çıkacağı, davacının “...” esas ibareli markasının tanınmış ve yüksek ayırt edici niteliğe haiz olduğu, davalının hükümsüzlüğü talep edilen işareti kendisine marka olarak seçmesinin rastlantısal

olmadığı, markadan haksız olarak yararlanma amacı taşıdığı ve iyiniyetli olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2018/107178 sayılı markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf itirazlarının reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkini istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.