Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/1600 K.2025/6381

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında çerezlik ayçiçeği üretim ve satın alma sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre davalı şirketin çerezlik ayçiçeği üretip davacı şirkete satacağını, sözleşmeye istinaden müvekkilinin, davalıya 11.10.2021 tarihinde 1.000,00 TL ve 11.10.2021 tarihinde 499.000,00 TL olmak üzere toplam 500.000,00 TL avansı havale ettiğini, bunun karşılığında davalı şirketin sözleşme konusu çerezlik ayçiçeğini üretip teslim etmediğini,

bunun üzerine ödenen avans bedelinin tahsili için Konya 5. İcra Müdürlüğü'nün 2021/11354 E. sırasında başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek davalının itirazının iptali ile takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren faiz işletilmesine ve alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, taraflar arasında borç ya da sözleşmenin bulunmadığını, alışveriş yapılmadığını, söz konusu sözleşmenin kendilerine tebliğ edilmediğini, içeriğini bilmedikleri sözleşme hakkında tebliğ edilip incelendikten sonra usule ve esasa ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla ayrıca cevap verileceğini, müvekkili hakkında dava açılmasına neden olan davacının iddia ettiği sözleşmenin, belgenin bir suretinin bu aşamaya kadar halen müvekkiline tebliğ edilmemesinin hem kanuna, hem usule hem de hayatın olağan akışına aykırı olduğunu savunarak davanın reddine, alacağın %20'si oranında kötüniyet tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davacının, davalıya sözleşme kapsamında 500.000,00 TL tutarında avans ödemesi yaptığını, ancak davalının mal teslimi yapmadığını ileri sürüp bu bedelin iadesini talep ettiği, davalının ise sözleşmedeki imzaların kendisine ait olmadığını ve dekont açıklamalarının kötüniyetli olduğunu savunduğu, ancak soruşturma sonucunda dolandırıcılık iddiası yönünden takipsizlik kararı verildiği, ayrıca davalının sahtecilik iddiasına ilişkin soruşturmanın sonucunun beklenmesine gerek olmadığı,

zira sözleşmenin sahte olması halinde dahi sebepsiz zenginleşme hükümleri gereği avansın iadesinin gerektiği, taraf defterleri incelendiğinde davacı defterlerinin usulüne uygun, davalı defterlerinin ise kapanış tasdiksiz olduğu, ödemelerin davacı defterlerinde avans olarak kaydedildiği, davalının ise bu ödemelerin hangi nedenle iade edilmemesi gerektiğine ilişkin açıklama veya delil sunmadığı, taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığını savunan davalının defterlerinde söz konusu ödemelere dair kayıt veya fatura bulunmadığı, dolayısıyla 500.000,00 TL’nin avans mahiyetinde olduğunun ve iadesi gerektiğinin sabit görüldüğü,

alacağın likit nitelik taşıdığı gerekçesiyle davanın kabulüyle Konya 5. İcra Müdürlüğünün 2021/11354 E. sayılı dosyasına itirazın iptaliyle takibin 500.000,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, bu bedele takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, %20 oranında icra inkâr tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar, davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tarımsal üretim sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali ve inkar tazminatı istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına ve özellikle dekontlarda havalenin avans olduğunun belirtilmesiyle mal tesliminin ispat yükünün davalıya ait olması karşısında sözleşmenin davalı tarafından kabul edilmemesinin bir öneminin bulunmamasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.