Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/1858 K.2025/7260

Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen karar, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

1.Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile dava dışı ... Şti. arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan kredi alacağı bulunduğunu, anılan şirketin borçlarını teminen davalıların taşınmazı üzerinde müvekkili lehine ipotek tesis edildiğini, alacağın tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan icra takibine davalı ... Kooperatifinin itiraz ettiğini, davalı ...Kooperatifinin ise 234.013,69 TL'lik kısmına itiraz ettiğini, itirazların haksız olduğunu ileri sürerek davalıların itirazlarının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde; davacı kooperatif ile davalı banka arasında 09.04.2008 ipotek tarihli kredi sözleşmesiyle, kooperatif yönetiminin kooperatif arsasını ipotek etmesi suretiyle, müteahhit ...

Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş. lehine kredi kullanıldığını, ancak işbu kredi sözleşmesinde, kooperatif arsası üzerine ipotek tesisi için gerekli usul ve esaslara uyulmadığından, verilen kredilerin müvekkil kooperatiften talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, söz konusu ipoteğin fekkedilmesi ve borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek ... 6.İcra Müdürlüğünün 2012/...

E. sayılı takip dosyasının müvekkili yönünden iptaline ve borçlu olmadıklarının tespitine, ... ili, ... (...) ilçesi, ... köyü 1 90... parsel sayılı taşınmazda davacı hissesi üzerinde davalı ...Ş. lehine konulan 1. derece ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini ve davalı aleyhine tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl davada davalı davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının takipten önce düzenlediği ihtarnamede 3.097.226,32 TL istenildiği halde takipte 3.331.240,01 TL talep edildiğinden aradaki 234.013,69 TL'lik kısma itiraz ettiklerini, istenen faizin fahiş olduğunu, diğer taraftan borçlu ...

A.Ş.'nin üstlendiği edimi yerine getirmediği için davalının zarara uğradığını, kooperatif taşınmazı ipotek verirken yönetim kurulunun üyelere bilgi vermediğini, bu konuda Bakanlığa şikayette bulunulduğunu, takipten önce 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 887 maddesi gereğince ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiş, 30.09.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile ... 6. İcra Müdürlüğünün 2012/...

E. sayılı dosyasında borcun ve ferilerinin tamamından sorumlu olmadıklarını belirterek takibin, takibe konulan tüm bedel üzerinden ana para ve ferileri ile birlikte iptaline karar verilmesini talep ettiklerini belirterek davacı aleyhine %20 oranında tazminata hükmedilmesini istemiştir.

2.Asıl davada davalı davalı... Yapı Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde; davalı kooperatifin arsasına kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile inşaat yapmak üzere anlaşılan ... Anonim Şirketi'nin başladığı işte maddi imkansızlıklar nedeni ile tıkandığını, davacı bankanın garantörlük yazısı ile desteklenmesi üzerine davalı kooperatifin arsasının ipotek gösterilerek ...

Şirketi adına kredi çekilmesinin sağlandığını, davacı bankanın bu durumu bildiği halde garanti belgesini dosyaya sunmadığını, ayrıca davalının kendi lehine kullanılmayacak olan aval kredi ile irtibatlandırılamayacağını, sahibi olunan tek taşınmazın hileli işlemler ile üzerine konulan ipotek nedeniyle satış aşamasına geldiğini, ipoteğin ...'ın yapmış olduğu işleri garantiye almak için konulduğunu, ... ile aralarında sözleşmenin feshi davası bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemişlerdir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; asıl dava yönünden yapılan incelemede davalı ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından açılan ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/386 E., 2018/116 K. sayılı ilamının kaldırılması ile yeniden hüküm tesis eden ... Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2018/2761 E., 2021/429 K. sayılı ilamı ile kooperatifin bankaya yönelttiği davanın kabulüne, ... 6. İcra Müdürlüğünün 2012/...

E. sayılı dosyasında kooperatifin bankaya borçlu bulunmadığının tespitine, şartları oluşmadığından kooperatifin kötüniyet tazminat talebinin reddine, ... İli, ... (...) ilçesi, ... köyü 1 90... parsel sayılı taşınmazda ...

Konut Yapı Kooperatifi hissesi olan ... payı üzerinde ... lehine konulan 1. derece ipoteğin kaldırılmasına karar verilmiş olması ve bu ilamın temyiz kanun yolundan geçerek 26.09.2022 tarihinde kesinleşmiş olması, eldeki davanın ise kaldırılmasına karar verilen ipotek gereği başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası olması, ipoteğin kaldırılmasına karar verilmekle davanın konusunun kalmaması dikkate alınarak davalı ...

Konut Yapı Kooperatifi yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, yine dava reddedilmekle davacının davalı yönünden icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacı bankanın kötüniyeti konusunda ispat vasıtası getirilemediği, kötüniyet tazminat şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, davalı ... yönünden; ...

Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/2761 E., 2021/429 K. sayılı ilamı ile işaret edildiği üzere; kooperatifler ile dava dışı yüklenici arasında imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesinde kooperatiflerin, dava dışı yüklenicinin kullanacağı kredi için kooperatife ait taşınmazı ipotek verilebileceği konusunda kooperatif yetkili organı tarafından alınmış ve yönetime verilmiş bir yetkinin bulunmadığı, dava dışı şirket ile banka arasındaki kredi sözleşmesinde kooperatiflerin taraf olmadığı,

kooperatiflerin genel kurulunun verdiği yetki sınırı aşılarak ve 1163 sayılı Kanun'un 59. maddesine aykırı olarak yönetim kurullarınca düzenlenen ipotek senedinin kooperatifleri bağlayıcı nitelik taşımadığı, birleşen davada davacı ...

Konut Yapı Koop.'nin hem takip gereğince menfi tespit hem de ipoteğin fekki talebinde bulunduğu, takibin dayanağının, birleşen davada kaldırılması istenen ipotek olduğu, bankanın, kooperatif yönetimi tarafından tesis edilen ipotek gereğince takip başlattığı, kooperatif genel kurulunda 3. şahıs durumundaki müteahhit firma lehine ipotek konulması yönünde verilmiş açık bir yetki de bulunmadığı gibi ipotek tesis tarihinden sonra ki genel kurul toplantılarında dava konusu olan ipotek tesisine icazet verilmediği;

birinci, ikinci ve üçüncü dereceden tesis edilen ipotekler yönünden usulüne uygun tesis edilen bir ipotek bulunmadığı gerekçesiyle bu davalıya yöneltilen davanın reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacı bankanın kötüniyeti konusunda ispat vasıtası getirilemediği, kötüniyet tazminat şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle reddine, birleşen dava yönünden yapılan incelemede; ...

Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2018/2761 E., 2021/429 K. sayılı ilamı ile işaret edildiği üzere, davacı ... ile dava dışı yüklenici arasında imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesinde kooperatifin, yüklenicinin kullanacağı kredi için kooperatife ait taşınmazın ipotek verilebileceği konusunda kooperatif yetkili organı tarafından alınmış ve yönetime verilmiş bir yetkinin bulunmadığı, dava dışı şirket ile banka arasındaki kredi sözleşmesinde davacı kooperatifin de taraf olmadığı,

kooperatifin genel kurulunun verdiği yetki sınırı aşılarak ve 1163 sayılı Kanun'un 59. maddesine aykırı olarak yönetim kurulunca düzenlenen ipotek senedinin kooperatifi bağlayıcı nitelik taşımadığı, birleşen davada davacı...

Yapı Koop.'nin hem takip gereğince menfi tespit hem de ipoteğin fekki talebinde bulunduğu, takibin dayanağının ipotek olduğu, davalı bankanın, kooperatif yönetimi tarafından tesis edilen ipotek gereğince takip başlattığı, kooperatif genel kurulunda 3. şahıs durumundaki müteahhit firma lehine ipotek konulması yönünde verilmiş açık bir yetki de bulunmadığı gibi ipotek tesis tarihinden sonraki genel kurul toplantılarında dava konusu olan ipotek tesisine icazet verilmediği anlaşılmakla ...

İli, ... ilçesi, ... köyü 1 90... parsel sayılı arsa vasfındaki taşınmazda usulüne uygun tesis edilmiş bir ipotek bulunmaması nedeniyle birleşen davanın kabulü ile; birleşen davada davacının ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2012/...

E. sayılı dosyasında birleşen davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalı bankanın kötüniyeti konusunda ispat vasıtası getirilemediği, kötüniyet tazminat şartlarının oluşmadığı anlaşılmakla davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, birleşen dava kabul edilmekle davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, birleşen davada netice-i taleple bağlı kalınarak ... ili, ... (...) ilçesi, ... köyü, 1 90...

Parsel sayılı arsa vasfındaki taşınmazda davacı hissesi olan ... payı üzerinde birleşen davalı ...Ş. lehine konulan 1.derece ipoteğin kaldırılmasına karar verilmiş, hüküm, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali, birleşen dava ipotek tesisi işleminin iptali talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.