Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/2488 K.2025/7207

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; ... Sis. San. ve Tic.

A.Ş.'nin 30.11.2021 tarihli toplantısında alınan 2021/2, 2021/3 ve 30.11.2021 tarih ve 2021/01 sayılı Yönetim İç Yönergesinin kabulüne dair Yönetim Kurulu Kararlarının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 367. maddesi kapsamında daha önce kabul edilip tescil edilen ve yürürlükteki 18.04.2017 tarihli Şirket Yönetim İç Yönergesinin 3/I maddesine açıkça aykırılık taşıdığını, bu yönergelerin tescil ve ilanının mümkün olmadığını, 2021/2 ve 2021/3 sayılı yönetim kurulu kararlarının, yönetim kurulu üyesi iki müvekkilinin tüm uyarıları ve gerekçeli muhalefet şerhlerine rağmen,

çoğunluğu temsil eden diğer yönetim kurulu üyelerinin 3/5 olumlu oyları ile alındığını, müvekkillerince davalı ... Sicil Müdürlüğü ile... Sis. San. ve Tic. A.Ş.'ye tebliğ edilen ....

28. Noterliğinin 01.12.2021 tarihli ihtarı ile anılan kararların yasanın emredici hükümlerine aykırılığı nedeniyle yok hükmünde olduğu ve üç iş günü içerisinde iptalinin istendiğini, ayrıca kararların uygulanması halinde meydana gelecek zararlardan karara olumlu oy veren üyeler ile kararı tescil eden memurların sorumlu olacaklarının ihtar edildiğini, tescil işleminden önce ...

Sicil Müdürlüğüne tescil ve ilandan imtina edilmesi konusunda 01.12.2021 tarih ve 06.12.2021 tarihli dilekçelerin verildiğini, TTK'nın 367. ve 371. maddeleri delaletiyle anasözleşmenin tamamlayıcısı/ uzantısı niteliğinde olacak şekilde, yönetim kurulu tarafından hazırlanarak tescil ve ilan edilen 18.04.2017 tarihli iç yönergenin 3/I maddesindeki emredici hükümlere aykırı olan kararların tescil ve ilanın yasaya aykırılık taşıdığını ileri sürerek TTK'nın 32. ve 34. maddelerine dayalı olarak yapılan itirazlar neticesinde,

yönetim kurulu kararları ile iç yönergesine ilişkin davalı Sicil Memurluğunun tescil işlemlerinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilince verilmiş bir red kararı bulunmadığından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 114/2, 115/1 ve TTK'nın 34. maddesi uyarınca davanın usulden reddi gerektiğini, tescil edilmiş yönetim kurulu kararlarının terkini, yani iptali için husumetin ilgili şirkete yöneltilmesi gerektiğini, iptal davası mahiyetindeki bu davada müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, yalnızca pay sahibi sıfatına sahip olan davacıların aktif husumet ehliyeti bulunmadığından bir kısım davacılar bakımından davanın reddi gerektiğini,

davanın esası bakımından ise müvekkilince TTK'nın 32. maddesi ile Ticaret Sicil Yönetmeliği'nin 34. maddesine uygun işlemler yapıldığını, yönetim kurulu kararlarına ilişkin nisapların TTK'nın 390. maddesine göre ancak esas sözlemede düzenlenebileceğini, esas sözleşme dışında yönerge ve benzeri adlarla toplantı nisabının değiştirilemeyeceğini, iç yönergede düzenlenebilecek hususların kanun ve esas sözleşmeye aykırı olamayacağını, münhasıran esas sözleşmede düzenlenebilecek hususların iç yönerge ile düzenlenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile ... Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... Sistemleri San ve Tic. A.Ş.'nin 30.11.2021 tarih, 2021/2 ve ... numaralı yönetim kurulu kararları ile 30.11.2021 tarih ve ... numaralı Şirket Yönetim İç Yönergesinin tescil işlemlerinin iptali ile sicilden terkinine, kararının tescil ve ilanına karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesince ilgili kişi olan şirketin istinaf başvurusu 19.09.2022 tarihli ek karar ile değerlendirilmiş ve taraf olmayan üçüncü kişinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince, ek karar ile mahkemece verilen asıl karar ilişkili kişi ... Sistemleri San. ve Tic. A.Ş. vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunda bulunan ... Sis ve San.

A.Ş.'nin ilgili olarak istinaf başvurusunda bulunduğu, yasa hükmünde hakları etkilenecek kişilerin dinlenerek karar verileceğinin düzenlendiği, davanın sicil memurluğu kararına itiraz davası olmasına rağmen, verilen kararla şirketin haklarının doğrudan etkilenmesi nedeniyle, şirketin istinaf hakkı bulunduğundan İlk Derece Mahkemesinin 19.09.2022 tarihli istinaf başvurusunun reddine ilişkin ek karara yönelik istinafın kabulüne ve anılan kararın kaldırılmasına, ilgili kişinin esas hükme yönelik istinaf başvurusunun, davalı başvurusu ile birlikte incelenmesine karar verildiği,

iptali istenilen yönetim kurulu kararlarının oy çokluğu ile alındığı, şirketin yönetim kurulu üyesi olan davacılar ... ve ...'ın karara muhalif kaldığı, davacı gerçek kişilerin dava dışı ... Sis ve San.

A.Ş.'nin hissedarları arasında yer aldıkları, davacılardan ... ve ...'ın aynı zamanda yönetim kurulu üyesi, ... ve ...'ın ise yalnızca şirket ortağı oldukları, davacılar tarafından şirketin 30.11.2021 tarihli yönetim kurulu kararı ile aynı tarihli yönetim kurulu kararlarının hukuka aykırı olduğunu iddia ederek,

davalı Sicil Müdürlüğüne ve şirkete 01.12.2021 tarihli ihtarname ile 30.11.2021 tarih ve 2021/2 sayılı yönetim kurulu kararı ile 30.11.2021 tarih ve 2021/3 sayılı yönetim kurulu kararının yok hükmünde olması nedeniyle tescil ve ilan edilmesinden imtina edilmesini talep ettikleri, davalı Sicil Müdürlüğüne 01.12.20 21... .12.2021 tarihlerinde gönderilen dilekçeler ile aynı talebin tekrar edildiği, davalı Sicil Müdürlüğü tarafından şirketçe alınan kararların 16.12.2021 tarihinde yayınlanan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan ettirildiği,

davacılar tarafından herhangi bir itirazda bulunulmaksızın 21.12.2021 tarihinde, TTK'nın 32... . maddeleri gereğince işbu itiraz davasının açıldığı, davacıların ilan edilmemesini talep ettikleri 30.11.2021 tarihli ... no.lu yönetim kurulu kararının, daha önce şirketin sınırsız temsil ve ilzama ilişkin olarak alınan 03.10.20 19... /03 numaralı yönetim kurulu kararının iptal edilmesine, şirketin sınırsız temsil ve ilzam yetkisi ile ilgili olarak yönetim kurulu başkanının ve yönetim kurulu başkan vekili ile birlikte veya yönetim kurulu üyesi ...'ın birlikte müşterek imza ile temsile ilzam etmeye oy çokluğu ile karar alındığı,

30.11.2021 tarihli ... no.lu yönetim kurulu kararında ise TTK'nın 367. maddesine uygun olarak yönetim kurulu tarafından hazırlanan 27.04.2017 tarihli 9315 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'nin 4 31... . sayfalarında ilan edilen 18.04.2017 tarihli 2017/01 sayılı şirket iç yönergesinin ve daha önce imza yetkileri hakkında verilmiş olan bütün kararların bunlara uygun olarak hazırlanan tüm imza sirkülerinin iptal edilmesine, yürürlükten kaldırılmasına, TTK'nın 3 67... . maddelerine uygun olarak düzenlenen şirket iç yönergesinin kabulüne karar verildiği,

yönetim kurulu toplantısına katılan davacılardan yönetim kurulu üyesi ... ve ...'ın söz konusu kararlara muhalif kaldıkları, şirket A Grubu hisselerini temsilen yönetim kurulu üyesi olarak muhalefet şerhlerini yazdıkları, şirket ortaklarının Kanun'daki ve Yönetmelik'teki ilgililer kapsamına girmediği (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2023/6626 E., 2024/8320 K. sayılı kararı), davacılardan ... ve ...'ın ... Sis. San. ve Tic.

A.Ş.'nin hissedarı oldukları, şirket yönetim kurulunda yer almadıkları, bu nedenle "ilgili" kavramı kapsamında olmadıklarından, anılan bu davacılar yönünden davanın aktif husumet ehliyeti bulunmaması nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, davanın kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, diğer davacıların ise aynı şirketin yönetim kurulu üyesi sıfatı taşıdıklarından Kanun ve Yönetmelik uyarınca "ilgililer" kapsamında kaldığı, bunların aktif dava ehliyetlerinin bulunduğu, ancak.

Ticaret Sicil Müdürlüğünün tescil işlemine karşı, öncelikle TTK'nın 34. maddesi uyarınca itiraz ve silme talebinde bulunmaları, sicil müdürlüğünün bu talebi reddetmesi, bu ret kararının tebliği üzerine sekiz gün içinde TTK'nın 34. maddesi uyarınca itiraz davasını açmaları gerektiği, zira TTK'nın 34. maddesinin birinci fıkrasında ilgililerin, tescil, değişiklik veya silinme istemleri ile ilgili olarak, sicil müdürlüğünce verilecek kararlara karşı, tebliğlerinden itibaren sekiz gün içinde, sicilin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile itiraz edebileceğinin düzenlendiği,

somut olayda tescil talebi, davacı yönetim kurulu üyelerine ait olmayıp, şirketi temsil eden diğer yönetim kurulu üyelerine, yani şirket tüzel kişiliğine ait olduğu, davacı yönetim kurulu üyelerinin ise tescil işleminin silinmesini öncelikle Sicil Müdürlüğünden talep etmesi gerektiği, ancak Sicil Müdürlüğü tarafından bu silme talebinin reddi hâlinde itiraz davasının açılabileceği, davacıların, davaya konu tescil işleminin silinmesi konusunda Ticaret Sicil Müdürlüğüne başvurabileceklerinden, bu aşamada eldeki davayı açmakta hukuki yararlarının bulunmadığı,

davacı yönetim kurulu üyelerinin, davaya konu tescil işlemi yapılmadan önce Sicil Müdürlüğüne gönderdikleri ihtarnamenin, yasal prosedürün tamamlandığı anlamına gelmediği, zira silme talebinin, ancak tescil işlemi tamamlandıktan sonra yapılabileceği, bu durumda, İlk Derece Mahkemesince, davacı yönetim kurulu üyelerinin açtığı davanın, hukuki yarara ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin usule ve yasaya aykırı olduğu (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2023/3992 E., 2024/1513 K. sayılı ilamı) gerekçesiyle davalı vekilinin ve ilgili ...

Sis. San. ve Tic. A.Ş. vekilinin asıl karara yönelik istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davacılardan ... ve ...'ın açmış oldukları davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine, davacılar ... ve ...'ın açmış olduğu davanın, hukuki yarara ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/1-h ve 115/2 hükümleri gereğince usulden reddine karar verilmiş, karar davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, TTK'nın 34. maddesi uyarınca ticaret sicil müdürlüğünün kararına itiraz istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.