Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2012/17810 K.2013/1031

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanıkların beraatlerine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Hazine vekili tarafından “İstanbul Muhakemat Müdürlüğü” adına katılma talebinde bulunulduğu halde, gerekçeli karar başlığında “İstanbul IV Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Bölge Müdürlüğünün” katılan olarak gösterilmesi mahallinde düzeltilebilir yazım hatası olarak değerlendirilmiş olup, İstanbul Muhakemat Müdürlüğünün suçtan zarar gören sıfatıyla davaya katılma ve hükmü temyiz etme hak ve yetkisini haiz bulunduğu kabul edilmekle, tebliğnamede aksi yönde düşünce ile red kararı verilmesini öneren görüşe iştirak edilmemiştir.

Dava konusu, İstanbul ili, Eminönü ilçesi, Binbirdirek mahallesi, 228 ada 17 parselde “kargir dükkan ve bahçeli hane” vasfı ile kayıtlı bulunan, Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulunun 20/12/1975 tarih ve 8793 sayılı kararı ile korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli taşınmazın, aynı zamanda İstanbul I Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 12/07/1995 tarih ve 6848 sayılı kararı ile belirlenen kentsel ve arkeolojik sit alanı içerisinde yer aldığı,

anılan taşınmaz ile ilgili olarak hazırlanan röleve ve restorasyon projelerinin İstanbul I Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarının Koruma Kurulunun 28/10/1992 tarih ve 4135 sayılı kararı ile mevcut yapının yıkılarak yeniden yapılması şeklinde onaylanması nedeniyle belirtilen tarihlerde taşınmazın maliki bulunan ...'un talebi üzerine Belediyesince 30/07/1995 tarih ve 1260 sayı ile yıkım ruhsatı verildiği, akabinde taşınmazın üzerinde bulunan kargir dükkan ile bahçeli hanenin yıkıldığı,

adı geçen şahsın yeniden yapılanma talebi ile ilgili olarak Kurul tarafından sözü edilen yere ilişkin koruma amaçlı imar planının yürürlüğe girmesinden sonra değerlendirilme yapılmasına karar verildiği, sanık ...'ın suça konu yeri İstanbul Büyükşehir Belediyesinin 05/03/2004 tarih ve 16 sayılı kararına istinaden otopark olarak işletmeye başladığı, sanık ...'in dava konusu taşınmazı 17/08/2004 tarihinde satış yoluyla edindiği, bu tarihten sonra da sanıkların aralarında yaptıkları kira sözleşmesine istinaden dava konusu taşınmazın otopark olarak kullanılmaya devam edildiği,

Kurulun otopark işletme faaliyetine son verilmesine ilişkin kararına istinaden, Eminönü Belediyesi tarafından sanık ...'a 18/07/2007 tarihinde otoparkı tahliye etmesi hususunda tebliğ yapıldığı, 19/01/2008 tarihinde yapılan kontrolde işletmenin fiilen devam ettiğinin görülmesi üzerine zabıta görevlilerinin otoparkı tahliye ederek giriş çıkışı engellemek amacıyla otopark girişine moloz döktükleri anlaşılmış olup,

2863 sayılı Kanunun 65/b maddesi ile sit alanlarında geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartlarına, koruma amaçlı imar plânlarına ve koruma bölge kurullarınca belirlenen koruma alanlarında öngörülen şartlara aykırı izinsiz inşaî müdahalelerin yanı sıra fizikî müdahalede bulunulmasının da yaptırım altına alındığı,

bu itibarla öncelikle dava konusu taşınmazın kültür varlığı olarak tesciline ilişkin Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulunun 20/12/1975 tarih ve 8793 sayılı kararının bahçeli hane ve kargir binanın üzerinde bulunduğu parseli de kapsayıp kapsamadığı belirlenerek Kültür ve Tabiat varlıklarını Koruma Kurulunun 05/11/1999 tarih ve 660 sayılı “Taşınmaz Kültür Varlıklarının Gruplandırılması,

Bakım ve Onarımları” hakkında ilke kararının rekonstrüksiyon koşullarını düzenleyen kısmında yer alan “korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilen yapının, gerek kültür varlığı niteliği, gerekse kültürel çevreye olan tarihsel katkıları açısından, eldeki mevcut belgelerden yararlanmak suretiyle kendi parsellerinde daha önce bulunduğu yapı oturum alanında, eski cephe özelliğinde, aynı kitle ve gabaride, özgün plan şeması, malzeme ve yapım tekniği kullanılarak, kapsamlı restitüsyon etüdüne dayalı rekonstrüksiyon uygulamasının koşulsuz sağlanmasına,

ancak uygulama gerçekleşinceye kadar parsellerde her türlü inşai ve fiziki müdahalenin yasaklanmasına, otopark, fuar, sergileme vb. yeni bir işlev ile kullanma ve aynı parselde tescilli yapı yerinde veya diğer boş alanlarda başka bir yeni yapılaşmaya izin verilmeyeceğine” ilişkin hükmünün uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığının tespiti ile dava konusu yerin kentsel sit alanı olmasının yanı sıra arkeolojik sit alanı niteliğinde de bulunması nedeniyle Kültür ve Tabiat varlıklarını Koruma Kurulunun 05/11/1999 tarih ve 658 sayılı “Arkeolojik Sitler,

Koruma ve Kullanma Koşulları”nı düzenleyen ilke kararının 1. ve 2. derece arkeolojik sit alanlarında, gezi yolu düzenlemesi, meydan tanzimi, açık otopark, wc, bilet gişesi, bekçi kulübesi gibi ünitelerin koruma kurulundan izin alınarak yapılabileceğine dair hükmü karşısında, İstanbul I Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 12/07/1995 tarih ve 6848 sayılı kararı dosya kapsamına alınarak arkeolojik sit alanının derecesi belirlenerek,

dava konusu taşınmazda, süreklilik arzeden otopark işletme faaliyeti şeklinde gerçekleştirilen fiziki müdahalenin belirtilen ilke kararları kapsamında bulunup bulunmadığı hususunun tespiti ile sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının takdir ve tayini gerektiği gözetilmeksizin eksik kovuşturmaya dayalı, yerinde olmayan gerekçe ile beraat kararı verilmesi,