Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2016/3758 K.2018/8143

2- İmar kirliliğine neden olma suçundan; 5237 sayılı TCK'nın 184/1, 62/1, 51/1-3. maddeleri uyarınca mahkumiyet, erteleme

2863 sayılı Kanuna aykırılık ve imar kirliliğine neden olma suçlarından sanığın mahkumiyetine ilişkin hükümler, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü: Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın, suç işleme kastı bulunmadığına ilişkin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1- Suça konu taşınmazın, Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıkları Yüksek Kurulunun 14/02/1986 tarih ve 1918 sayılı kararı ile belirlenen kentsel sit alanı içerisinde ve 1/1000 ölçekli Reyhan - Kayhan - Hanlar bölgesi koruma amaçlı imar planı kapsamında yer aldığı,

Osmangazi Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce düzenlenen 07/09/2009 tarihli yapı tespit ve tatil zaptı ile Bursa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce gönderilen 04/07/2012 tarihli cevabi yazıda, taşınmazın, anıtsal yapı olarak tescilli Kapan Han bünyesinde bulunduğu belirtildiği halde, yine Bursa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 03/12/2012 tarihli cevabi yazısında, bir önceki yazıda sehven bahse konu taşınmazın Kapan Han kapsamında kaldığı bilgisine yer verildiği,

yeniden yapılan incelemede, taşınmazın anıtsal yapı olarak tescilli Mahkeme Medresesi kapsamında bulunduğunun belirlendiği hususlarının bildirildiği anlaşılmakla;

Koruma amaçlı imar planı onaylanmış kentsel sit alanı içerisindeki taşınmazın, aynı zamanda taşınmaz kültür varlığı parseli üzerinde bulunup bulunmadığının, bizatihi kendisinin korunması gerekli kültür varlığı niteliğini haiz olup olmadığının (ya da korunması gerekli kültür varlığı kapsamında yer alıp almadığının) ve belirtilen niteliği haiz ise, 07/09/2009 tarihli yapı tespit ve tatil zaptında açıklanan müdahaleler nedeniyle zarar görüp görmediğinin, ayrıca, taşınmazın bulunduğu yerin bağlı olduğu idari birimin (belediye - büyükşehir belediyesi) bünyesinde, 07/09/2009 suç tarihi itibariyle koruma uygulama ve denetim bürosunun faaliyet gösterip göstermediğinin tereddütsüz şekilde belirlenmesi, sonucuna göre;

a- Suça konu taşınmazın bizatihi kendisi korunması gerekli kültür varlığı niteliğini haiz (ya da korunması gerekli kültür varlığı kapsamında) ve izinsiz müdahaleler nedeniyle zarar görmüş ise, 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/1. maddesi,

b- Suça konu taşınmazın bizatihi kendisi korunması gerekli kültür varlığı niteliğini haiz değil (ya da korunması gerekli kültür varlığı kapsamı dışında) veya izinsiz müdahalelerden dolayı zarar meydana gelmemiş, bununla birlikte, taşınmaz kültür varlığı parseli üzerinde bulunuyor ve suç tarihi itibariyle taşınmazın bulunduğu yerin bağlı olduğu idari birimin (belediye - büyükşehir belediyesi) bünyesinde koruma uygulama ve denetim bürosu faaliyet göstermiyor ise, yine, 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/1. maddesi; aynı şartlarda, koruma uygulama ve denetim bürosunun faaliyet göstermesi halinde ise, sanığın lehine olan 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/4. maddesi,

c- Suça konu taşınmazın bizatihi kendisi korunması gerekli kültür varlığı niteliğini haiz değil (ya da korunması gerekli kültür varlığı kapsamı dışında) veya izinsiz müdahalelerden dolayı zarar meydana gelmemiş, bununla birlikte, taşınmaz kültür varlığı parseli üzerinde de bulunmuyor ise, bölgenin koruma amaçlı imar planı onaylanmış kentsel sit alanı niteliğiyle tescilli olduğu dikkate alınarak, suç tarihi itibariyle yürürlükte ve lehe olan 2863 sayılı Kanunun 5728 sayılı Kanun ile değişik 65/d maddesi uyarınca mahkumiyet hükmü tesisi gerektiği gözetilmeksizin, eksik araştırma ile 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan yazılı şekilde karar verilmesi,

2- Sanık hakkında hem 2863 sayılı Kanuna aykırılık hem de imar kirliliğine neden olma suçundan dava açıldığı anlaşılmakla; sanık tarafından gerçekleştirildiği iddia olunan tek bir eylem bulunması ve 2863 sayılı Kanunun 65. maddesinin, 5237 sayılı TCK'nın 184. maddesine göre özel norm niteliği taşıması karşısında, “özel normun önceliği” ilkesi gereği eylem 2863 sayılı Kanuna göre değerlendirilip, imar kirliliğine neden olma suçundan sanık hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin, anılan suçtan da mahkumiyet hükmü tesis edilmek suretiyle tek eylemden iki farklı suç nitelendirmesi ile iki ayrı hüküm kurulması,

Kabule göre de;

1- 2863 sayılı Kanunun 65/1. maddesinde, “iki yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası” yaptırımı öngörüldüğü halde, sanığın sadece hapis cezası ile mahkumiyetine karar verilmesi,

2- “Sanığın suç işleme eğilimi ve kişisel özellikleri nazara alınarak, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi halinde ileride suç işlemekten çekinmesine sebep olacağı hakkında mahkememizce kanaat ve şartları oluşmadığı” gerekçe gösterilerek sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verildiği halde, anılan karar ile çelişki oluşturacak şekilde, “Sanığın suç işleme hususundaki eğilimine göre cezasının ertelenmesi halinde ileride bir daha suç işlemeyeceği kanaatine varıldığı” gerekçesiyle sanık hakkında tayin edilen hapis cezasının ertelenmesine karar verilmesi,