Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2020/2035 K.2023/1958

Sanık hakkında Dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... Asliye Ceza Mahkemesinin, 10.07.2014 tarihli ve 2011/312 Esas, 2014/451 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, aynı Kanunun 65/b, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 62/1, 52/2, 53, 51 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca 1 yıl 8 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. ... Asliye Ceza Mahkemesinin, 10.07.2014 tarihli ve 2011/312 Esas, 2014/451 Karar sayılı kararının sanık ... katılan vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 18.05.2017 tarihli ve 2015/13039 Esas, 2017/4128 Karar sayılı kararı ile "Sanığın, ...

Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'na sunduğu 13.06.2011 tarihli dilekçe ile, sit alanı içerisinde bulunan ahşap ... yerinin kiremitlerinin ve tahtasının çürüdüğünü ileri sürerek, basit onarım izni verilmesini istediği, adı geçen kurum tarafından ...

Valiliği İl Özel İdaresi Koruma Uygulama ve Denetim Bürosu ile sanığa dağıtımı yapılan 27.06.2011 tarihli yazı ile, dilekçede belirtilen uygulamanın, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 21. maddesi kapsamında ruhsata tabi olmayan 'tadilat ve tamirat' tanımına girip, izin ve denetim işlemlerinin Koruma Uygulama ve Denetim Bürosunca gerçekleştirilmesi gerektiğinin bildirildiği, sözü edilen büro görevlilerince 15.07.2011 tarihinde yapılan incelemede, koruma amaçlı imar planı onaylanan kentsel sit alanı içerisindeki ... yerinin cephesine granit mermer kaplama ve pvc doğrama yapıldığının belirlendiği,

Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü uzmanlarınca 18.08.2011 tarihli incelemeye dayalı olarak düzenlenen 21.09.2011 tarihli raporda da, söz konusu tescilsiz dükkanın çatı onarımının tamamlandığının, çatı kaplaması olarak özgün malzeme kullanıldığının, fakat daha önce dükkanın doğramalarının alüminyum ile yapılmış olup, doğramalar arasında kalan dış duvarların granit taş ile kaplandığının, tapuda 6 m2 olarak gözüken dükkanın, yan parseldeki dükkan ile arası açılarak büyütülmüş şekilde kullanılmakta olduğunun belirtildiği, ...

Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce ihbarda bulunulması üzerine yürütülen soruşturma sonucunda sanık hakkında, 'dükkan üzerinde, dış cephede ve pencerelerde izinsiz uygulamalar yaptığı' iddiasıyla inceleme konusu davanın açıldığı anlaşılmakla;

... Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 28.02.1997 tarih ve 5087 sayılı kararı ile koruma amaçlı imar planı onaylanan kentsel sit alanı içerisindeki tescilsiz taşınmaza ilişkin ... Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünde ve ...

Valiliği İl Özel İdaresi Koruma Uygulama ve Denetim Bürosunda mevcut tüm bilgi - belge getirtilip olay yerinde keşif yapılarak, 15.07.2011 ve 18.08.2011 tarihli incelemelerde tespit edilen izinsiz uygulamaların varlığını sürdürüp sürdürmediğinin, 3194 sayılı İmar Kanununun 21. maddesinde tanımlanan “basit onarım” mı yoksa 2863 sayılı Kanunun 9. maddesinde tanımlanan “inşai ve fiziki müdahale” mi olduğunun her bir fiil yönünden ayrı ayrı belirlenmesi, böylece suçun unsurları tereddütsüz şekilde ortaya konulup, suç tarihi itibariyle ...

Valiliği İl Özel İdaresi bünyesinde Koruma Uygulama ve Denetim Bürosu bulunduğu dikkate alınarak, her iki durumda da eylemin 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeksizin, eksik araştırma ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi,

Kabule göre de; 1- Kendisini vekil ile temsil ettiren katılan kurum lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi kanuna aykırı,

2- Sanık hakkında tesis edilen mahkumiyet hükmünde, 2863 sayılı Kanunun 5728 sayılı Kanun ile değişik ve Anayasa Mahkemesince iptal edilen 65/b maddesi yerine, suç tarihinden sonra yürürlüğe giren 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/1. maddesinin dayanak gösterilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

3- Tayin edilen 1 yıl 8 ay hapis cezasının ertelenmesine karar verilirken, uygulama maddesinin 5237 sayılı TCK'nın 51/1. maddesi yerine 51/2. maddesi olarak gösterilmesi isabetsiz, 4- Sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesi tatbik edilirken, Anayasa Mahkemesinin 24/11/2015 günlü Resmi Gazete'de yayımlanan 08/10/2015 tarihli, 2014/140 Esas, 2015/85 Karar sayılı iptal kararının gözetilmesinde zorunluluk bulunması," nedenleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

3. ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 28.01.2020 tarihli ve 2018/153 Esas, 2020/41 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, aynı Kanun'un 65/1, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 62, 52/2-4 ve 53 üncü maddenin birinci fıkrası uyarınca 1 yıl 8 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

4. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 09.07.2020 tarihli, 2020/42677 sayılı ve "Eylemin 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi yasaya aykırı olduğu" yönündeki bozma görüşlü Tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi talebine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Mahkemenin Kabulü

"2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 65. maddesi 'tescil edilen sit alanları ve korunması gerekli taşınmaz kültür varlıkları ile koruma alanlarının bu kanuna göre tebliğ ve ilan edilmiş olmasına rağmen yıkılmasına, bozulmasına, tahribine, yok olmasına veya her ne suretle olursa olsun zarar görmesine kasten sebebiyet verenler ile koruma bölge kurulundan izin almaksızın inşai ve fiziki müdahale yapanlar veya yaptıranlar iki yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır' hükmüne amirdir.

Sanığın ... ili, ... ilçesi, Gazimahbup Mahallesi, 221 ada ve 28 no'lu parseldeki taşınmazda yaptığı uygulamaların bilirkişi raporları ile de sabit olacağı üzere 2863 sayılı Kültür ve Tabit Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 65/1. maddesinde belirtilen suçun maddi ve manevi unsurlarını inşai ve fiziki müdahale yapmak suretiyle yerine getirerek suç işlediğinin anlaşılmasıyla aynı Kanun maddesi (2863 sy'lı kanun 65/1. madde) uyarınca cezalandırılmasına karar vermek gerekmiştir."

2. Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan keşif sonrası dosyaya sunulan 02.07.2019 havale tarihli bilirkişi ek raporunda, varlığını sürdüren suça konu müdahalelerin, 2863 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinde belirtilen inşai ve fiziki müdahale kapsamında kaldıkları belirtilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Dairemizin 18.05.2017 tarihli ve 2015/13039 Esas, 2017/4128 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere, suç tarihi itibariyle ... Valiliği İl Özel İdaresi bünyesinde Koruma Uygulama ve Denetim Bürosu bulunduğu dikkate alınarak, sanık tarafından gerçekleştirilen inşai ve fiziki müdahaleler nedeniyle 2863 sayılı Kanun'un 6498 sayılı Kanun ile değişik 65 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca mahkumiyet hükmü tesis edilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

2. Sübutu kabul edilen suçun 28.06.2014 tarihinden önce işlenmiş olması karşısında, 28.06.2014 tarihinden önce işlenen suçlar açısından, 28.06.2014 tarihli ve 29044 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 72 nci maddesi ile değişik 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin sekizinci fıkrasının ikinci cümlesinin uygulanamayacağı ve daha önceden verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararın yargılama konusu suçla ilgili hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına engel teşkil etmeyeceği gözetilmeden,

sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işleyip işlemeyeceği hususunda ulaşılacak kanaate göre hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının gerekip gerekmediğine karar verilmesi gerekirken, “Sanığın 5271 sayılı CMK'nın 231/8 maddesine göre 'Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez' hükmü uyarınca,

5271 sayılı CMK'nın 231/5-14. madde ve fıkrasında yer alan hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının sanık hakkında uygulanmasına yer olmadığına” biçimindeki yasal olmayan gerekçeyle sanık hakkındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

3. Hükmün gerekçe kısmında, sanığın eylemine uyan "İzinsiz İnşai ve Fiziki Müdahalede Bulunma" suçundan 2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca mahkumiyet hükmü tesis edildiğinin belirtilmesine rağmen, hükmün birinci fıkrasında suç türünün "Kültür Varlıkları Bulmak Amacıyla İzinsiz Kazı veya Sondaj Yapmak" şeklinde gösterilmesi ve uygulanan Kanun maddesinin "2863 sayılı Kanunun 65/d maddesi" olarak belirtilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 28.01.2020 tarihli ve 2018/153 Esas, 2020/41 Karar sayılı kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,