Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/3757 K.2022/765

Davacının tazminat talebinin kısmen kabulüne ilişkin hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mahkemece bozmaya uyma kararı verilmeden yargılamaya devamla hüküm kurulması, yasaya aykırı olmakla birlikte ilamda gösterilen esaslara uygun karar verildiği anlaşılmakla, bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Tazminat davasının dayanağı olan Diyarbakır 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/445 Esas, 2012/434 karar sayılı dava dosyasının incelenmesinde; davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 25.12.2008 -21.07.2009 tarihleri arasında 208 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 10.03.2014 tarihinde kesinleştiği, davacının tutuklulukta kaldığı sürelerin tamamının Van 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.08.2014 tarihli 2014/304 D.iş sayılı ek kararı ile mahsup edildiği, tazminat davasının CMK’nın 142/1. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmakla;

Davacının 50.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın yakalama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesi talebine ilişkin söz konusu davada, yerel mahkemece davacının tazminat taleplerinin kısmen kabulüyle. 3.646,64 TL maddi.

4.650 TL manevi tazminatın tutuklanma tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmedilmesi üzerine dairemizce yapılan incelemede; tazminat davasının dayanağı olan davacı ile ilgili yakalama, gözaltına alma, tutuklama ve tahliyeye ilişkin tüm müzekkere ve belgelerin Yargıtay denetimine olanak verecek şekilde aslı ya da onaylı örnekleri de dosya içine alınarak, tutuklama müzekkeresinin infaz edilip edilmediği,

infaz edilmiş olması halinde, infaz tarihlerinin belirlenmesi suretiyle davacının yakalama, gözaltına alma, tutuklama ve tahliye tarihleri ile infaz edilen sürenin tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi, dosya içerisinde Van 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 13/08/2014 tarih ve 2014/304 D.iş sayılı mahsup kararı görülmekle; her ne kadar CMK'nın 144/1-a maddesinin yürürlükten kaldırılması nedeniyle mahsup tazminata engel oluşturmayacak ise de, davacının gözaltı ve tutukluluk süresinin diğer bir hükümlülüğünden mahsup edilip edilmediği,

mahsup işlemi yapıldığının tespiti halinde haklarında mahsup işlemi yapılmayan kişilerle tutukluluğu başka mahkumiyetinden mahsup edilenler arasındaki dengenin, hak ve nesafetin sağlanması gerektiği dikkate alınarak, davacının gözaltında ve tutuklu kaldığı sürelerin ne kadarının diğer hükümlülüğünden mahsup edildiği araştırılarak, tamamının mahsup edildiğinin belirlenmesi halinde makul bir miktar maddi ve manevi tazminata hükmolunması,

bir kısmının mahsup edildiğinin belirlenmesi halinde ise mahsup edilmeyen kısma ilişkin olarak maddi ve manevi zarar dikkate alınıp, mahsup edilen kısım için de makul bir miktar maddi ve manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi, Dairemizce yapılan temyiz incelemeleri sırasında aynı konu ve haksız tutuklama nedenine dayalı olarak birden fazla davanın açıldığının tespit edildiğinin anlaşılması karşısında.

Hazine zararına yol açan mükerrer davalara ilişkin ödemelerin önlenmesinin temini ve kamu kaynaklarının etkili, verimli ve hukuka uygun kullanılması bakımından, aynı konu ve haksız tutuklama nedenine dayalı açılmış dava olup olmadığının ilgili birimlerden sorulup, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden de araştırılarak tespit edilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, kabul ve uygulamaya göre; yasal faizin yakalama (gözaltı) tarihinden itibaren talep edildiği dikkate alınarak,

kabul edilen maddi ve manevi tazminat miktarlarına gözaltı tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerekirken, tutuklama tarihinden itibaren yasal faize hükmolunması, gerekçeleri ile hükmün bozulması üzerine yerel mahkemece duruşma açılıp; davacının Diyarbakır 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2009/445 esas sayılı dosyasında 21/07/2009 tarihinde tahliye edildiği, sonrasında davacı hakkında atılı suçtan beraatine karar verildiği, kararın temyiz edilmeden 10/03/2014 tarihinde kesinleştiği, davacının 25/12/2008 ve 21/07/2009 tarihleri arasında toplamda 208 gün fiilen hürriyetinden yoksun kaldığının tespit edildiği,

tutuklulukta geçen ve infaz gören 207 günlük sürenin Van 1 Ağır Ceza Mahkemesinin 13/08/2014 tarih 2014/304 değişik iş sayılı kararı ile mahsup kararı verildiği, mahsuba karar verilen Van (Kapatılan) 3 Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/356 esas 2009/124 karar sayılı ilamında sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan mahkumiyetine karar verildiği,

(tutuklu kaldığı tazminata konu dosya ile mahsup edilen dosyanın tutuklulukta geçirdiği tarihlerin çakışmadığı) tazminata konu Diyarbakır 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 10/08/2012 tarih 20009/445 esas, 202/434 karar sayılı dosyasında tutuklu kaldığı 207 günlük sürenin tamamının Bayburt Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/804 sayılı numarası ile bu mahkumiyetinden mahsup edildiği, bu sebeple de 116,77 TL maddi, 250 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.