Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/4909 K.2024/670

Sanık hakkında 2863 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan kurulan hükmün sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanık hakkında 2863 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanun'un 67/1, 5237 sayılı Kanun'un 62/1, 50/1-f maddesi uyarınca 2 ay 15 gün kamuya yararlı işte çalıştırılmasına karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 27.08.2021 tarihli, 2021/37060 sayılı ve bozma görüşlü Tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdii olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; sanığın beraatine karar verilmesi gerektiğine, mahkemenin verdiği kararı kabul etmediğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Mahkemece, yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; sanığın, tarlasında çalışırken Anadolu Medeniyetleri Müzesi Müdürlüğünün 28/08/2015 tarihli raporuna göre M.Ö 1. Bin'e ait, 10 cm uzunluğunda siyah hayvan figür bulduğu, bulduğu bu tarihi esere ilişkin bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediği, kolluk güçleri tarafından yapılan aramada ele geçirildiği anlaşıldığından, 2863 sayılı Kanun'un madde 67/1. maddesi (Değişik: 23/1/2008-5728/410 md.).

"Kültür ve tabiat varlıklarıyla ilgili olarak bildirim yükümlülüğüne mazereti olmaksızın ve bilerek aykırı hareket eden kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." hükmünü amir olup sanığın atılı suçu işlediğinin sabit olduğu anlaşıldığından sanığın yasada öngörülen alt sınırdan cezalandırılmasına, fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki olumlu davranışları nedeniyle de verilen cezada taktiri indirim uygulanmasına,

HAGB'yi kabul etmemesi ve daha önceden hakkında HAGB verilmesi nedeniyle CMK'nın 231. maddenin uygulanmasına yer olmadığına, verilen kısa süreli hürriyeti bağlayıcı cezanın da kamuya yararlı bir işte çalıştırma seçenek yaptırıma çevrilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Sanığın savunmasında; atılı suçlamayı kabul etmediğini, olaydan yaklaşık 2-3 ay önce köyü olan Yeniaslanbaşar’da tarlasında çalışırken iddianamede anlatılan hayvan figürünü bulduğunu, ancak tarihi eser olduğunu bilmediğini, bilseydi gerekli bildirimleri yapacağını, arama öncesinde çocukların cebime koyduklarını, bu nedenle kolluk kuvvetlerince yapılan aramada cebimden çıktığını, beraatime karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise lehe hükümlerin uygulanmasını talep ettiğini, HAGB uygulanmasını kabul etmediğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

Müze Müdürlüğü raporunda, dava konusu hayvan figürünün 2863 sayılı Kanun kapsamında tasnif ve tescile tabi olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR

13.07.2015 günü saat 23.30 sıralarında kolluk ekiplerince icra edilen devriye faaliyeti sırasında kahvehane önünde 4 şahsın okey oynadıkları ve yabancı olduklarının görüldüğü, kabaca yapılan üst aramalarında sanığın ön sağ cebinde, üzerinde silinmiş arapça yazılar bulunan kadife kese içerisinde 1 adet üzerinde toprak kalıntıları bulunan siyah renkli, sol boynuzu ve sağ ön ayağı olmayan hayvan figürü bulunduğu, sanığın eseri rızaen kolluk ekiplerine teslim ettiği, sanığın savunmasında, dava konusu eseri 2-3 ay önce tarlada çalışırken bulduğunu beyan ettiği dosya kapsamında,

Dava konusu eser üzerinde üniversitelerin arkeoloji ve sanat tarihi kürsülerine mensup öğretim üyelerinden oluşan bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılarak, mevcut durumu itibariyle bilim, kültür, din veya güzel sanatlarla ilgileri, tasnif ve tescile tabi, bildirim zorunluluğu olan eserlerden olup olmadığı, 2863 sayılı Kanun kapsamında korunması gerekli taşınır kültür varlığı niteliğinde olup olmadığı tespit edilerek, sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeyerek, davanın tarafı konumundaki Müze Müdürlüğü uzmanları tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınmak suretiyle hüküm tesisi,

Kabule göre de; Sanık hakkında kasıtlı suçtan hükmolunan kısa süreli hürriyeti bağlayıcı cezanın, TCK’nın 50/1-f bendindeki, “kamuya yararlı bir işte çalıştırılma” tedbirine çevrilebilmesinin sanığın gönüllü olması koşuluyla mümkün olabileceği gözetilmeksizin, sanıktan kamuya yararlı bir işte çalışmaya gönüllü olup olmadığı sorulmaksızın, ilgili tedbirin uygulanmasına karar verilmesi,

Adli sicil kaydına göre hapis cezasına ilişkin mahkumiyeti olmayan sanık hakkında “sanığın daha önceden 3 aydan fazla süreli kesinleşmiş mahkumiyeti olması nedeniyle” şeklinde dosya kapsamına uygun düşmeyen gerekçe ile TCK’nın 51. maddesinin uygulanmamasına karar verilmesi,

Dava konusu hayvan figürünün, 2863 sayılı Kanun'un 75. maddesi gereğince Müze Müdürlüğüne teslimine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle Eruh Asliye Ceza Mahkemesinin kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,