Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/6431 K.2023/4072

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 02.06.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; anayasayı ihlal, silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 19.08.2016-18.10.2016 tarihleri arasında gözaltında ve tutuklu kalan davacı hakkında yürütülen soruşturma sonunda takipsizlik kararı verildiğinden bahisle davacının maddi ve manevi zararlarının tazmini için 50.000,00 TL maddi, 250.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden işleyecek faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 17.07.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın yasal süre içerisinde açılıp açılmadığının mahkemece re’sen incelenmesi gerektiğini, istenilen manevi tazminatın yüksek olduğunu, dava konusu tazminata faiz yürütülmesi isteminin hukuka ve hakkaniyet ilkesine uygun olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

3. Çanakkale 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 08.11.2018 tarihli ve 2017/199 Esas, 2018/504 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 01.02.2019 tarihli ve 2019/225 Esas, 2019/169 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 30.09.2021 tarihli 2019/46134 sayılı tebliğnamesi ile temyiz talebinin esastan reddiyle hükmün onanması talep edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; ceza davasında avukatla kendisini temsil ettiren davacıya avukatına ödediği bedelin verilmesi gerektiğine ve hükmedilen mnevi tazminat miktarının yetersiz olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Mahkeme gerekçesinde "... Davacı vekilinin maddi tazminata ilişkin talepleri incelendiğinde. Mahkememizce davaya uygun olduğu kanaatine varılan 21/05/2018 tarihli bilirkişi raporu dikkate alınarak maddi tazminat miktarının 2.473,03TL olduğu kanaatine varılarak; bu miktar maddi tazminatın , dava dilekçesinde faiz dava tarihinden itibaren istendiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince dava tarihi olan 02/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...

Hazinesinden alınıp davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin manevi tazminata ilişkin talepleri incelendiğinde davacının haksız yere 23/08/2016 tarihi ile 18/10/2016 tarihleri arasında tutuklu kaldığının sübuta erdiği anlaşılmakla, nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, göz altında kalmasına neden olan olayın cereyan tarzı, sebepsiz zenginleşme yasağı ve hak ve nesafet kuralları gereğince davanın kısmen kabulü ile 6.000,00 TL manevi tazminatın,

dava dilekçesinde faiz dava tarihinden itibaren istendiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince dava tarihi olan 02/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi yoluna gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından davacı lehine 1.016,76 TL vekalet ücretine hükmedilmesi suretiyle düzeltilerek esastan ret kararı verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat davasının dayanağını oluşturan Biga Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/2048 sayılı soruşturma dosyası kapsamında davacının Anayasayı ihlal, terörizmin finansmanının önlenmesi hakkındaki kanuna muhalefet ve silahlı terör örgütüne üye olmak suçlarından 19.08.2016-18.10.2016 tarihleri arasında 60 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan soruşturma sonucunda davacı hakkında 16.02.2017 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, kararın müdafiye tebliğ üzerine itiraz edilmeden kesinleştiği, gözaltına alınma ve tutuklama tarihi itibariyle davanın yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun hükümlerine tabi olduğu, süresinde açıldığı ve yasal koşulların gerçekleştiği anlaşılmıştır.

1.Davacı hakkında hükmedilen manevi tazminat miktarının, davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, gözaltına alınmasına ve tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin edildiği anlaşıldığından davacının hükmedilen manevi tazminat miktarının yetersiz olduğuna yönelik temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

2.Avukatlık ücretinin davacı ile avukatı arasındaki hukuki ilişkiye dayanması nedeniyle davacı tarafça sunulan avukatlık sözleşme gereği tayin edilen miktar maddi zarar miktarının tayininde esas alınamayacak ise de, tazminat talebinin dayanağı olan soruşturma dosyasında davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği dikkate alınarak, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde ceza soruşturması evresinde takip edilen işler için belirlenen vekalet ücreti olan 600,00 TL'nin maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik maddi tazminata hükmedilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünün (2) numaralı paragrafında açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 01.02.2019 tarihli ve 2019/225 Esas, 2019/169 Karar sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303 üncü maddesi gereği hüküm fıkrasındaki maddi tazminat miktarının; “3.073,03 TL" şeklinde değiştirilmesi suretiyle, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,