Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/6962 K.2023/370

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 27.03.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; "Müvekkilin ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/429 sayılı soruşturma dosyasında terör örgütü propagandası yapmak suçundan 26.11.2016 - 27.11.2016 tarihleri arasında 1 gün gözaltında kalması sebebiyle 100.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden itibaren işleyecek en yüksek kredi faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini arz ve talep ederim." şeklinde beyanda bulunmuştur.

2. Davalı vekili 16.04.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Davanın yasada öngörülen hak düşürücü süre içerinde, görevli ve yetkili mahkemede açılıp açılmadığı, müvekkil idareye husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği hususları araştırılmalıdır. Tazminat davalarında, zenginleşme sonucu doğurmayacak şekilde, hak ve nefaset kurallarına uygun, makul bir miktar tazminatın mahkemece belirlenmesi gerekir. Davacının faiz talebi yersiz olup, sebepsiz zenginleşmeye neden olacak niteliktedir. Davacı lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi halinde, yasada belirtilen sınırlar gözetilerek nisbî vekalet ücretine hükmedilmelidir. Ayrıca, reddedilen kısım üzerinden hazine lehine vekalet ücretine hükmedilmelidir." şeklinde beyanda bulunmuştur.

3. ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.07.2018 tarihli ve 2018/240 Esas, 2018/409 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 29.11.2018 tarihli ve 2018/3180 Esas, 2018/3248 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 25.09.2021 tarihli ve 2019/13467 sayılı, onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; maddi ve manevi zararın asgari ücret üzerinden değil, emsal ücret araştırılarak tayin edilmesi gerektiğine, asgari ücret tarifesi üzerinden hesaplama yapılmasına dair bir beyanları olmamasına rağmen katılmadıkları duruşmada zapta yazılan bu beyana itibar edilmesine ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Dosyada toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan soruşturma yapıldığı, 26.11.2016 tarihinde kolluk görevlileri tarafından gözaltına alındığı, 27.11.2016 tarihinde salıverildiği, yapılan soruşturma sonucunda ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/429 soruşturma ve 2018/570 karar sayılı dosyasında 31.01.2018 tarihinde atılı suçtan kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, kararın davacıya tebliğ edildiğine ilişkin belgeye rastlanılmadığı, davanın yetkili mahkemede süresinde açıldığı, davacının toplam 1 gün haksız olarak özgürlüğünden mahrum bırakıldığı anlaşılmıştır.

Davacının gözaltında kaldığı sürelerde sabit düzenli bir gelirinin bulunduğunun tespit edilememesi göz önünde bulundurularak, gözaltında kaldığı 1 günlük süre için uğradığı maddi zarar için gözaltında kaldığı dönemdeki net asgari ücret tarifesi üzerinden yapılan hesaplama sonucunda maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 43,36 TL maddi tazminatın 26.11.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine;

davacının üzerine atılı suçun niteliği, sosyo-kültürel durumu, gözaltı süresi gözetilerek hak ve nefaset kuralları çerçevesinde zenginleşmeye sebep olmayacak şekilde manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 100,00 TL manevi tazminatın 26.11.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik bulunmamıştır.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/429 Soruşturma sayılı dosyası kapsamında, davacının terör örgütü propagandası yapmak suçundan 26.11.2016 - 27.11.2016 tarihleri arasında 1 gün gözaltında kaldığı, yapılan soruşturma sonunda 31.01.2018 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, gözaltına alınma tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden;

İlk derece mahkemesince 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca davacı ve davalı tarafa açıklamalı çağrı kâğıdı tebliğinin ardından 19.07.2018 tarihinde duruşma yapılarak karar verildiği, davacı vekilinin 18.07.2018 tarihli dilekçesi ile duruşmaya katılamayacağına ilişkin mazeretini bildirdiği, mahkemenin 19.07.2018 tarihli duruşma zaptında duruşmaya katılmayan davacı vekilinin beyanına yer verdiği anlaşılmakla; duruşmanın usule uygun yapılmaması hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 29.11.2018 tarihli ve 2018/3180 Esas, 2018/3248 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca ... 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,