Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/7276 K.2024/1266

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacının haksız gözaltı ve tutuklama nedeniyle 80.649,7 TL maddi ve 500.000,00 TL manevi tazminatın doğum tarihinden faizine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 14.198 TL maddi tazminat ve 14.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacının ve davalı vekilinin istinaf başvurularının maddi tazminatın fazla olduğundan 12.189,00 TL'ye indirilmesi gerektiğinden düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacının temyiz isteminin maddi ve manevi tazminatın eksik olduğundan hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacının temyiz istemi; davacının tutuklanmadan önce Hava Kuvvetleri Komutanlığında gözetleme operatörü öğretmen astsubayı olduğunu, ihraç olduğunu, maddi tazminatın zararın belgelendirilmesine rağmen eksik hesaplandığını, tazminata esas dosyada ödenen vekalet ücretinin tazminat olarak verilmesi gerektiğini, taşınmak zorunda kaldığından taşınma masraflarını, ailesinin ceza evi ziyaret masraflarını, çocuğunu eğitim masrafını, kendisinin ceza evi masrafını, eksik ödenen maaş zararını, uçuş tazminatını, sınava giremediğinden sınav giriş masrafının tazminat olarak ödenmesi gerektiğini, hükmedilen manevi tazminatın eksik olduğunu, belirtmiştir.

III. DAVA KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Konya 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/95 Esas, 2018/208 Karar sayılı ceza dosyasında FETÖ silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 04.10.2016 - 15.09.2017 tarihleri arasında 346 gün gözaltında ve tutuklu kaldığını, yapılan yargılama sonunda beraatine karar verildiği, kararın 20.06.2018 tarihinde kesinleştiği, kesinleşmiş kararın davacı asile tebliğ edilmediği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı,

dosya tekemmül ettikten sonra maddi tazminat hesabı yönünden bilirkişi tarafından hazırlanan raporun hükme esas alındığını, manevi tazminat talebi yönünden Yargıtay İçtihatları doğrultusunda, manevi tazminatın zenginleştirici bir araç olmaması gerektiği de göz önüne alınarak davacının sosyal ve ekonomik durumu da dikkate alınarak manevi tazminata hükmolunduğunu, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacının istinaf başvurularının,Hava Kuvvetleri Komutanlığı 3'üncü Ana Jet Üs Komutanlığı Hukuk Hizmetleri Müdürlüğünün yazısına göre, 07.10.2016 tarihinde tutuklanan ve sonrasında 22.11.2016 tarihinde görevinden ihraç edilen davacıya son maaş ödemesinin 15.11.2016 tarihinde gerçekleştirilmiş olduğunun belirtilmesi karşısında, maddi zararın tespitine ilişkin hesaplamanın 22.11.2016 tarihinden başlatılması gerekir iken,

gözaltında ve tutuklulukta geçen tüm süre üzerinden hesaplama gerçekleştiren hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulmaması gerektiğinden maddi tazminatın 12.189,00 TL olması gerektiğinden bu kısımın düzeltilmesi suretiyle 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

UYAP'tan yapılan kontrolde, davacının kamuda emekli kaydının aktif olduğunun tespit edildiği, davacının kamudan emekli olup olmadığı araştırılarak; kamu emekli kaydı bulunması halinde maddi kaybı bulunmadığından maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekmekte ise de, bu husus temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacının, tazminata esas dosyada ödenen vekalet ücret zararının tazminat olarak verilmesi gerektiğine, taşınmak zorunda kaldığından taşınma masraflarına, ailesinin ceza evi ziyaret masraflarına, çocuğunu eğitim masrafına, kendisinin ceza evi masrafına, uçuş tazminatına, sınava giremediğinden sınav giriş masrafının tazminat olarak ödenmesi gerektiğina ve sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

1.UYAP'tan yapılan kontrolde, davacının kamuda emekli kaydının aktif olduğunun tespit edildiği, davacının kamudan emekli olup olmadığı araştırılarak kamu emekli kaydı bulunmaması halinde davacının ihraç tarihi ile tahliye tarihi arasında 13.581,87 TL maddi tazminata hükmedilmesi gerekirken eksik maddi tazminata hükmedilmesi,

2.Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda çok eksik manevi tazminata hükmolunması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacının temyiz istemi yerinde görüldüğünden Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Kocaeli 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,