Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/9286 K.2023/2588

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 25.12.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının uyuşturucu madde ticareti suçlaması ile 11.10.2015 tarihinde gözaltına alındığını, Kocaeli Sulh Ceza Hakimliğince 12.10.2015 tarihinde tutuklandığını, 07.04.2016 tarihinde tahliye edildiğini, yapılan yargılama sonucunda Kocaeli 1.Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/391 Esas sayılı dosyasında hakkında beraat kararı verildiğini ve beraat kararın 31.10.2017 tarihinde kesinleştiğini, haksız gözaltı ve tutuklama nedeniyle maaş, ikramiye, tazminat hakları ve teşvik ödemelerinden mahrum kaldığını, kendisini vekille temsil ettirdiğinden avukat ücreti ödediğini, bu kapsamda davacı lehine 200.000,00 TL maddi ve 200.000,00 TL manevi tazminata 11.10.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte hükmedilmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 29.03.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; tazminat davasının dayanaktan yoksun olduğunu, tazminat taleplerinin delillendirilmediğini ve talep edilen meblağın fahiş olduğunu ve davanın reddi gerektiğini beyan etmiştir.

3. Batman 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 07.03.2019 tarihli ve 2018/134 Esas, 2019/197 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 06.01.2020 tarihli ve 2019/1731 Esas, 2020/14 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 24.11.2021 tarihli tebliğnamesi ile temyiz talebinin esastan reddi ile hükmün onanmasını talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; maddi tazminatın hatalı hesaplandığına, kıdem teşvik priminin maddi tazminata dahil edilmesi gerektiğine ve manevi tazminatın eksik olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Batman 1. Ağır Ceza Mahkemesi gerekçesinde "...Davacının Uyaptan yapılan araştırma sonucunda yerleşim yerinin Merkez Batman adresi olduğu anlaşıldığından Mahkememiz yetkilidir.

... Davacı hakkındaki ... kararın 31/10/2017 tarihinde kesinleştiği, davanın 25/12/2017 tarihinde açıldığı, davanın süresi içerisinde açıldığı görülmüştür. ... davacının aynı konuda açmış olduğu başka bir davanın bulunmadığı görülmüştür.

Dosya kapsamında davacının 11/10/2015 tarihinde gözaltına alındığı, 12/10/2015 tarihinde tutuklandığı, 07/04/2016 tarihinde tahliye edildiği, davacı hakkında Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesi 2015/391 E., 2017/347 K. sayılı kararıyla uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan delil yetersizliği sebebiyle beraat kararı verildiği, dosyada herhangi bir mahsup işlemine rastlanılmadığı anlaşılmıştır.

Davacının talebinin CMK'nın 141.maddesi kapsamında kaldığı, davacının Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı Bakım Onarım Ağır Nakliyat Baş Mühendisliğinde operatör olarak çalıştığının belirtildiği, davacının kıdem tazminatının ödendiği, dosyaya gözaltına alınmadan önceki maaş bordrolarının sunulduğu, bilirkişi raporunda davacının aldığı son maaş üzerinden hesaplama yapıldığı bu hesaplamanın hakkaniyete uygun olmadığı anlaşılmakla, Mahkememizce yapılan hesaplamada davacının lehine olan 30 gün üzerinden hesaplanan tam çalışmasının olduğu 2015 yılı Temmuz ayı maaş bordrosu baz alınarak, gözaltına girdiği gün sayılmayıp tahliye edildiği gün sayılarak yapılan hesaplamada;

... 24.148,29 TL maddi tazminatın, gözaltı tarihi olan 11/10/2015 tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

... Davacının avukatlık ücreti talepleri yönünden, makbuz koçanının incelendiği; makbuz tarihlerinin, davacı hakkında verilen Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesi 2015/391 E., 2017/347 K. Sayılı 24/10/2017 tarihli beraat kararından önceki tarihli olduğu görülmüştür. Yapılan incelemede ilk makbuzun 15/10/2015 tarihli 5.000,00 TL bedelli olduğu, ikinci makbuzun 08/01/2016 tarihli 5.000,00 TL bedelli olduğu görülmüştür.

Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesi 2015/391 E., 2017/347 K. sayılı kararı ile davacı lehine 3.960,00 TL vekalet ücretine hükmedildiği görülmüştür. Kararın verildiği tarih dikkate alınarak lehe hükmedilen vekalet ücretinin ikinci makbuzda yazan tarihe daha yakın bir tarih olması sebebiyle, ikinci makbuzda yazan bedelden düşülmesinin daha doğru olacağı kanaatine varılmıştır.

İlk makbuzda yazan 5.000,00 TL bedelin maddi tazminat hesabına dahil edilerek, 5.000,00 TL'nin makbuz tarihi olan 15/10/2015 tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ikinci makbuzda yazan 5.000,00 TL bedelden 3.960,00 TL vekalet ücretinini düşülerek hesaplanan 1.040,00 TL bedel maddi tazminat hesabına dahil edilerek makbuz tarihi olan 08/01/2016 tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

... Davacının ihbar ve işçilik alacakları, kıdeme ilişkin fark alacakları, teşvik ödemeleri ve diğer yönlerdeki talepleri TCK 141.madde kapsamında kalmadığı anlaşılmakla, davacının bu yöndeki talepleri reddedilerek tazminat hesabına dahil edilmemiştir.

... Davacının sosyal ekonomik durumu, yüklenen suçun niteliği, gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği süre, paranın satın alma gücü ve davacının eline geçebilecek miktar nazara alınarak 12.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 11/10/2015 tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince maddi tazminat miktarının 19.560,89 TL'ye indirilmesi ve manevi tazminat miktarının 15.000,00 TL'ye yükseltilmesi suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Tazminat talebinin dayanağı olan Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/391 Esas - 2017/347 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçundan 11.10.2015 - 07.04.2016 tarihleri arasında 179 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 31.10.2017 tarihinde kesinleştiği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 inci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

2. Dairemiz yerleşik uygulamalarına göre davacının mahrum kaldığı kıdem teşvik primi, kıdem ve ihbar tazminatı gibi kalemler maddi tazminat kapsamında değerlendirilemeyeceğinden, bu kalemlerin maddi tazminat kapsamına dahil edilmemesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

3. Davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir manevi tazminat tayin edildiği görülmüş olup, kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

4. Davacının tutuklanmadan önce çalıştığı işyeri olan Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı Batman Bölge Müdürlüğü Hukuk Müşavirliği tarafından İlk Derece Mahkemesince yazılan müzekkereye cevaben gönderilen 12.02.2019 tarihli yazıya göre davacının tutuklandığı tarihlerde çalışıyor olsa idi alacağı toplam ödemenin 20.446,42 TL olduğunun bildirildiği gözetildiğinde, davacı lehine bu miktarın maddi tazminat olarak ödenmesi gerekirken, maddi tazminatın asgari ücreti üzerinden hesaplanan 19.560,89 TL olarak belirlenmesi suretiyle, davacı lehine eksik maddi tazminata hükmolunması, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 06.01.2020 tarihli ve 2019/1731 Esas, 2020/14 Karar sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303 üncü maddesi gereği maddi tazminat miktarının 20.446,42 TL olarak değiştirilmesi suretiyle, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,