Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/1424 K.2024/1689

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde davacı vekili yönünden; 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı, davalı vekili yönünden ise; CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir durum tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle 500.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 8.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

maddi tazminat yönünden ise tazminat isteminde bulunulmadığı gerekçesiyle reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun, manevi tazminatı 13.000 TL'ye yükseltmek suretiyle düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekili yönünden; temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi ile davalı vekili yönünden.

CMK'nın 298/1. maddesi uyarınca temyiz isteminin reddi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri; tazminat şartlarının oluşmadığına, hükmedilen tazminatın usul ve yasaya aykırı olduğuna, davacı vekilinin temyiz sebepleri; maddi tazminat taleplerinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu ve hükmedilen manevi tazminat miktarının eksik olduğuna ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Edirne 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/485 Esas – 2019/28 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçundan 14.08.2018 - 22.01.2019 tarihleri arasında 161 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 30.01.2019 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı,

tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek manevi tazminat talebi hakkında davanın kısmen kabulüne, maddi tazminat talebine yönelik ise; dava dilekçesinde maddi tazminata ilişkin talepte bulunulmadığı, sonradan verilen ek dilekçeyle maddi talepte bulunulmuşsa da dava dilekçesinde yer almayan maddi tazminat talebinin ıslah edilmesi olarak değerlendirelemeyeceği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince manevi tazminata yönelik kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından manevi tazminat yükseltilmek suretiyle düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

1. Davalı vekilinin temyiz talebi yönünden; Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçeli kararının 24.12.2020 tarihinde davalı vekiline tebliğ edildiği, temyiz başvurusunun ise 03.02.2021 havale tarihli dilekçe ile yapıldığı, temyiz talebinin katılma yolu ile de yapılmadığı dikkate alındığında, CMK'nın 298/1. maddesi uyarınca Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

2. Davacı vekilinin temyiz talebi yönünden;

A) İlk derece mahkemesince, davacının dava dilekçesinde maddi tazminat talebinde bulunmadığı, sonraki verilen dilekçeyle miktar belirtilerek talepte bulunduğu ancak dava dilekçesiyle talep edilmeyen isteme yönelik talebin genişletilemeyeceği kabulü ile karar verilmişse de; davacı vekilinin 22.04.2019 tarihli dava dilekçesinde müvekkilinin haksız tutukluluk nedeniyle zarara uğradığını belirterek,

bu zararları dilekçe içeriğinde maddi tazminat ve manevi tazminat talebi olarak başlıklara ayırarak izah ettiği, dilekçenin son kısmında netice-i talep başlığı altında, maaş ve muhtemel kazanç kayıplarından bahsederek miktar belirtmeksizin maddi tazminat talep ettiği, 17.06.2019 tarihli dilekçesiyle de 69.388 TL tutar belirterek maddi tazminat isteminde bulunduğu, bu haliyle dava dilekçesinde maddi tazminat isteminde bulunulmadığından bahsedilemeyeceği ve dolayısıyla 17.06.2019 tarihli dilekçenin HMK'nın 176 ve devamı maddeleri kapsamında ıslah olarak değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm tesisi,

B) Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda çok eksik manevi tazminata hükmolunması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca İstanbul Anadolu 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,