Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/3303 K.2023/1039

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 22.03.2019 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının 19.04.2016 ile 03.10.2017 tarihleri arası yani 1 yıl 5 ay 15 gün (toplam 533 gün) tutuklu kaldığını, davacının üzerinde yakalandığı iddia olunan yırtık bir not kağıdında yazan yazıdan, kendisinin terör örgütüne bilgi taşıdığı bu suretle Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmamakla Birlikte Örgüte Bilerek ve İsteyerek Yardım Etme suçundan dolayı ...

2. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılandığını, verilen mahkumiyet kararının sanık müdafii tarafından İstinafı neticesinde ...

Bölge Adliye Mahkemesi 18. Ceza Dairesi 09.01.2019 tarih ve 2018/570 Esas, 2019/5 Karar sayılı ilamı ile sanığın BERAATİNE karar verildiğini, istinaf Beraat Kararının 06.02.2019 tarihinde kesinleştiğini belirtmiş, davacının haksız olarak tutuklu kalması nedeni ile 24.062,89 TL maddi, 230.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 254,062,89 TL tazminatın haksız tutuklama tarihi 19.04.2016 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizinin uygulanması ile birlikte ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 17/04/2019 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde ve yetkili mahkemede açılmadığına, dava dilekçesinde kişinin işinin ne olduğunun belirtilmediği, bu nedenle 24.062,89 TL maddi kaybının olduğunu iddia etmesine rağmen, haksız tutuklama nedeniyle elde edileceği veya yapmış olduğu gelirlere ilişkin hiçbir bilgi ve belgeyi dava dilekçesine eklemediğine, davacının talep etmiş olduğu maddi ve manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, davacının tazminat talebinın haklı olmadığını, davanın reddine ile yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

3. ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 13.05.2019 tarihli ve 2019/93 Esas, 2019/161 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar vererek, 24.016,96 TL maddi tazminatın, 27.000,00 TL manevi tazminatın haksız koruma tedbiri tarihi olan 19/04/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya ödenmesine karar vermiştir.

4. İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusu üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 04.02.2021 tarihli ve 2019/3119 Esas, 2021/418 Karar sayılı kararı ile maddi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurusunun İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin maddi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine, manevi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurusunun ise düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 31.05.2022 tarihli tebliğnamesi ile davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddini talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; manevi tazminatın yeterli olmadığına, müvekkili ve ailesinin toplum içerisinde yaftalandığına, müvekkil de oluşan derin ızdırabı gidermediğine, bu yönüyle manevi tazminat miktarının hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Davacının Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmamakla Birlikte Örgüte Bilerek ve İsteyerek Yardım Etme suçundan 19.04.2016-03.10.2017 tarihleri arasında tutuklu kaldığı, tutuklu kaldığı sürenin infaz edildiğinin anlaşıldığı, bu suçtan ... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin verdiği mahkumiyet kararının sanık müdafii tarafından İstinaf edilmesi üzerine ...

Bölge Adliye Mahkemesi 18. Ceza Dairesince 09.01.2019 tarih, 2018/570 Esas, 2019/5 Karar sayılı kararı ile sanığın BERAATİNE karar verildiği, beraat kararının 06.02.2019 tarihinde kesinleştiği, davanın süresinde açıldığı ve 5271 sayılı Kanun'un 141 inci ve devamı maddelerinde düzenlenen maddi tazminat koşullarının oluştuğu kabul edilerek, asgari ücreti aşan bir geliri olduğunu belgeleyemeyen davacı lehine asgari ücret üzerinden hesaplanan 24.016,96 TL maddi tazminatın haksız koruma tedbir tarihi olan 19.04 2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

Davacının 532 günlük tutukluluk süresine istinaden vaki koruma tedbirinin haksız olduğu gözetilerek, hak ve nesafete uygun olarak manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği kanaatine varılarak, davacının ekonomik sosyal durumu, manevi tazminatın kişiyi kısmen tatmin edecek zenginleşmeye yol açmayacak miktarda olması hususları, özgürlüğün kısıtlandığı süre de dikkate alınarak davacı lehine 27.000,00 TL manevi tazminatın haksız koruma tedbiri tarihi olan 19/04/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya ödenmesine, hükmedilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Maddi tazminata ilişkin hükme yönelik davacı vekili ve davalı hazine vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine,

Manevi tazminata ilişkin hükme yönelik istinaf başvurularının ise manevi tazminat miktarının güncel koşullara göre eksik miktarda tespit edilmesi kanuna aykırı olup, hüküm fıkrasında yer alan 27.000 TL manevi tazminat miktarının 40.000 TL'ye çıkartılması suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 04.02.2021 tarih, 2019/3119 Esas, 2021/418 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... 1. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,