Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/6980 K.2024/7357

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi;

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluluk edeniyle 1.000.000,00 TL maddi tazminat ve 1.000.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 153.725,14 TL maddi tazminatın bilirkişi rapor tarihinden itibaren ve 30.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvuruları üzerine yapılan inceleme neticesinde;

hükümdeki maddi tazminat miktarının 16.725,34 TL ve manevi tazminat miktarının 36.000,00 TL olarak değiştirilerek istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile maddi tazminatın faiz başlangıç tarihinin düzeltilerek hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz sebepleri; Mahkemenin maddi tazminat hesabının hatalı olduğuna, eksik inceleme ile karar verildiğine, manevi tazminat miktarının haksız yere cezaevinde kalan müvekkilinin yaşadığı üzüntü, toplum nazarında saygınlığının azalması, işlerinden uzak kalışı ve oluşan manevi zararları karşısında makul ve hakkaniyete uygun olmadığına, maddi tazminata uygulanacak faiz tarihinin hatalı belirlendiğine ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Mardin 2. Ağır Ceza Mahkemesi 2017/238 Esas- 2018/620 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının birden fazla kişiyle birlikte var olan suç örgütüne yarar sağlamak amacıyla suç örgütünün korkutucu gücünden faydalanmak suretiyle senet yağması, devletin birliğini ve bütünlüğünü bozma, silahlı terör örgütünün propagandasını yapmak suçlarından 13.01.2017 tarihinde gözaltına alındığı ve 25.01.2017 tarihinde tutuklandığı, 13.01.2017-09.01.2018 tarihleri arasında 361 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği,

beraat hükmünün 08.01.2019 tarihinde kesinleştiği, gözaltı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından maddi tazminat miktarının 16.725,34 TL'ye düşürülmesi ve manevi tazminat miktarının 36.000,00 TL'ye yükseltilmesi sureti ile istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Maddi tazminatın, davacının tutuklu kaldığı dönem öncesi vergi dairesine verdiği şahsi vergi kaydı olan 2016 yılının gelir vergisi beyannamesine göre yıllık net karı üzerinden aylık ve günlük ortalama geliri tespit edilerek hesaplanan "130.164,10" TL yerine, bu miktarın altında kalacak şekilde net asgari ücret üzerinden hesaplanarak "16.725,34" TL olarak tayin edilmesi suretiyle, davacı lehine eksik maddi tazminata hükmolunması,

2-Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde, hükmedilen tazminat miktarlarına gözaltı tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi talep edilmesine rağmen faiz başlangıç tarihinin gözaltı tarihi olan "13.01.2017" olarak belirlenmesi yerine, mahkemece maddi tazminat miktarına bilirkişi rapor tarihi olan ''06.02.2020'' tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi,

3-Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye kısmen aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,