Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/2306 K.2023/1750

Davacının tazminat talebi hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten önceki 427 nci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu,

karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 14.04.2015 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının .Cumhuriyet Başsavcılığının 2009/26 Hazırlık nosu ile 06.07.2006 tarihinde gözaltına alındığı ve 08.07.2006 - 29.09.2006 tarihleri arasında tutuklu kaldığı, 11.062014 tarihinde ...

Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/10 Esas 2014/71 Karar sayılı kararı ile beraat ettiği, verilen kararın 19.06.2014 tarihinde temyiz edilmeden kesinleştiği, davacının komiser olduğu ve Emniyet Genel Müdürlüğünün Yüksek Disiplin Kurulunun 19.11.2007 tarih ve 2007/470 Karar numaralı kararı ile meslekten çıkarma cezası ile cezalandırıldığı, bu nedenle maddi ve manevi zararlara uğradığından bahisle 100.000,00 TL manevi ve 10.000,00 TL maddi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 08.06.2015 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın husumet, süresinde açılmadığı yönünden reddine, maddi ve manevi tazminatların fahiş olduğunu, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. 3. ... Anadolu 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.05.2016 tarihli ve 2015/167 Esas, 2016/319 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. 4. ... Anadolu

10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.05.2016 tarihli ve 2015/167 Esas, 2016/319 K Karar sayılı kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 25.04.2022 tarihli ve 2021/215 Esas, 2022/3281 Karar sayılı ilâmıyla.

"Davacı hakkında düzenlenen gözaltı, tutuklamaya sevk, sorgu, tutuklama ve tahliyeye ilişkin tüm tutanak, müzekkere ve belgelerin Yargıtay denetimine olanak verecek şekilde onaylı birer sureti temin edilip dosya içine alınarak, davacının hangi suç ya da suçlardan tutuklandığı belirlenip, tutuklama müzekkeresinin infaz edilip edilmediği, infaz edilmiş olması halinde, infaz tarihleri ceza infaz kurumundan sorularak infaz edilen tutukluluk süresinin tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, Kabul ve uygulamaya göre de;

a- Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda çok fazla manevi tazminata hükmolunması,

b- Davacı vekilinin dava dilekçesinde talep edilen tazminat miktarlarına tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz talep etmesine rağmen, davacı lehine gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faize hükmedilerek taleple bağlılık ilkesine aykırı hareket edilmesi," Nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

5. Hukukî Süreç başlığı altında (4) numaralı paragrafta ayrıntılarına yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek gereklerinin yerine getirildiği anlaşılmıştır. 6.... Anadolu 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.11.2022 tarihli ve 2022/600 Esas, 2022/658 Karar sayılı kararı ile maddi tazminat talebinin reddi ile 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

7. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 03.02.2023 tarihli, davalı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri Davanın reddi gerektiğine ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre. Yerel Mahkemenin Kabulü Davacının 06.07.2006 - 08.06.2006 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, 08.06.2006 tarihinde tutuklandığı ve 29.09.2016 tarihinde tahliye olduğu, davacının ...

Ağır Ceza Mahkemesinin 11.09.2014 tarih 2011/10 Esas ve 2014/71 Karar sayılı kararı ile Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma ve görevi kötüye kullanma suçundan beraatine karar verildiği, verilen beraat kararının 19.06.2016 tarihinde temyiz edilmeden kesinleştiği, kesinleşme şerhinin davacıya tebliğ edilmediği, davanın yasal süresinde açıldığı, buna göre haksız yere gözaltına alındığı ve tutuklandığı, CMK'nın 141-142. maddeleri yönünden haksız gözaltına alınması ve tutuklanması nedeniyle maddi ve manevi tazminat hakkı olduğu, davacının 06.07.2006 - 08.06.2006 tarihleri arasında gözaltında kaldığı 08.06.2006 - 29.09.2006 arasında tutuklu kaldığı,

bu sürelerin infaz gördüğü, başka bir cezasından mahsup edilmediği ve bu süreler yönünden açılmış başkaca tazminat davasının bulunmadığı tespit edilmiştir. Davacının gözaltına alındığı tarihte ...

İl Emniyet Müdürlüğü bünyesinde komiser olarak görev yaptığı; ilgili kurumca gönderilen cevabi yazıya göre, davacının görevine iade edilmesine karar verildiği, davacının açığa alındığı tarihten itibaren aldığı maaş (2/3) oranında olduğu, açıkta olduğu dönemde maaşında yapılan 1/3 kesintinin göreve dönüş sonrası kendisine ödendiğinin ve herhangi bir alacağının kalmadığının bildirildiği; davacının gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği dönemde eksik aldığı maaş farkının göreve başlayınca toplu olarak aldığını beyan etmesi karşısında davacının maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun kararlarında manevi tazminatın gözaltına alınan ve tutuklanan kişinin sosyal çevresinde itibarının sarsılması, özgürlüğünden yoksun kalınması nedeniyle duyulan elem, ızdırap ve ruhsal sıkıntıların bir ölçüde de olsa giderilmesi, manevi zararının dindirilmesi amacına yönelik olduğu, uğranılan manevi zararın tümüyle giderilmesinin olanaksız olduğu,

bununla birlikte tayin edilecek manevi tazminatın kişinin acı ve ızdıraplarının dindirilmesinde, sıkıntılarının azaltılmasında etken olduğu ve bu nedenle tazminata hükmedilirken kişinin gözaltında ve tutuklulukta kaldığı süre, sosyal ve ekonomik durumu, toplumsal konumu, atılı suçun niteliği, gözaltında kalmanın ve tutuklanmanın şahsın üzerinde bıraktığı olumsuz etkiler ve hak ve nesafet kuralları nazara alınarak sebepsiz zenginleşme sonucu doğurmayacak bir miktar da olmasına özen gösterilerek,

maaş miktarı da dikkate alınarak 10.000,00 TL manevi tazminatın, davacının dilekçesinde talep etmiş olduğu şekilde tutukluluk tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte Hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ...

Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/10 Esas – 2014/71 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve rüşvet alma suçlarından 06.07.2006 - 29.09.2006 tarihleri arasında 85 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 19.06.2014 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden. 5271 sayılı Kanun’un "Tazminat istemi" kenar başlıklı 141 inci maddesinin ilgili kısmı şöyledir: "(1) Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında; ... e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen, ... Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler. ...

Bu itibarla kanunda öngörülen yasal şartlar oluştuğundan davanın kısmen kabulünde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilen manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti yapıldığından hükmedilen tazminat miktarında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Anadolu