Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/3772 K.2025/2778

Sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan kurulan hükmün sanık müdafii ve katılan vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Ürgüp Asliye Ceza Mahkemesinin 11.03.2016 tarihli ve 2015/64E. - 2016/333K . sayılı ilamıyla, 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan yürütülen yargılama neticesinde CMK’nın 223/2-c maddesi uyarınca beraat kararı verilmiş, kararın katılan vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 21.10.2021 tarihli, 2021/901 Esas, 2021/7184 Karar sayılı ilamı ile;

".... uzmanlar tarafından yerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen raporda.

Ürgüp ilçesi ... köyü 441 parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde yaklaşık 100 m2'lik inşaatın temeline başlandığı, inşaata ilişkin herhangi bir iznin bulunmadığının belirtildiği, sanığın bu aşamada suça konu inşaata yönelik proje hazırlatıp kurula sunduğu ve Nevşehir Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 26.03.2015 tarih 505 sayılı kararı ile, tapuda 4 pafta 441 parselde kayıtlı taşınmazla ilgili sunulan mimari uygulama projesinin proje üzerinde yapılan düzeltmelerle uygun olduğuna karar verildiği,

mimar ve arkeolog bilirkişi eşliğinde mahallinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen 18.06.2015 tarihli bilirkişi raporunda onaylı projesi ile mevcut inşaat arasında birtakım farklılıkların tespit edildiği, onaylı Mimari Uygulama Projesinde, dava konusu parsel üzerine yapılacak 1 katlı, yığma kargir taşıyıcılı, ahşap oturtma çatılı evin, dış duvar ölçülerinin 8,80 mt x 16,00 mt olduğu, subasman duvarlarının 40 cm genişliginde betonarme yapılacağının belirtildiği, ancak izinsiz yapılan evin dış subasman duvar ölçülerinin yerinde 11,00 mt x 14,90 mt ölçüsünde, 50 cm genişliğinde, yığma kargir ocak taşından olduğu,

onaylı mimari projede yapılacak olan evin batı dış duvarına bitişik konumda herhangi bir merdivenin olmadığı belirtildiği anlaşılmakla;

Kurul onaylı projenin dosya kapsamına alınması, akabinde, inşaat mühendisi, mimar ve arkeolog bilirkişiler refakate alınarak yeniden keşif yapılıp, suça konu müdahaleler yerinde tespit edilerek, uygulamalar nedeniyle sit alanında zarar meydana gelip gelmediğinin belirlenmesi, bu nitelikte bir zarar doğduğunun anlaşılması durumunda, başka herhangi bir husus araştırılmaksızın sanığın, 6498 sayılı Kanun ile değişik 2863 sayılı Kanunun 65/1-1. cümlesi uyarınca cezalandırılması,

dava konusu uygulamalar sebebiyle zarar oluşmadığının ve taşınmazın mevcut son halinin, onaylanan projeye uygun olduğunun tespit edilmesi halinde, sanığın üzerine atılı suçun manevi unsuru oluşmayacağından beraatine karar verilmesi,

taşınmazın mevcut son durumunun onaylı projesine aykırı olduğunun belirlenmesi durumunda, bünyesinde koruma, uygulama denetim büroları kurulan idarelerden izin almaksızın veya izne aykırı olarak izinsiz inşai ve fiziki müdahalede bulunanların, 2863 sayılı Kanunun 65/4. maddesi gereğince cezalandırılması gerekeceğinden, bu kapsamda, suça konu taşınmazın bulunduğu ilde suç tarihi itibariyle Büyükşehir Belediye Başkanlığı, İl Özel İdaresi veya İlçe Belediye Başkanlığı bünyesinde koruma, uygulama denetim bürosu kurulup kurulmadığı ve eğer kurulmuş ise suça konu taşınmazın bulunduğu yerin,

koruma uygulama ve denetim bürosunun yetki alanı kapsamında kalıp kalmadığı araştırılarak, sonucuna göre 2863 sayılı Kanunun 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/4. maddesi veya aynı Kanunun 65/1-2. cümlesi uyarınca sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeksizin, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi," gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Bozma ilamına uyularak yürütülen yargılama neticesinde Mahkemece, 2863 sayılı Yasanın 65/1, 5237 sayılı TCK'nın 62/1, 51/1-3, 52/2, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 8 a ay hapis 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine ve 2 yıl denetim süresi belirlenmesine karar verilmiş, katılan vekili ve sanık müdafiinin hükmü temyizi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan düşme görüşlü Tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafinin temyiz isteği; müvekkilinin suç işleme kastı olmadığına, kendisinin istanbulda ikamet ettiğine, müteahhit tarafından projeye uygunluk işlerinin takip edildiğine, müvekkili hakkında beraat kararı verilmesi gerektiğine ve şartları oluştuğu halde hagb uygulanmamasının usul yasaya aykırı olduğuna, resen tespit olunacak nedenlere ilişkindir.

Katılan vekilinin temyiz isteği; erteleme hükümlerinin uygulanmaması gerektiğine, resen tespit olunacak nedenlere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Yerel Mahkemece bozma ilamına uyularak yürütülen yargılama kapsamında icra edilen 20.06.2022 tarihli keşif üzerine dosyaya sunulan 23.06.2022 tarihli heyet bilirkişi raporuna göre davaya konu 3. derece doğal sit alanı içerisinde kalan Ürgüp ilçesi, ... Köyü, 441 parselde sanık adına kayıtlı taşınmazda gerçekleştirilen müdahalelerin 27.09.2018 tarihli onaylı mimari tadilat projesine uygunluğu bakımından yerinde yapılan incelemeler neticesinde,

" 1- Söz konusu taşınmaz üzerinde mevcut 1 katlı, yığma kargir yapının, 8,80 mtx 16,00mt—140,80 mt inşaat alanlı olduğu, söz konusu yapının onaylı mimarı tadilat projesinde de, aynı dış ölçülerde ve inşaat alanlı olduğu anlaşıldı. Bu yapının içinde bulunan mekan yerleri ve ölçülerinde, onaylı mimari tadilat projesinde belirtilen şekilde uygulandığı görüldü.

Ancak söz konusu ev yapısının çatısı onaylı mimari tadilat projesinde ahşap oturtma çatı olarak gösterilmesine rağmen, yerinde betonarme teras çatı olarak uygulandığı, ayrıca söz konusu ev yapısının batı cephesinde bulunan tavan betonarme çatı saçağı tabliyesinin, onaylı mimarı tadilat projesinde 50 cm eninde, 8,80 mt uzunluğunda olması gerekirken, yerinde 2.00 mt eninde, 8,80 mt uzunluğunda olacak şekilde, onaylı mimari tadilat projesine aykırı olarak düzenlendiği,

ayrıca söz konusu betonarme çatı saçağının batısına bitişik konumda herhangi bir ahşap gölgelik amaçlı saçak bulunmamasına rağmen, yerinde mimari projesine aykırı olarak 1,20 mt eninde, 8,80 mt uzunluğunda ilave ahşap gölgelik saçağının düzenlendiği görüldü. Ayrıca onaylı mimari tadilat projesinde, söz konusu evin bati cephesine bitişik konumda olan ve 10 m2 inşaat alanlı gösterilen varenda bölümünün, yerinde 12 mt x8,80 mt -17,60 m20 m2 alanlı olarak uygulandığı,

2- Onaylı mimari tadilat projesinde, bahse konu evin doğusuna bitişik konumda,katlı,yığma kargir taşıyıcı sistemli, betonarme teras çatılı, yaklaşık 15 mt x 8,20 mt=123 m2 inşaat alanlı, demir kapılı, zemini şap kaplamalı bir depo yapısı gösterilmemesine rağmen,yerinde bahse konu 1 katlı, ,123 m2 inşaat alanlı depo yapısının, onaylı mimari tadilat projesine aykırı olarak yapıldığı,

3- Onaylı mimari tadilat projesinde, dava konusu parselin kuzeyine paralel olarak gösterilen,69,24 mt uzunluğundaki araç ve yaya girişinin uygulanmadığı, söz konusu araç ve yaya girişinin onaylı mimari tadilat projesine aykırı olarak, dava konusu taşınmazın günevine paralel olarak, 69,73 mt uzunluğunda yapıldığı,

4- Bahse konu evin batısına bitişik konumda olan avlu düzenlemesinin, onaylı mimari tadilat projesine aykırı olarak, yaklaşık 36 m2 daha büyük yapıldığı," tespitlerine yer verildiği ve dava konusu uygulamalara yönelik Nevşehir Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonunun en son onayladığı, 27.09.2018 tarih ve 1135 sayılı mimarı tadilat projesinin, keşif tarihi itibari ile tam uygulanmadığı, yukarıda belirtilen uygulamaların, söz konusu mimarı tadilat projesine aykırı olduğu, esaslı onarım kapsamında kaldıkları ve geri dönüşümü mümkün olan bu aykırılıkların giderilmesi halinde doğal sit alanında zarar meydana getirmeyeceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Bozma üzerine sanığın talimat yoluyla alınan savunmasında, kendisinin 51 senedir İstanbulda ikamet ettiğini ve bölgenin sit alanı olduğunu bilmediği için inşaata başladığını ancak sonrasında inşaatı yıktığını ve gerekli izinleri alarak inşaatı tamamlattığını, daha sonra köy alanı olduğu için eve gerekli ilaveler yapıldığını, kömürlük merdiven vs. bunların sıkıntı yaratabileceğini bilmediğini, istanbulda ikamet ettiği ve uzun bir süre sağlık problemi yaşadığı için köye gidemediğini ve gerekli kontrolleri de sağlayamadığını,

daha sonra sıkıntı olduğunu öğrenince yapı kayıt belgesi alarak bu ek ilave yerlerin yasallaşacağının söylenmesi üzerine gerekli işlemleri yaparak 270 metrekare yer için yapı kayıt belgesini aldığını, yaptığı inşaatın kendi tapulu arazisi içerisinde kaldığını beyanla üzerine atılı suçlamayı kabul etmediği anlaşılmıştır.

Yerel mahkemece bozma ilamına uyularak yürütülen yargılama neticesinde; "....sanığın köyde kalacak yeri olmadığından, bağ evi yapmaya karar verdiği, ancak bölgenin sit alanı içinde olduğunu bilmediğini belirtiği, alınan bilirkişi raporunda, projeye uygun hale getirilmediği, eylemin 2863 sayılı yasa kapsamında olduğu ve zararın meydana geldiğinin belirtildiği, böylece 3. derece doğal sit alanı olduğu anlaşılan taşınmaz üzerinde yapılacak her türlü fiziki ve inşai faaliyet ile ilgili Kültür Varlıklarını Koruma Kurulundan izin alınması gerektiği halde, sanığın anılan taşınmaza ilişkin herhangi bir izin başvurusunun olmadığı,

2863 sayılı Kanun kapsamında olduğunun belirlendiği, dosya içerisinde bulunan fotoğraflar kapsamına göre de yapılan müdahalenin çevreyi ve doğal yapıyı bozucu bir sonuç doğurduğu gibi siluet etkisinin bozulmasına da neden olduğu, anlatılan nedenlerle, koruma kurulundan izin alınmaksızın dava konusu taşınmaza duvar örmek suretiyle sanığa yüklenen suçun sübuta erdiği " gerekçesiyle sanığın mahkumiyetine dair hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır.

IV.GEREKÇE VE KARAR

Dosya kapsamından zamanaşımını en son kesen işlem olan sanığın savunmasının alındığı 06.04.2015 tarihinden itibaren 8 yıllık olağan zamanaşımı süresinin incelemeye konu Ürgüp Asliye Ceza Mahkemesinin 09.11.2022 tarihli mahkumiyet hükmüne kadar dolmamış olduğu tespit olunarak Tebliğnamede zamanaşımı dolması nedeniyle düşme isteyen görüşe iştirak olunmayarak yapılan inceleme neticesinde;

01/06/2019 tarih ve 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7174 sayılı Kapadokya Alanı Hakkında Kanunun "Çeşitli hükümler" başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasında, 2863 sayılı Kanun kapsamında Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüklerine, Koruma Uygulama ve Denetim Büroları ile Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerine verilen görev ve yetkiler Kapadokya Alanında, idare tarafından yürütülür.” hükmü ile yine aynı Kanunun "Geçiş dönemi bütçesi ve diğer işlemler" başlıklı geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında, "İkinci fikra uyarınca İdareye devredilen sözleşmelerden dolayı ilgili idarelerce taraf olunan davalar,

Kapadokya Alanı ile ilgili Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararları ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu kararlarına karşı açılan davalar ile başlatılmış olan takiplerde İdare kendiliğinden taraf sıfatını kazanır.

Bu sözleşmelere ilişkin olarak bu maddenin yürürlüğe girmesinden önce ilgili idarelerce yapılmış iş ve işlemler sebebiyle açılacak dava ve takipler İdareye yöneltilir” hükmü gereğince, hazine vekilinin temyiz hak ve yetkisi olduğu değerlendirilmiştir.

Bozma üzerine yürütülen yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşılmakla, sanık müdafii ve katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafinin ve katılan vekilinin tüm temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,