Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/454 K.2024/151

Davacı hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 23.06.2014 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçlarından dolayı gözaltına alındığı ve savcılıkça sorgulanıp 10/10/2011 tarihinde nöbetçi mahkemece tutuklandığını, müvekkili hakkında Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/217 Esas sayılı dosyası ile kamu davası açıldığı, 16/01/2013 tarihinde tahliye edildiği ve yargılama sonucunda üzerine atılı suçlardan 18/04/2014 tarihinde beraatine karar verildiği,

müvekkili tutuklanmadan önce Fırat Gayrimenkul Otomotiv adlı işyerinde emlak danışmanı olarak 1,500.00 TL aylık net ücret ile çalıştığı, 10/10/2011-16/01/2013 tarihleri arasında 15 aydan fazla haksız yere tutuklu kaldığı için çalışamadığını, başka hiçbir geçim kaynağının olmadığını, tutuklu kaldığı süre içinde her geçen 6 aylık periyodlar halinde artması gereken maaşından 15 aydan fazla mahrum kaldığını, maddi kaynağının yanı sıra, bu tutukluluk süresi içinde, geleceği için ayrılmış olduğu tüm birikimlerini harcamak zorunda kaldığını,

tutuklu kaldığı süre içinde ailesi ve kendisinin bu süreç içinde maddi ve manevi izahı mümkün olmayacak şekilde zarar gördüğünü, müvekkilinin zararlarının ve çektiği acıların bir nebze olsun telafisi açısından maddi-manevi zararlarının tazmini amacı ile 60,000.00 TL maddi ve 70,000.00 TL manevi tazminata tutuklama tarihi olan 10/10/2011 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 03.08.2015 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

3. Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.12.2015 tarihli ve 2015/325 Esas, 2015/404 Karar sayılı kararı ile tazminat talebinin kısmen kabulü ile 10.836,95 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

4.Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.12.2015 tarihli ve 2015/325 Esas, 2015/404 Karar sayılı kararının davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 14.03.2022 tarihli ve 2020/11476 Esas, 2022/1872 Karar sayılı ilâmıyla;

"1- Tazminat talebinin dayanağı olan Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/217 Esas – 2014/102 Karar sayılı ceza dosyasının incelenmesinde; davacının, uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama ve suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçlarından tutuklandığı,

tazminat talebinin dayanağı olan Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/217 Esas – 2014/102 Karar sayılı dosyasında ise davacı hakkında yalnızca uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan yargılama yapıldığı dikkate alındığında, davacı hakkında düzenlenen sorgu zaptı, tutuklama ve tahliye müzekkerelerinin onaylı suretleri de dosya içerisine alınarak davacı hakkında tutuklanmasına neden olan suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçundan dolayı kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya soruşturma ya da yargılama sırasında tefrik kararı verilip verilmediği, kamu davası açılıp açılmadığı,

kamu davası açılmış olması halinde sonucunun ve davacının tutuklanmasına neden olan bu suçlardan verilen kararların kesinleşip kesinleşmediği, kesinleşmiş olması halinde hangi tarihte kesinleştiğinin, kesinleşme şerhli karar örneğinin davacıya tebliğ edilip edilmediğinin tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

2- Davacı hakkında, üzerine atılı suçlardan tek tutuklama müzekkeresi mi yoksa her suç için ayrı tutuklama müzekkeresi mi düzenlendiği araştırılıp, tutuklama müzekkerelerinin infaz edilip edilmediği, infaz edilmiş olması halinde, ayrı ayrı infaz tarihlerinin ilgili ceza infaz kurumundan sorulması suretiyle davacının tutuklama ve tahliye tarihleri ile infaz edilen sürenin ve suç bilgisinin tereddüte mahal vermeyecek şekilde tespit edilerek, infaz edilen sürenin davacının diğer bir hükümlülüğünden mahsup edilip edilmediği de araştırılarak mahsup yapılmış olması halinde bu durum da nazara alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Kabul ve uygulamaya göre de; Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,"

Nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

5. Hukukî Süreç başlığı altında (4) numaralı paragrafta ayrıntılarına yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

6. Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.07.2022 tarihli ve 2022/185 Esas, 2022/306 Karar sayılı kararı ile tazminat talebinin kısmen kabulü ile 10.833,31 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

7. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 31.01.2023 tarihli, davalı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri 1.Davanın reddi gerektiğine,

2.Hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarının fazla olduğuna,

3.Reddedilen miktar üzerinden davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğine,

4.Sair nedenlere, ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

Yerel Mahkemenin Kabulü

Tazminat talebinin dayanağı olan Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 18.04.2014 tarih ve 2012/217 Esas, 2014/102 Karar sayılı dosyasında davacı hakkında uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan yargılama yapıldığı ve yargılama neticesinde davacının bu suçtan beraat ettiği ancak davacı hakkındaki 10.10.2011 tarihli tutuklama müzekkeresi incelendiğinde davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama ve suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçlarından tutuklandığı anlaşıldığından mahkemece yapılan yazışmalar neticesinde davacı hakkında tutuklanmasına neden olan (aynı tutuklama müzekkeresi ile)

suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçundan hakkında 15.12.2011 tarihli 2011/2225 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği tespit edilmiştir.

Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 18/04/2014 tarih ve 2012/217 Esas, 2014/102 Karar sayılı ilamı incelendiğinde; davacının 10.10.2011 tarihinde tutuklandığı, 16.01.2013 tarihinde tahliye edildiği, bilirkişi Gökay Güler'in 14.07.2022 tarihli raporunda davacını tutuklandığı ve tahliye edildiği tarihler arasında toplam 10.833,31 TL ücret hesaplamasının yapıldığı, bu nedenle davacının tutuklulukta kaldığı döneme ilişkin olarak net asgari ücret üzerinden hesaplanan 10.833,31 TL maddi tazminat olarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacının tutuklanmasına neden olan olayın oluş tarzı, tutuklulukta geçirdiği süre, hakkında uygulanan tedbirin niteliği, maruz kaldığı elem ve ızdırap dikkate alınarak hakkaniyet ölçüsünü aşmayacak bir şekilde, hak ve nesafet kurallarına uygun olduğu değerlendirilen 25.000,00 TL manevi tazminata yukarıda yapılan oranlama usulü ile hükmedilmiş ve fazlaya ilişkin talepler reddedilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan Silivri Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/217 Esas – 2014/102 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama ve suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçlarından 10.10.2011 - 16.01.2013 tarihleri arasında 464 gün tutuklu kaldığı, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, uyuşturucu madde ticareti suçundan yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 22.05.2014 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu, anlaşılmıştır.

Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden 1.Davanın reddi gerektiğine ilişkin temyiz sebebi yönünden; 5271 sayılı Kanun’un "Tazminat istemi" kenar başlıklı 141 inci maddesinin ilgili kısmı şöyledir: "(1) Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında; ... e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen, ... Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler. ... Bu itibarla kanunda öngörülen yasal şartlar oluştuğundan davanın kısmen kabulünde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2.Hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarının fazla olduğuna ilişkin temyiz sebebi yönünden; Tutuklandığı dönem içerisindeki maddi zararını ücret bordrosu, vergi kaydı, gelir vergisi beyannamesi gibi itibar edilebilecek bir belgeyle ispatlayamayan davacıya mahkumiyet hükmünden fazla tutuklu kaldığı dönemde 16 yaşından büyükler için geçerli net asgari ücret üzerinden hesaplanan miktarın maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilen manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklulukta kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti yapıldığından hükmedilen manevi tazminat miktarında hukuka aykırılık görülmemiştir.

3.Reddedilen miktar üzerinden davalı lehine vekâlet ücreti ödenmesi gerektiğine ilişkin temyiz sebebi yönünden; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 13.03.2007 tarih, 2007/8-2 Esas, 2007/63 Karar sayılı kararında da belirtildiği gibi haksız tutuklamadan kaynaklanan tazminat davalarında, tazminat miktarının davacı tarafça kesin bilinmesi mümkün olmadığından, davalı lehine avukatlık ücreti ödenebilmesi ancak davanın tamamen reddi halinde mümkün olduğundan davalı lehine vekâlet ücreti ödenmemesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

4.Sair nedenlere ilişkin temyiz sebebi yönünden Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, incelenen dosya kapsamına göre delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, tazminat talebinin kısmen kabulü yönünde verilen kararın dosya kapsamına uygun bulunduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz istemi reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.07.2022 tarihli ve 2022/185 Esas, 2022/306 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebeplerinin incelenmesi neticesinde herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,