Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/4979 K.2024/159

Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden; Karar tarihi itibariyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 291 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen 15 günlük kanunî süre geçtikten sonra 06.04.2023 tarihinde temyiz isteminde bulunulduğu anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden;İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebebine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Davacı vekili 26.01.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan yargılandığı, 12.04.2017 tarihinde tutuklandığını, 09.09.2019 tarihinde tahliye edildiğini, yapılan yargılama sonunda müvekkili hakkında yerel mahkemece mahkumiyetine karar verilmesi üzerine kararın istinaf edilmesi ile verilen hükmün bozularak müvekkili hakkında beraat kararı verildiği, haksız tutuklu kaldığı süreler nedeniyle 150.000,00 TL maddi ve 350.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2.Davalı vekili 08.02.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılıp açılmadığı araştırılarak süresinde açılmamış ise davanın süreden reddine karar verilmesi gerektiğini, dava dilekçesinin eklerinin tebliğ edilmediğini, davacının ikametgah adresi araştırılarak mahkemenin görevli ve yetkili olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacının maddi tazminat istemini belgelendirmediği ve talep edilen miktarın fahiş olduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarının sebepsiz zenginleşmeye yol açacak nitelikte fahiş olduğunu, derdest dosya bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, mahsup hususunun araştırılması gerektiğini, öne sürmüştür.

3.Bakırköy 21. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.06.2021 tarihli ve 2021/36 Esas, 2021/239 Karar sayılı kararı ile tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 30.03.2022 tarihli ve 2021/4011 Esas, 2022/1371 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2022 tarihli tebliğnamesi ile davalı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanmasını talep etmiştir.

6.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 30.03.2022 tarihli ve 2021/4011 Karar sayılı kararının davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 29.05.2023 tarihli ve 2022/8222 Esas, 2023/1879 Karar sayılı kararı ile.

Yargıtay Kanununun 28 inci ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 37 inci maddeleri gereğince yerel mahkemelerce verilen kararların temyiz yolu ile incelenmesinde Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca o konudaki hukuki görüşün açıklandığı bir tebliğname düzenlenmesi gerekmekte olup, davacı vekili tarafından 06.04.2023 tarihli dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin 30.03.2022 tarihli ve 2021/4011 Esas, 2022/1371 Karar sayılı ilamına karşı temyiz isteminde bulunulduğu, ancak, 11.10.2022 tarihli tebliğnamede davacı vekilinin temyiz istemi ile ilgili olarak görüş belirtilmediği anlaşıldığından;

davacı vekilinin temyiz istemi ile ilgili görüş bildirilmek ve düzenlenecek ek Tebliğname ile birlikte gönderilmesi gerektiğinden bahisle tevdiine karar verilmiştir.

7.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 14.06.2023 tarihli ek tebliğnamesi ile davacı vekilinin temyiz isteminin süresinde olmadığından bahisle reddi talep edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Davalı vekilinin temyiz istemi;Davacının kendi kusurlu hareketleri ile tutuklandığını, davacı yeterli makul şüphe ile gözaltına alınıp tutuklandığından davanın reddi gerektiğine, hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğuna, ilişkindir. B. Davacı vekilinin temyiz istemi;Hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarının esik olduğuna, ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Tazminat talebinin esasını oluşturan Bakırköy 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/289 Esas, 2018/407 Karar sayılı ceza dava dosyasında davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan yargılandığı, 12.04.2017 - 09.09.2019 tarihleri arasında tutuklu kaldığını, yapılan yargılama üzerine ilk derece mahkemesince mahkumiyetine karar verildiği yapılan istinaf başvuru ile de mahkumiyet kararının kaldırılarak beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 12.11.2020 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı,

davacı hakkında aynı talep nedeniyle açılan davanın bulunmadığını, tutuklu kalınan sürelerin infaz gördüğü ve mahsup edilmediği belirlenerek, tazminat talebinin kısmen kabulü ile 48.264,16 TL maddi ve 60.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin esasını oluşturan Bakırköy 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/289 Esas, 2018/407 Karar sayılı ceza dava dosyasında davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan yargılandığı, 12.04.2017 - 09.09.2019 tarihleri arasında 880 gün tutuklu kaldığını, yapılan yargılama üzerine ilk derece mahkemesince mahkumiyetine karar verildiği yapılan istinaf başvuru ile de mahkumiyet kararının kaldırılarak beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 12.11.2020 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı anlaşılmıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması, temyiz eden sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.

A. Davacı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden

Davacı vekilinin yokluğunda verilip 17.04.2022 tarihinde usûlüne uygun şekilde tebliğ edilen karara karşı, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 291 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen 15 günlük kanunî süre geçtikten sonra 06.04.2023 tarihinde temyiz isteminde bulunulduğu anlaşıldığından davacı vekilinin temyiz isteğinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

B.Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden; 1.Davanın reddi gerektiğine yönelik temyiz talebi yönünden; Tazminat talebinin dayanağı olan ceza dava dosyasında beraat etmiş olması nedeniyle davacı lehine 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 141 ve devamı maddelerine göre, maddi ve manevi tazminat hakkı bulunduğu davacının tazminata esas dosyada aşamalarda alınan beyanında atılı suçlamaları kabul etmediği, kendi kusurlu hareketleri ile tutuklanmasına neden olduğuna dair durumun bulunmadığı anlaşıldığından davalı vekilinin, tazminat talebinin reddi gerektiğine, dair temyiz istemleri yerinde görülmemiştir.

2.Hükmedilen manevi tazminat talebi yönünden; Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerektiği, davacı lehine de eksik manevi tazminata hükmedildiği, bu nedenle davalı vekilinin manevi tazminatın fazla olduğuna yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

A. Davacı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden

Gerekçe bölümünün (A) bendinde açıklanan nedenle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 30.03.2022 tarihli ve 2021/4011 Esas, 2022/1371 Karar sayılı kararına yönelik davacı vekilinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B.Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden; Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 30.03.2022 tarihli ve 2021/4011 Esas, 2022/1371 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bakırköy 21. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,