Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/543 K.2025/3051

İlk derece mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Eskişehir 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.05.2021 tarihli, 2020/66 Esas, 2021/508 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 5271 sayılı Kanun'un 223/2-a maddesi gereğince beraatine karar verilmiştir.

2.Kararın tarafından istinaf edilmesi üzerine, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Ceza Dairesince duruşma açılmasına karar verilerek 13.10.2022 tarihli, 2021/1811 Esas, 2022/2999 Karar sayılı kararı ile beraat hükmü kaldırılarak sanığın 2863 sayılı Kanun'un 65/1, 5237 sayılı Kanun'un 62/1, 52/2, 54. Maddeleri gereğince 1 yıl 8 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 05.02.2023 tarih, 2022/159708 nolu ve bozma görüşlü Tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, güncellenen sit haritasına göre dava konusu yapının sit alanı sınırları dışında kaldığına, daha önce sabıkası olmamasına rağmen hakkında lehe hükümlerin uygulanmadığına, mahkemece müsadere kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ve diğer temyiz sebeplerine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Bölge Adliye Mahkemesince, dava konusu yerin tapu belgesinin incelenmesinde, Eskişehir/ Tepebaşı ilçesi ...

Mahallesi, ... mevkii 5 pafta 0 ada 363 nolu parsel olduğu, sanığın burayı 16/05/2017 tarihinde satın aldığı, tapu belgesinin "Şerh-Beyan Bilgileri" kısmında bu yerin 31/03/2011 tarihi itibariyle 1. Derece arkeolojik sit alanı olduğuna dair şerhin bulunduğu, dolayısıyla sanık tarafından satın alındığında, bu yerin tamamının arkeolojik sit alanı içinde olduğu ve bu hususun sanık tarafından bilindiğinin anlaşıldığı, Eskişehir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18/06/2008 tarih ve 2567 sayılı, suça konu yerin sit alanı olduğuna dair tescil kararı ve bu kararın ilanına ilişkin tutanakların dosyada bulunduğu,

Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 25/07/2019 tarihli 7832 sayılı kararı ile sit sınırları güncellenen ...

Köyü Frig Dönemi Kaya yerleşimi 1.derece arkelojik sit sınırları içinde kalan yapılar ile ilgili suç duyurusunda bulunduğu, bunun üzerine kolluk görevlilerince 13/10/2019 tarihli tutanağın tutulduğu, bu tutanağa göre 363 nolu parsele gelindiği, parselin 2110 metrekare olduğu, etrafının tel çit ile çevrili olduğu, parselin içinde 100 metrekare tek katlı betonarme ev olduğu, parselin içinde meyve ağaçları, sebze olduğunun görüldüğü;

parsel sahibi ile görüşüldüğünde kendisinin burayı 2017 yılı Mayıs ayında aldığını, etrafını çit ile çevirdiğini, ev yaptığını, meyve-sebze diktiğini, hobi amaçlı parseli kullandığını beyan ettiğinin tutanak altına alındığı, bu tutanağın iki kolluk görevlisi ve sanık tarafından imzalanmış olduğu, T.C.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'ndan alınan yapı kayıt belgesi incelendiğinde, 07/09/2018 düzenleme tarihli olduğu, 363 nolu parseldeki konuta ilişkin olduğu, belgenin kapsamının yapının tamamı için verildiği, toplam yapı alanının 138,00 m², arsa alanının 2110,00 m² olduğu ve "İşbu belge 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. Maddesi doğrultusunda; başvuru yapanın beyanına uygun olarak düzenlenmiştir." şeklinde açıklamanın olduğu,

Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü'nün 31/01/2020 tarihli 42244183-171.99-E.98139 sayılı yazısında, söz konusu parselin tamamı Eskişehir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18/06/2008 tarih ve 2567 sayılı kararı ile tescilli ...

Köyü Frig Dönemi Kaya Yerleşimi I.Derece Arkelojik Siti içeresinde yer almakta iken Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 27/06/2019 tarih ve 7712 sayılı kararı ile sit sınırlarının güncellenmesi sonucu parselin bir kısmının sit sınırları dışında kaldığı; yapı kayıt belgesi alındığı belirtilen yapının Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 27/06/2019 tarih ve 7712 sayılı kararı ile güncellenen sit sınırları dışarısında kaldığı;

kurul kararından da anlaşılacağı üzere suç duyurusunda bulunulmasının esas gerekçesi olarak parsel üzerinde yapılan tüm izinsiz uygulamaların parselin tamamının I. derece Arkeolojik sit sınırları içinde olduğu zamanda yapılmış olması nedeniyle olduğunun belirtildiği, bilirkişi raporu incelendiğinde, özetle, 27/04/2021 tarihinde saat 17.00'de dava konusu yere gidilerek zeminde gerekli inceleme, ölçüm, fotoğraflamanın yapıldığı, buna göre, 363 nolu parselin tamamının beton direkli tel örgü ile çevrili olduğu, 363 nolu parsel üzerinde tek katlı 138,00 m² taban oturum alanlı yapı olduğu,

kalan kısmının sürülü olduğu ve sürülü alanın bir kısmında ağaç fidanlarının olduğu, krokide A ile gösterilen yerin (güncellenmiş) sit sınırı içinde kaldığı, parsel üzerindeki yapının (138,00 m²'lik yapı) sit sınırı dışında olduğunun belirtildiği, yukarıda ayrıntıları belirtilen deliller ve tüm dosyanın incelenmesi sonunda, dava konusu yerin Eskişehir/ Tepebaşı ilçesi ...

Mahallesi, ... mevkii 5 pafta 0 ada 363 nolu parsel olduğu, sanığın burayı 16/05/2017 tarihinde satın aldığı, tapu belgesinin "Şerh-Beyan Bilgileri" kısmında bu yerin 31/03/2011 tarihi itibariyle 1. derece arkeolojik sit alanı olduğuna dair şerhin bulunduğu, dolayısıyla sanık tarafından satın alındığında, bu yerin tamamının arkeolojik sit alanı içinde olduğu ve bu hususun sanık tarafından bilindiği; sanık tarafından buranın tamamının etrafının beton direkli tel örgü ile çevrildiği, bu alanın içine 138,00 m² oturum alanlı betonorme bir yapının yapıldığı, kalan kısmına meyve-sebze ağaçlarının dikildiği;

sanığın aşamalardaki savunmalarına göre bu uygulamaların 2017 yılı mayıs ayında olduğu; bu şekilde sanığın Eskişehir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18/06/2008 tarih ve 2567 sayılı kararı ile tescilli ...

Köyü Frig Dönemi Kaya Yerleşimi I. derece Arkelojik Sit alanı içerisinde yer alan parselde, izin alınmaksızın inşaî ve fiziki müdahale yapmak suretiyle 2863 sayılı yasanın 65/1 maddesindeki suçu işlediğinin sabit olduğu, her ne kadar sanık savunmasında, sit kararının güncellendiğini ve suç unsurunun ortadan kalktığını belirtmiş ve ilk derece mahkemesince de, 363 nolu parselin üzerindeki yapının birinci derece sit sınırı dışında kaldığı, bu şekilde sanığın üzerine atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle beraat kararı verilmiş ise de;

öncelikle, sit sınırlarının güncellenmesinden önce, yani 363 nolu parselin tamamının sit alanı içinde olduğu dönemde, dava konusu yerin tamamının beton direkli tel örgü ile çevrildiği, 138,00 m²'lik betonarme yapının yapıldığı, kalan kısma meyve-sebze fidanlarının dikildiği bu şekilde suçun oluştuğu; ayrıca sit kararının güncellenmesinden sonra her ne kadar 363 nolu parselin bir kısmı sit sınırı dışına çıkarılmış ise de; sit sınırı içinde kalan kısmında da ağaç fidanlarının dikili olması, alanın sürülü olması ve beton direkli tel örgünün olması nedeniyle izinsiz inşai ve fiziki müdahalenin devam ettiği;

ayrıca suç konusunun sadece 138,00 m²'lik yapıdan ibaret olmadığı, "yapı, tel örgü, tel örgülü alan içindeki ağaç vs tüm uygulamaların" izinsiz inşai ve fiziki müdahaleye konu olduğu, bu nedenle ilk derece mahkemesinin değerlendirmesinin hatalı olduğu görüşüne varılarak, sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair tam bir vicdani kanı ile cezalandırılmasına ilişkin hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR

11.03.2019 tarihli yapı tatil zaptı ile.

363 parselde kaçak yapı yapıldığının tespit edildiği, 06.01.2019 tarihli iddianame ile de 11.03.2019 tarihli yapı tatil zaptına dayalı olarak sanığın 1. derece arkeolojik sit alanına izinsiz yapı yaptığından bahisle kamu davası açıldığı, Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 31.01.2020 tarihli yazısında, Koruma Kurulu'nun 18.03.2008 tarih, 2567 sayılı kararına göre dava konusu parselin tamamı 1. derece arkeolojik sit alanı içerisinde iken, 27.06.2019 tarih 7712 nolu karar ile sit sınırlarının güncellenmesi sonucu parselin bir kısmının sit sınırları dışında kaldığının belirtildiği,

mahallinde icra edilen keşif neticesinde alınan harita mühendisi bilirkişi raporunda da, dava konusu taşınmazın önceden tamamının sit alanı içerisinde kaldığı, ancak güncellenen sit haritasına göre parsel üzerindeki yapının sit sınırları dışındaki alanda kaldığının tespit edildiği dosya kapsamında, 06.01.2019 tarihli iddianame ile yalnızca 11.03.2019 tarihli yapı tatil zaptı ile tespit edilen izinsiz yapının dava konusu edildiği gözetilmeksizin, yapı sit sınırları dışında ise de; parselin tamamının tel çitle çevrili olduğu,

arazinin sürüldüğü ve ağaç fidanlarının olduğu ve bu kısımların sit sınırları içerisinde kaldığı gerekçesiyle iddianame konusu edilmeyen eylemlere dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesisi,

Kabule göre de; Sanık hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçu yönünden mahkumiyet hükmü kurulmasına ve 2863 sayılı Kanun'da müsadereye ilişkin düzenleme bulunmamasına rağmen, izinsiz yapılan tüm yapıların iddianame konusu edilmeyen eylemleri de kapsar şekilde TCK’nın 54. maddesi gereğince müsaderesine karar verilmesi,

5271 sayılı CMK’nın 231. maddesindeki “hükmün açıklanmasının geri bırakılması”na ilişkin düzenleme ile TCK'nın 51. maddelerinin sanık hakkında uygulanıp uygulanmamasına karar verilirken, sanığın geçmişi, kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, suçun işlenmesindeki özellikler nazara alınarak, dosyaya yansıyan bilgi ve kanıtlar isabetle değerlendirilip, denetime olanak verecek ve somut gerekçeler de gösterilmek suretiyle takdir hakkının kullanılmasının gerektiği, bu kapsamda, sanığın duruşmadaki savunmasında, hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanmasına rıza gösterdiği,

hakkında TCK'nın 62. maddesinin uygulanmasına karar verildiği, adli sicil kaydına göre sabıkasız olduğu ve duruşma tutanağına yansıyan olumsuz bir davranışının bulunmadığı anlaşılmakla; “ Sanığın bir daha suç işlemekten çekineceğine dair Dairemizde olumlu kanaat oluşmadığından sanık hakkında CMK'nin 231. maddesindeki hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin ve TCK'nın 51. maddesindeki erteleme hükümlerinin uygulanmasına takdiren yer olmadığına, ” şeklindeki dosya kapsamına uygun düşmeyen gerekçe ile TCK’nın 51 ve CMK’nın 231. maddelerinin sanık hakkında uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2. maddesi uyarınca Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,