Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/6694 K.2024/2918

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanık ... hakkında basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yapılan yargılama sonunda, sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 179/3 maddesi delaletiyle 179/2 ve 5271 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 251/3. maddeleri gereğince 7 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına,

cezasının 5237 sayılı Kanun'un 58/6-7. maddeleri uyarınca ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine dair Şebinkarahisar Asliye Ceza Mahkemesinin 09/02/2023 tarihli ve 2023/11 esas, 2023/49 sayılı kararının itiraz edilmeden kesinleşmesini müteakip, hükümlü tarafından yapılan yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine ilişkin Şebinkarahisar Asliye Ceza Mahkemesinin 16/05/2023 tarihli ve 2023/11 esas, 2023/49 sayılı ek kararına karşı yapılan itirazın reddine yönelik mercii Şebinkarahisar Ağır Ceza Mahkemesinin 18/07/2023 tarihli ve 2023/113 değişik iş sayılı kararının kesin olmak üzere verildiği anlaşılmakla;

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 31/10/2023 tarihli ve 94660652-105-28-20485-2023-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 28/11/2023 tarihli ve KYB-2023/115600 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 28/11/2023 tarihli ve KYB-2023/115600 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 23/3. maddesinde yer alan “Yargılamanın yenilenmesi hâlinde önceki yargılamada görev yapan hâkim aynı işte görev alamaz” şeklindeki düzenleme ile aynı Kanun’un 318/1. maddesindeki “Yargılamanın yenilenmesi istemi, hükmü veren mahkemeye sunulur.

Bu mahkeme, istemin kabule değer olup olmadığına karar verir.” şeklindeki düzenleme karşısında, ilk kararı veren hâkimin olayla ilgili kanaatinin oluştuğu, görüşünün ilk hükümle belirginleştiği, yeniden yargılama aşamasında ya da bu aşamaya götürecek talebin kabule değer olup olmadığına dair vereceği kararda önceki kanaat ve görüşünün etkisi altında kalabileceği, bu nedenle adil yargılama hakkının bir uzantısı olarak olaya tamamen yabancı, farklı bir hâkimin yargılamanın yenilenmesi talebini incelemesi gerektiği nazara alındığında, somut olayda mahkûmiyet hükmünü veren mahkemede görev yapan Hakim Yücel Yürekli'nin,

yargılamanın yenilenmesi talebini değerlendiremeyeceği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1.Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanık ... hakkında basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yapılan yargılama sonunda, sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 179/3 maddesi delaletiyle 179/2 ve 5271 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 251/3. maddeleri gereğince 7 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına,

cezasının 5237 sayılı Kanun'un 58/6-7. maddeleri uyarınca ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine dair Şebinkarahisar Asliye Ceza Mahkemesinin 09/02/2023 tarihli ve 2023/11 esas, 2023/49 sayılı kararının itiraz edilmeden kesinleşmesini müteakip, hükümlü tarafından yapılan yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine ilişkin Şebinkarahisar Asliye Ceza Mahkemesinin 16/05/2023 tarihli ve 2023/11 esas, 2023/49 sayılı ek kararına karşı yapılan itirazın reddine yönelik mercii Şebinkarahisar Ağır Ceza Mahkemesinin 18/07/2023 tarihli ve 2023/113 değişik iş sayılı kararının kesin olmak üzere verildiği anlaşılmıştır.

2.1.5271 sayılı CMK'nın "Yenileme isteminin kabule değer olup olmadığı kararı ve mercii" başlıklı 318 inci maddesinin birinci fıkrası;

"(1) Yargılamanın yenilenmesi istemi, hükmü veren mahkemeye sunulur. Bu mahkeme, istemin kabule değer olup olmadığına karar verir." biçiminde düzenlenmiştir.

3. 5271 sayılı CMK'nın "Yargılamaya katılamayacak hâkim" başlıklı 23 üncü maddesinin üçüncü fıkrası ise;

"(3) Yargılamanın yenilenmesi hâlinde, önceki yargılamada görev yapan hâkim, aynı işte görev alamaz." şeklinde düzenlenmiştir.

4.Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 06.12.2022 gün ve 2020/14-278 esas, 2022/774 sayılı kararında;

"CMK'nın 23. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Yargılamanın yenilenmesi halinde, önceki yargılamada görev yapan hâkim, aynı işte görev alamaz." düzenlemesinde, kesinleşen bir hükümle sonuçlanan davada görev alan hâkimin, yargılamanın yenilenmesi isteminin kabule değer olup olmadığının değerlendirilmesi aşamasında mı yoksa talebin kabul edilerek yargılamanın yenilenmesi hâlinde mi davaya bakmaktan yasaklı olduğu net bir biçimde düzenlenmemiştir.

Kanun metninde "Yargılamanın yenilenmesi hâli" ifadesine yer verildiği hâlde anılan maddeye ilişkin komisyon değişiklik gerekçesinde ise. "Yargılamanın yenilenmesi talebi hâli" ifadesine yer verilerek talep hâlinde de önceki yargılamada görev yapan hâkimin aynı işte görev alamayacağı şeklinde maddeye üçüncü fıkra eklendiği belirtilmiştir.

Böylece, aynı uyuşmazlık hakkında daha önce kanaatini belirtmiş olan hâkimin daha sonra yargılamanın yenilenmesi sürecinde görev yapması önlenerek, hâkim tarafsızlığı bu yönüyle de sağlanmak istendiği vurgulanmıştır."

... "...CMK’nın 23. maddesinin üçüncü fıkrasında kabul edilen hâkimin yargılamaya katılamayacağına yönelik yasağın, yargılamanın yenilenmesi isteminin kabule değer olup olmadığına ilişkin değerlendirme aşaması dahil olmak üzere tüm evreleri kapsadığı, ilk yargılamaya katılan hâkimin hiçbir şekilde yargılamanın yenilenmesi aşamalarına katılmaması gerektiği anlaşıldığından, kesinleşen bir hükümle sonuçlanan davada görev alan hâkimlerin, bu davaya yönelik yargılamanın yenilenmesi isteminin kabule değer olup olmadığının değerlendirilmesi aşamasında da görev yapamayacağı kabul edilmelidir." şeklindeki tespitlerine yer verilmiştir.

5.Yukarıda yer verilen açıklamalar ışığında, kesinleşen bir hükümle sonuçlanan davada görev alan hâkimlerin, bu davaya yönelik yargılamanın yenilenmesi isteminin kabule değer olup olmadığının değerlendirilmesi aşamasında da görev yapamayacağının kabul edilmesi gerektiği anlaşıldığından, incelenen dosyada ilk yargılamada görev alan hakimin, yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine dair karar da da görev almış olması nedeniyle itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi hukuka aykırı görülmüştür.

III. KARAR

1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2.Şebinkarahisar Ağır Ceza Mahkemesinin 18/07/2023 tarihli ve 2023/113 değişik iş sayılı kararının sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı CMK'nın 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,