Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2007/10567 K.2007/13197

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

5237 sayılı kanunun 25/5. maddelerinde, resmi dairelerin satışlarında şartname ve sözleşmeler iradı olarak harcın müşteriye veya müteahhide yüklenebileceği öngörüldüğünden bu hükme dayanarak icra satışlarında tellaliye resminin alıcıya ait olacağı yolunda işlem yapılmakta iken daha sonra yürürlüğe giren ve anılan kanunu yürürlükten kaldıran 2464 sayılı kanunun 68 inci maddesinde tellallık harcından mal ve ürünlerini satan gerçek veya tüzel kişilerin yükümlü olduğu düzenlemesi getirilmiştir.

Kanunun bu emredici hükmüne göre, mükellef, mal ve mahsullerini satan gerçek veya tüzel kişilerdir. Anılan kanunun 69. maddesinde "matrahın, harcın konusuna giren satışların gayrisafi tutarı olduğu" belirlenmiştir. 2464 sayılı Yasa 23.06.1999 gün ve 1/5 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararından sonra yürürlüğe girmiştir.

Gerçek ve tüzel kişinin tellaliye harcı mükellefi olmasına ve bu konuda getirilen hükmün emredici nitelikte bulunmasına ve matrahın da satışların gayrisafi tutarı olarak kabul edilmesine göre ihalenin kesinleşmesi halinde oluşan satış bedeli üzerinden tellaliye harcının alınacağının kabulü gerekir. Danıştay 9. Dairenin 30.06.1987 tarih 485-2321 sayılı içtihadı da bu doğrultudadır.

Somut olayda 13.12.2002 tarihinde yapılan ihalenin feshine yönelik davanın Torbalı İcra Mahkemesinin 2002/152 Esasında görülmekte olduğu ve ihalenin henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır. Bu durumda alacaklı vekilinin tellaliye bedelinin yatırılmadığından bahisle ihalenin İİK.nun 133. maddesine göre feshi talebinin reddine ilişkin 03.10.2006 tarihli şikayete konu icra memurluğu işlemi yasaya uygundur. Mahkemece şikayetin reddi yerine yazılı gerekçe ile icra işleminin iptali ile birlikte İİK.nun 133 maddesine göre ihalenin feshine karar vermesi doğru olmayıp hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir