Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2009/12605 K.2009/21279

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İİK.nun 114/2. maddesi gereğince ilanın şekli, arttırmanın tarzı, yer ve günü ve gazete ile yapılıp yapılmayacağı icra müdürlüğünce tarafların menfaatine uygun olacak şekilde takdir ve tayin olunur. Her olayda, taşınmazın takdir olunan kıymeti ve niteliği gözetilerek, satış memurunun ilanla ilgili kararı, hakimlikçe denetlenecek ve sonucuna göre bir karar verilecektir.

Somut olayda, satışa konu edilen mesken vasıflı bağımsız bölümler toplam 22.080,00- TL değerinde olup, bağımsız bölümlerin kayden mevcut olduğu ve arsa üzerinde yapı bulunmadığı tespit edilmiştir. Açıklanan özellikleri gözetildiğinde bu taşınmazların satış ilanının mahalli gazetede yapılması yeterli olup, memurun işlemi İİK 114/2 maddesine uygundur.

İlanın trajı yüksek ve Türkiye genelinde yayınlanan bir gazetede yapılması hususu, her yöreden alıcısı çıkacak nitelikteki otel, fabrika ve benzeri gibi yüksek değerli yerler için kabul edilmelidir.

Öte yandan, toplu rehinle yükümlü taşınmazların paraya çevrilmesi 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 873. maddesinde düzenlenmiş; bu maddenin 3. fıkrasında: “Aynı alacak için birden çok taşınmazın rehnedilmiş olması hâlinde, rehnin paraya çevrilmesi istemi, taşınmazların tamamı hakkında yapılır. Bununla birlikte, icra dairesi onlardan ancak gerektiği kadarını paraya çevirir.” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre; toplu rehin durumunda, ipotek alacaklısı, alacağı gününde ödenmemişse, açıklanan yasa hükmü gereği üzerinde toplu(birlikte) rehin kurulmuş olan taşınmazların tümünün aynı zamanda satılmasını talep etmek zorundadır. Toplu rehin konusu taşınmazlar ister aynı malikin ister müteselsil borçlu farklı maliklerin olsun, bu kural uygulanacaktır. Bu zorunluluk alacaklının istediği taşınmazı sattırarak keyfi davranmasını önlemeye yöneliktir.

Takip dayanağı 05.02.1999 tarih ve 619 yevmiye numaralı ipotek akit tablosunun incelenmesinde, borçlu adına kayıtlı bağımsız bölümlerin tamamı üzerine 150.000,00-YTL. bedelli kesin borç ipoteği tesis edildiği ve ipoteğin bu hali ile toplu rehin niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle alacaklının hepsinin birden satışını istemesi yukarıda açıklanan yasa hükmü gereğidir.

Satış bedelinin rüçhanlı alacağı karşılama koşulu ise, satış dosyasına konu alacağa rüçhanlı alacak bulunması hali için olup, satış bedelinin, ihalenin yapıldığı icra takibine konu edilen ipotek alacağını karşılaması gerekmez. Takibe konu ipotek alacağından her bir taşınmazın sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi gerekmeyip, bu zorunluluk takibe konu ipotek alacağına rüçhanlı toplu rehin durumu bulunması hali içindir. Taşınmazların tapu kaydında takibe konu ipotek alacağına rüçhanlı başka bir alacak bulunmadığına göre, mahkemenin İİK. nun 129/1.maddesine aykırılık nedenine dayalı fesih gerekçesi yerinde değildir.

O halde mahkemece açıklanan nedenlerle şikayetin reddi yerine, ihalenin feshine karar verilmesi isabetsizdir.