Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2009/23870 K.2010/5820

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İİK'nun 82/4. maddesine göre, borçlunun sanat ve mesleği için gerekli olan alet, edevat..., geçimlerini temin eden nakil vasıtaları haczedilemez. Ancak bu kuralın uygulanabilmesi için, borçlunun haciz sırasında bir meslek ve sanatla uğraşıyor olması ve kendisi ile ailesinin geçimini anılan meslek veya sanatla sağlaması gerekir. Mesleki eşyanın haczedilmezliği mutlak bir yasa kuralı olduğundan, yorum veya kıyas yoluyla da olsa mahcuzun satılarak bedelinden daha ucuzunun alınması için borçluya para ayırıp kalanının alacaklıya ödenmesine karar verilemez.

Somut olayın incelenmesinde; 22/01/2009 tarihinde borçlu ... adresinde 1995 model Universal 445 Tip traktörün römorku ile birlikte haczedildiği, icra müdürünce mahçuza 14.000 TL değer biçildiği, borçlunun çiftçi olduğundan bahisle anılan madde kapsamında haczedilmezlik şikayetinde bulunduğu görülmektedir. Temyize gönderilen dosya muhtevasında, borçlunun çiftçi olduğunu gösterir bir belge bulunmadığı gibi, ne miktar arazide, hangi tür ve nevide çiftçilik yaptığı, aile kayıtları, gelir durumu, mal varlığına ilişkin herhangi bir kayıt, bilgi ve belgeye de rastlanılmamıştır. Dosyaya konulan Jandarma araştırma tutanağı belirtilen konuları açıklamaya, kanıtlamaya elverişli ve yeterli de değildir.

Diğer taraftan, teknolojinin hızla gelişerek ilerlediği günümüz koşullarında sermaye unsurunun ağır bastığı değerlendirilmesinden hereketle, işlerin süratli, emniyetli ve verimlilik kıstaslarına uygun olarak sonuçlandırılması gerektiği hususu da gözardı edilmemelidir.

Bu itibarla verimliliği, kaliteyi ve karlılığı arttıran, ekonomik hayata artı değerler kazandıran teknolojideki değişimleri ve gelişmeleri sağlayan makinelerin kullanılması gerekliliği de değerlendirme kapsamına alınmalıdır. Bu bağlamda Dairemizce de içtihad değişikliğine gidilerek ekonomik hayatın sürekliliği, borçların biran evvel ödenmesinin temini gayelerine matuf olmak üzere kendisinin ve ailesinin sağlıkla yaşamlarını sürdürebilmesi, mesleğin devamı için zorunlu, vazgeçilmez, çağın koşullarına uygun alet, edevat, makine ve benzer vasıtalar makul kıstaslar dahilinde haczedilmezlik kuralı kapsamında değerlendirilmeye başlanılmıştır.

İcra mahkemesince yukarıda açıklanan yasa ve ilke kararlarına uygun araştırma yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile ve eksik inceleme ile şikayetin reddine dair hüküm tesisi isabetsizdir.