Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2009/28770 K.2010/11278

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

MK.nun 686.maddesine göre; "Bir şeye ilişkin tasarruflar aksi belirtilmedikçe onun eklentisini de kapsar."

Eklenti (teferruat), asıl şey malikinin anlaşılabilen arzusuna veya yerel aletlere göre işletilmesi, korunması veya yarar sağlanması için asıl şeye sürekli olarak özgülenen ve kullanılmasında birleştirme, takma veya başka bir biçimde asıl şeye bağlı kılınan taşınır maldır.

Eklenti asıl şeyden geçici olarak ayrılmakla bu niteliğini kaybetmez. İİK.nun 83/c maddesi göndermesi ile uygulanması gereken MK.nun 862/2.maddesine göre ise; "Rehnin kuruluşu sırasında makine, otel döşeme eşyası gibi açıkça eklenti olarak gösterilen ve tapu kütüğünde beyanlar sütünuna yazılan şeyler, kanuna göre bu nitelikte olamayacakları ispat edilmedikçe eklenti sayılır." Bir başka anlatımla tapuya teferruat olarak kaydedilmiş olsa bile menkulün teferruat niteliğinde bulunmadığı iddia ve ispat edilebilir.

MK.nun 684.maddesine göre ise; "Bir şeye malik olan kimse o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur."

Bütünleyici parça (mütemmim cüz) yerel adetlere göre asıl şeyin temel unsuru olan ve o şey yok edilmedikçe, zarara uğratılmadıkça veya yapısı değiştirilmedikçe ondan ayrılmasına olanak bulunmayan parçadır.

Bu yasal düzenlemeler ışığında somut olay değerlendirildiğinde, şikayetçi Katartaş Tekstil A.Ş. vekili, Kayseri 2.İcra Müdürlüğünün 2008/3838 esas sayılı dosyası üzerinden, 18.4.2008 günü, borçlu M. Teks. San. Tic. A.Ş.nin şirket adresinde yapılan haciz esnasında, müvekkili şirket üzerine kayıtlı olup, mütemmim cüz olarak tapuya verilmiş şerh listesinde yer alan 2 adet 2004 ve 2000 model H.marka folkliftin haczedildiğini, makinaların müvekkili şirkete ait K.İli M. İlçesi A.

Köyü ...pafta ... parselde tapuya kayıtlı bulunan fabrika binasının ipoteği kapsamında tapuya şerhli olduğundan, haczin kaldırılmasını istemiştir. Alacaklı vekili ise cevabında, Hyster marka 2000 ve 2004 model 2 adet folkliftin dava dışı borçlu M. Tek. San. Tic.

A.Ş.nin firmasına ait adreste haczedildiğini, haciz adresi şikayetçiye ait olmadığından menkullerin de şikayetçi taşınmazının bütünleyici parçası olamayacağını, ayrıca hacizli menkullerin teferruat niteliğinin de bulunmadığını, bu hususun İİK.nun 83/c maddesine göre saklı tutulan MK.nun 862/2.fıkrası gereği araştırılarak şikayetin reddi gerektiğini belirtmiştir.

İİK.nun 83/c maddesi gereğince ipotek akit tablosunda sayılan teferruatın taşınmazdan ayrı haczedilmesi mümkün değildir. Ancak akit tablosunda kayıtlı olan teferruatın haczedilememesi, MK.nun hükümleri kapsamında da teferruat niteliğini taşımasını da gerektirir. Yani haczedilmezlik şikayetinin kabulü için menkullerin akit tablosunda yazılı olması yetmeyip, ayrıca bunların MK.nun 621.maddesi kapsamı içinde bulunması gerekir.

Alacaklı haczettiği "Folklift" yükleyici makinanın teferruattan sayılamayacağını iddia ettiğine göre, bu iddiaların İİK.nun 83/c-2, MK.nun 862/2 ve 686.maddeleri ışığında gerektiğinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak açıklığa kavuşturulması gerekir. İnceleme sırasında sözkonusu makinaların bulunmaması durumunda, ipotekli fabrikanın yaptığı üretimin durmasına neden olup olmayacağı konusu da değerlendirilmelidir. Mahkemece menkullerin ipotekli taşınmaz bünyesinde haczedilip haczedilmediği belirlenmeden ve bu husus gözönünde bulundurulmadan iplik taşıma işinde kullanılan ve yürüyen aksam olan taşıma makinalarının, ne suretle şikayetçiye ait ipotekli taşınmazın mütemmim cüzü olabileceği konusunda açıklık taşımayan bilirkişi raporuna dayanılarak sonuca gidilmesi isabetsizdir.